Dư địa tăng thu hẹp sau nhịp hồi mạnh
Theo nhận định của SSI Research, nhịp tăng trong tháng 8 đã hiện thực hóa phần lớn kỳ vọng về khả năng hồi phục của thị trường. VN-Index tăng 5,6% trong tháng và tăng khoảng 11% so với vùng đáy tháng 7. Đáng chú ý, nhiều cổ phiếu đã tăng 15-20% so với vùng đáy hình thành vào cuối tháng 7.
Mức phục hồi này đang tiệm cận biên độ tăng thường thấy của VN-Index trong các giai đoạn thị trường đi ngang. Theo thống kê của SSI Research, mức hồi phục 10-15% từ vùng đáy thường xuất hiện trong những nhịp phục hồi của một thị trường đi ngang. Khi chỉ số và nhiều cổ phiếu đã đi qua phần đáng kể của biên độ hồi phục này, dư địa tăng giá trong ngắn hạn theo đó trở nên hạn chế hơn.
Đây là rủi ro đáng chú ý đối với thị trường trong tháng 9, bởi sau một nhịp tăng tương đối nhanh, áp lực chốt lời có thể gia tăng nếu dòng tiền mới không đủ mạnh để hấp thụ lượng cung trên thị trường.
Diễn biến trong tháng 8 cũng cho thấy câu chuyện hồi phục đã được phản ánh đáng kể vào giá. SSI Research vì vậy không kỳ vọng thị trường tiếp tục duy trì một nhịp tăng mạnh và đồng thuận trên diện rộng, mà nghiêng về khả năng VN-Index bước vào giai đoạn tích lũy.
Trên thực tế, các bản tin thị trường của SSI trong tháng 8 cũng liên tục lưu ý đến áp lực rung lắc và chốt lời khi VN-Index tiến vào các vùng kháng cự. Đến ngày 26/8, SSI đánh giá việc chỉ số vượt vùng 1.810-1.820 điểm giúp cải thiện xu hướng ngắn hạn, nhưng vẫn cần duy trì ổn định trên khu vực này để củng cố đà tăng.
Như vậy, rủi ro hiện tại không nhất thiết nằm ở một kịch bản đảo chiều mạnh ngay lập tức, mà trước hết là khả năng thị trường khó tiếp tục duy trì tốc độ tăng như trong tháng 8.
Tháng 9 có thể trở thành giai đoạn thử thách
Yếu tố mùa vụ đang khiến triển vọng tháng 9 trở nên thận trọng hơn. Theo thống kê được SSI Research đưa ra, kể từ khi kỳ nghỉ lễ 2/9 được chuyển thành kỳ nghỉ dài ngày, VN-Index đã giảm điểm trong 3/5 tháng 9 gần nhất, trong khi hai năm còn lại là 2021 và 2024 chỉ ghi nhận trạng thái đi ngang.
Tính chung trong 5 năm gần đây, mức giảm bình quân của VN-Index trong tháng 9 khoảng 3,5%. Dù yếu tố mùa vụ không quyết định xu hướng thị trường, dữ liệu này cho thấy tháng 9 thường là giai đoạn nhà đầu tư cần thận trọng hơn, đặc biệt khi chỉ số vừa trải qua một nhịp hồi mạnh.
Rủi ro càng đáng lưu ý khi thị trường bước vào giai đoạn mà động lực từ dòng vốn liên quan đến nâng hạng FTSE có thể được hấp thụ dần. FTSE Russell đã xác nhận Việt Nam được nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp, với hiệu lực từ ngày 21/9/2026. Việc đưa Việt Nam vào các chỉ số toàn cầu sẽ được thực hiện theo nhiều đợt, bắt đầu từ tháng 9/2026.
Chính dòng vốn này đang được xem là một trong những lực đỡ quan trọng đối với thị trường trong giai đoạn hiện nay. Tuy nhiên, theo SSI Research, khi dòng vốn từ câu chuyện nâng hạng được thị trường hấp thụ, lực hỗ trợ đối với diễn biến giá có thể giảm dần, khiến áp lực bán trở nên rõ hơn trong nửa cuối tháng 9.
Điều đáng chú ý là thanh khoản tháng 9 trong quá khứ hầu như không cải thiện nhiều so với tháng 8. Nếu dòng tiền mới không tăng tương ứng với lượng cung chốt lời, thị trường sẽ khó duy trì trạng thái tăng đồng thuận.
Dòng tiền có thể xoay vòng thay vì kéo VN-Index đi lên
Trong kịch bản thanh khoản không có sự cải thiện đáng kể, SSI Research cho rằng dòng tiền nhiều khả năng tiếp tục luân chuyển giữa các nhóm ngành thay vì tạo ra một xu hướng rõ ràng trên toàn thị trường.
Điều này đồng nghĩa VN-Index có thể vẫn xuất hiện những phiên tăng điểm, nhưng mức độ lan tỏa sẽ không đồng đều. Một số nhóm cổ phiếu có câu chuyện riêng có thể tiếp tục thu hút dòng tiền, trong khi những cổ phiếu đã tăng mạnh từ đáy sẽ đối mặt với áp lực chốt lời lớn hơn.
Diễn biến dòng tiền trong tháng 8 cũng cho thấy thị trường vẫn có khả năng hấp thụ các nhịp rung lắc. SSI từng ghi nhận VN-Index nối dài đà hồi phục trong tháng 8 nhờ dòng tiền hỗ trợ, đồng thời nâng vùng hỗ trợ lên 1.760-1.770 điểm khi chỉ số hướng tới vùng 1.810-1.820 điểm. Tuy nhiên, khi chỉ số đã tăng nhanh và dư địa phục hồi thu hẹp, trạng thái này có thể thay đổi nếu lực cầu suy yếu.
Một yếu tố khác cần lưu ý là dòng tiền từ nâng hạng FTSE không đồng nghĩa toàn bộ thị trường đều được hưởng lợi như nhau. SSI Research dự báo đợt thay đổi danh mục FTSE Vietnam 30 tháng 9 có thể tạo ra sự phân hóa đáng kể giữa các cổ phiếu. Theo ước tính công bố ngày 3/9, VPB, ACB, FPT, MCH và VPL có khả năng được thêm vào danh mục, trong khi KBC, VND, VCI và KDH có thể bị loại; các quỹ ETF mô phỏng chỉ số sẽ phải tái cơ cấu theo thay đổi có hiệu lực từ ngày 21/9.
Như vậy, thay vì tạo ra lực đẩy đồng đều cho toàn bộ thị trường, dòng tiền liên quan đến FTSE có thể tiếp tục làm gia tăng sự phân hóa giữa các nhóm cổ phiếu.
Từ những yếu tố trên, SSI Research nghiêng về kịch bản VN-Index bước vào giai đoạn tích lũy trong tháng 9 và chịu áp lực bán mạnh hơn trong nửa cuối tháng, sau khi động lực từ dòng vốn nâng hạng được hấp thụ. Trong bối cảnh đó, nhà đầu tư được khuyến nghị duy trì tâm thế chọn lọc, ưu tiên các cổ phiếu có tính phòng thủ thay vì kỳ vọng vào một nhịp tăng đồng thuận mới.
Rủi ro lớn nhất đối với thị trường trong tháng 9, vì vậy, không nằm ở việc thiếu hoàn toàn động lực hỗ trợ. Ngược lại, câu chuyện nâng hạng FTSE vẫn là lực đỡ quan trọng và dòng vốn mới vẫn có thể tạo ra cơ hội ở một số nhóm cổ phiếu. Vấn đề là phần lớn kỳ vọng về nhịp hồi phục đã được phản ánh vào giá, trong khi yếu tố mùa vụ và áp lực chốt lời có thể xuất hiện cùng lúc. Khi đó, thị trường nhiều khả năng sẽ chuyển từ trạng thái tăng diện rộng sang phân hóa và tích lũy, với rủi ro điều chỉnh rõ hơn về cuối tháng.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
