Chất lượng tốt chưa đủ, cần đáp ứng nhu cầu thị trường
Chia sẻ tại chương trình "Kết nối cung - cầu tiêu thụ sản phẩm thực phẩm tại thị trường trong nước" trong khuôn khổ Vietnam Foodexpo 2026, ông Đinh Quang Khôi - Giám đốc Marketing MM Mega Market Việt Nam cho rằng, Việt Nam có nhiều sản phẩm thực phẩm chất lượng tốt, từ rau, củ, quả đặc sản vùng miền đến các sản phẩm OCOP đạt 3 sao, 4 sao, 5 sao. Tuy nhiên, không ít sản phẩm vẫn gặp khó khăn khi tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng và các kênh phân phối hiện đại. Theo ông, vấn đề không chỉ nằm ở chất lượng sản phẩm mà còn ở khả năng kết nối giữa nhà sản xuất với nhu cầu thực tế của thị trường. Đây là yếu tố cần được nhìn nhận để khai thác hiệu quả tiềm năng của thị trường bán lẻ trong nước.
Dẫn thông tin từ Bộ Công Thương, tổng quy mô thị trường bán lẻ Việt Nam năm 2025 đạt khoảng 269 tỷ USD, trong đó nhóm hàng lương thực, thực phẩm chiếm tỷ trọng đáng kể. Tuy nhiên, điều đáng chú ý không chỉ là quy mô thị trường mà còn là sự thay đổi trong hành vi tiêu dùng. Người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến an toàn thực phẩm, nguồn gốc xuất xứ và sự ổn định về chất lượng, bên cạnh yếu tố giá cả. Đối với nhóm khách hàng chuyên nghiệp như nhà hàng, khách sạn, yêu cầu còn cao hơn khi nguồn hàng phải ổn định, đáp ứng đúng tiêu chuẩn và được giao đúng thời điểm.
Để minh họa cho sự khác biệt về nhu cầu giữa các nhóm khách hàng, Giám đốc Marketing MM Mega Market Việt Nam lấy ví dụ về sản phẩm xà lách Đà Lạt. Với khách hàng hộ gia đình, sản phẩm cần được đóng gói thành những gói nhỏ, bảo đảm độ tươi ngon, an toàn và có thông tin xuất xứ rõ ràng. Trong khi đó, nhà hàng, khách sạn cần rau có kích thước đồng đều, được giao thường xuyên để bảo đảm chất lượng món ăn.
Đối với bếp ăn tập thể, yêu cầu quan trọng lại là khả năng cung cấp số lượng lớn, giao hàng đúng giờ và phù hợp với chi phí của mỗi suất ăn. Như vậy, cùng một sản phẩm nhưng mỗi nhóm khách hàng lại có những yêu cầu khác nhau. Cơ hội của nhà sản xuất Việt Nam vì thế không chỉ nằm ở việc tạo ra sản phẩm chất lượng tốt mà còn ở khả năng tổ chức sản xuất, đóng gói và cung ứng phù hợp với từng phân khúc thị trường.
Qua thực tế làm việc với các nhà cung cấp, MM Mega Market Việt Nam nhận diện 4 vấn đề thường gặp, gồm chất lượng giữa các lô hàng chưa đồng đều; khả năng cung ứng liên tục còn hạn chế, nhất là đối với sản phẩm mang tính thời vụ; chi phí bảo quản, vận chuyển còn cao, đặc biệt với thực phẩm tươi sống; quy cách đóng gói chưa thực sự phù hợp với từng nhóm khách hàng.
Đối với vấn đề năng lực cung ứng, lấy ví dụ câu chuyện về một đơn vị sản xuất sản phẩm OCOP 4 sao từng được kết nối với hệ thống phân phối hiện đại thông qua hoạt động kết nối cung - cầu của Bộ Công Thương. Thời điểm đó, đơn vị này có năng lực sản xuất khoảng 100 kg/ngày. Khi sản phẩm được đưa vào hệ thống phân phối, nhà bán lẻ đã đặt hàng với toàn bộ công suất 100 kg/ngày. Sau đó, Bộ Công Thương tiếp tục kết nối để đưa sản phẩm vào các hệ thống khác như Saigon Co.op, Central Retail. Tuy nhiên, năng lực sản xuất của doanh nghiệp vẫn không tăng lên, khiến lượng hàng phải chia cho nhiều nhà phân phối, mỗi đơn vị chỉ nhận được khoảng 30 kg/ngày, không đủ đáp ứng nhu cầu. Qua câu chuyện trên cho thấy một sản phẩm dù có chất lượng tốt và được thị trường đón nhận nhưng nếu năng lực sản xuất không phát triển tương ứng thì rất khó mở rộng phân phối. Đây cũng là bài toán về khả năng duy trì nguồn cung liên tục mà các nhà sản xuất cần quan tâm.
Bên cạnh năng lực cung ứng, quy cách đóng gói và bao bì cũng là vấn đề cần được cải thiện. Trước đây MM Mega Market Việt Nam từng phối hợp với Bộ Công Thương và Sở Công Thương TP Hồ Chí Minh tổ chức Tuần hàng Việt Nam tại Thái Lan, nhằm kết nối đưa các sản phẩm Việt Nam vào hệ thống Big C Thái Lan.
Hiện nay, đơn vị chủ quản của MM Mega Market Việt Nam là Big C Thái Lan, với khoảng 1.500 siêu thị tại thị trường này. Qua đánh giá của tập đoàn khi tiếp cận các sản phẩm Việt Nam, chất lượng hàng hóa trong nước rất tốt, tương đương và không thua kém sản phẩm Thái Lan. Tuy nhiên, điểm cần cải thiện là bao bì, đóng gói và bảo quản. Sản phẩm Thái Lan không nhất thiết vượt trội về chất lượng nhưng có cách thiết kế bao bì bắt mắt hơn, tạo sức hút đối với người tiêu dùng.
Đại diện MM Mega Market Việt Nam nhấn mạnh, những hạn chế trên không đơn thuần là vấn đề riêng của nhà sản xuất mà là bài toán cần sự phối hợp giải quyết giữa nhà sản xuất và nhà phân phối. Chất lượng tốt là điều kiện cần, nhưng để sản phẩm hiện diện thường xuyên trên quầy kệ siêu thị, cũng như trong bếp ăn của nhà hàng, khách sạn, cần xây dựng được chuỗi cung ứng đáng tin cậy.
Đề xuất thí điểm kết nối cung - cầu trong 90 ngày
Từ những thực tế trên, Giám đốc Marketing MM Mega Market Việt Nam cho rằng, nhà phân phối cần mở rộng vai trò, không chỉ dừng lại ở việc mua và bán sản phẩm mà phải trở thành đối tác đồng hành cùng nhà sản xuất trong quá trình phát triển thị trường.
Thực tế tại MM Mega Market Việt Nam, ở vùng rau củ quả Đà Lạt, đơn vị có đội ngũ kỹ sư phối hợp với nông dân nhằm bảo đảm sản phẩm an toàn, đáp ứng đúng quy định pháp luật Việt Nam. Đồng thời, đội ngũ này cùng người nông dân xây dựng kế hoạch thu hoạch phù hợp. Thông qua trạm thu mua tại Đà Lạt, sản phẩm được tập kết và phân phối đến các trung tâm MM trên toàn quốc.
Bên cạnh đó, MM Mega Market Việt Nam còn thúc đẩy chương trình Tích xanh trách nhiệm, hỗ trợ đưa các sản phẩm Việt Nam và sản phẩm OCOP vào hệ thống phân phối trong nước cũng như nước ngoài.
Đặc biệt, thông qua các kênh khách hàng chuyên nghiệp mà đơn vị đang quản lý, nhà sản xuất có thêm cơ hội tiếp cận nhóm khách hàng nhà hàng, khách sạn và bếp ăn tập thể. Đây là những kênh tiêu thụ có nhu cầu tương đối lớn, cũng như đặt ra yêu cầu rõ ràng về tiêu chuẩn, chất lượng và khả năng cung ứng. Mục tiêu của MM Mega Market Việt Nam không chỉ là đưa sản phẩm Việt lên kệ hàng mà còn tạo ra cơ hội tiêu thụ ổn định, lâu dài cho nhà sản xuất.
Từ kinh nghiệm thực tiễn, đại diện MM Mega Market Việt Nam đề xuất một hướng hợp tác cụ thể sau Vietnam Foodexpo 2026 là triển khai chương trình thí điểm kết nối cung - cầu trong 90 ngày.
Theo đó, chương trình được chia thành 3 giai đoạn, mỗi giai đoạn kéo dài 30 ngày. Trong 30 ngày đầu tiên, MM Mega Market Việt Nam mong muốn phối hợp với Bộ Công Thương tiếp cận, lựa chọn nhóm sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng và tiềm năng trên thị trường. Trong 30 ngày tiếp theo, MM sẽ phối hợp với các nhà sản xuất để đánh giá sản phẩm, xem xét khả năng đáp ứng yêu cầu của hệ thống phân phối và lựa chọn hình thức thử bán phù hợp. Ở 30 ngày cuối cùng, các bên cùng đánh giá kết quả thử bán, khả năng cung ứng của nhà sản xuất cũng như tiềm năng mở rộng phân phối đối với từng sản phẩm.
Để chương trình đạt hiệu quả, ông Khôi cho rằng mỗi bên cần đảm nhận vai trò cụ thể. Trong đó, cơ quan quản lý nhà nước hỗ trợ kết nối; nhà sản xuất chuẩn bị sản phẩm và năng lực cung ứng; MM Mega Market Việt Nam đóng góp kinh nghiệm thị trường, tham gia đánh giá quy cách sản phẩm và kết nối các kênh phân phối.
Thành công của một sự kiện quy mô lớn như Vietnam Foodexpo 2026 không chỉ được đo bằng số lượng gian hàng hay các cuộc gặp gỡ, mà quan trọng hơn là những cơ hội hợp tác thực chất được hình thành và tiếp tục triển khai sau sự kiện. Vì vậy, chương trình thí điểm 90 ngày được kỳ vọng không chỉ giúp đưa thêm sản phẩm mới vào hệ thống phân phối mà còn góp phần xây dựng mô hình hợp tác có khả năng nhân rộng. MM Mega Market Việt Nam mong muốn nhận được sự quan tâm, phối hợp của Bộ Công Thương, các cơ quan quản lý và cộng đồng doanh nghiệp để cùng nghiên cứu, phát triển đề xuất này, qua đó nâng cao hiệu quả kết nối cung - cầu và mở rộng đầu ra cho sản phẩm Việt Nam.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
