Nhiều dự án đạt tiến độ cao
Công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng đang được TP Hồ Chí Minh xác định là một trong những nhiệm vụ quan trọng để bảo đảm tiến độ triển khai các công trình hạ tầng giao thông trọng điểm.
Theo tham luận của Sở Nông nghiệp và Môi trường TP Hồ Chí Minh tại phiên họp đánh giá tình hình kinh tế - xã hội tháng 8, 8 tháng đầu năm và nhiệm vụ trọng tâm tháng 9/2026, trong 8 tháng qua, công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng tại nhiều dự án đã có chuyển biến đáng kể.
Trong đó, dự án mở rộng cao tốc TP Hồ Chí Minh - Long Thành đã hoàn thành bàn giao mặt bằng đối với toàn bộ 159 trường hợp bị ảnh hưởng, đạt tỷ lệ 100%. Đây là một trong những kết quả nổi bật trong công tác giải phóng mặt bằng các dự án giao thông liên vùng của TP Hồ Chí Minh trong 8 tháng đầu năm.
Tại dự án cao tốc TP Hồ Chí Minh - Mộc Bài, tiến độ cũng đạt mức cao. Có 2.061/2.118 trường hợp đồng ý bàn giao mặt bằng, đạt 97,31%; diện tích mặt bằng đã bàn giao đạt 97,71%. Khu tái định cư tại xã Nhuận Đức dự kiến hoàn thành vào cuối năm 2026.
Những kết quả này cho thấy quá trình vận động, kiểm kê, lập và phê duyệt phương án bồi thường tại các địa bàn đã có bước tiến rõ rệt. Tuy nhiên, phần mặt bằng còn lại vẫn cần được tiếp tục xử lý để không ảnh hưởng đến tiến độ chung của dự án.
Trong khi đó, dự án cao tốc TP Hồ Chí Minh - Thủ Dầu Một - Chơn Thành đã hoàn thành kiểm đếm toàn bộ 1.655 trường hợp. Thành phố đã phê duyệt 1.653 phương án bồi thường.
Đến nay, 1.278 trường hợp đã bàn giao mặt bằng với diện tích 297,15 ha, đạt 89,93%. Theo kế hoạch được Sở Nông nghiệp và Môi trường đặt ra, trước ngày 30/9/2026, các địa phương phải hoàn tất 2 phương án còn lại, thực hiện chi trả cho 159 trường hợp và tập trung tiếp nhận mặt bằng của 377 trường hợp. Như vậy, khối lượng công việc trong thời gian còn lại của tháng 9 là khá lớn, đòi hỏi các địa phương phải theo sát từng hồ sơ và từng trường hợp cụ thể.
Đối với dự án mở rộng cao tốc TP Hồ Chí Minh - Trung Lương - Mỹ Thuận, đoạn qua xã Tân Nhựt, cơ quan chức năng đã kiểm kê 73 trường hợp. Tuy nhiên, còn khoảng 18 trường hợp chưa liên hệ được với chủ sử dụng đất.
Sở Nông nghiệp và Môi trường đã đặt ra các mốc thời gian cụ thể để đẩy nhanh tiến độ. Theo đó, việc bàn giao mốc ranh phải hoàn thành trước ngày 8/9; thông báo thu hồi đất được ban hành trước ngày 15/9 và phương án bồi thường phải được phê duyệt trước ngày 30/9/2026.
Một trong những dự án có khối lượng giải phóng mặt bằng lớn là Vành đai 4. Toàn dự án có khoảng 4.070 trường hợp bị ảnh hưởng, trong đó khoảng 904 trường hợp đủ điều kiện tái định cư.
Tuy nhiên, tiến độ giữa các địa bàn vẫn chưa đồng đều. Tại xã Tân An Hội, 802/826 phương án đã được phê duyệt, đạt 97,09%. Trong khi đó, xã Nhuận Đức mới phê duyệt 587/906 phương án, đạt 64,79%.
Sự chênh lệch này cho thấy khâu giải phóng mặt bằng vẫn còn những vấn đề cần được xử lý theo đặc thù từng địa bàn.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, các điểm nghẽn chủ yếu nằm ở việc xác nhận nguồn gốc đất, phê duyệt phương án bồi thường và chuẩn bị quỹ tái định cư.
Gắn thu hồi đất với tái định cư
Không chỉ các dự án giao thông, TP Hồ Chí Minh cũng đang triển khai giải phóng mặt bằng cho các dự án cải tạo nhà ở trên và ven kênh, rạch.
Trong đó, công tác giải phóng mặt bằng tại dự án rạch Xuyên Tâm và bờ Bắc Kênh Đôi cơ bản hoàn thành. Ngày 2/9/2026, tuyến đường đầu tiên thuộc dự án rạch Xuyên Tâm đã thông xe kỹ thuật. Thành phố đang tiếp tục chuẩn bị các dự án tại bờ Nam Kênh Đôi và một số tuyến rạch khác.
Đối với các dự án có thu hồi đất, Sở Nông nghiệp và Môi trường nhấn mạnh yêu cầu phải gắn công tác giải phóng mặt bằng với việc chuẩn bị tái định cư, đồng thời bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người dân. Yếu tố này có ý nghĩa quan trọng trong việc tạo sự đồng thuận khi triển khai các dự án có quy mô lớn.
Trong thời gian tới, Sở đề nghị các chủ đầu tư phải bàn giao đầy đủ, chính xác mốc ranh và hồ sơ dự án cho cơ quan chức năng. UBND các xã, phường được yêu cầu quản lý tiến độ đến từng trường hợp, xử lý ngay các hồ sơ đủ điều kiện.
Cùng với đó, các địa phương phải khẩn trương xác định giá đất cụ thể, phê duyệt phương án bồi thường, thực hiện chi trả và bố trí tái định cư.
Sở cũng yêu cầu tăng cường đối thoại, công khai chính sách để người dân hiểu rõ quyền lợi và nghĩa vụ của mình.
Biện pháp hành chính chỉ được thực hiện khi hồ sơ đã bảo đảm đầy đủ căn cứ, đúng trình tự và thẩm quyền theo quy định.
Với hàng loạt dự án giao thông liên vùng đang được triển khai, tiến độ giải phóng mặt bằng sẽ tiếp tục là yếu tố quyết định khả năng đưa các công trình vào thi công đúng kế hoạch.
Việc TP Hồ Chí Minh đặt thời hạn cụ thể cho từng khâu, từng địa bàn và từng nhóm hồ sơ được kỳ vọng sẽ giúp chuyển từ cách xử lý chung sang quản lý tiến độ đến từng trường hợp.
Trong những tháng cuối năm, mục tiêu được Sở Nông nghiệp và Môi trường đặt ra là tiếp tục hoàn thành bàn giao mặt bằng thực tế đối với các dự án đủ điều kiện triển khai, đồng thời bảo đảm quá trình thu hồi đất đi cùng với tái định cư và quyền lợi hợp pháp của người dân.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
