Ngân hàng TMCP Á Châu (Mã: ACB) tiếp tục nằm trong nhóm ngân hàng có quy mô lợi nhuận lớn trên thị trường. Tuy nhiên, báo cáo tài chính quý 1/2026 cho thấy tăng trưởng lợi nhuận đi kèm sự dịch chuyển đáng chú ý ở nguồn vốn, khi tiền gửi khách hàng suy giảm trong khi phát hành giấy tờ có giá tăng mạnh.
ACB Trà Vinh bị chỉ ra hạn chế trong thẩm định và kiểm tra sau cho vay
Ngày 10/6/2026, Chánh Thanh tra Ngân hàng Nhà nước Khu vực 14 đã ban hành Kết luận thanh tra số 12/KL-TTNH đối với Ngân hàng TMCP Á Châu Chi nhánh Trà Vinh. Nội dung này sau đó được công khai tại Thông báo kết luận thanh tra số 12/TB-TTNH, ký tại Cần Thơ ngày 19/6/2026. Theo thông báo, ACB Trà Vinh có 1 chi nhánh và 1 phòng giao dịch trực thuộc là Phòng giao dịch Tiểu Cần, với 41 nhân sự tại thời điểm 28/2/2026.
Kết luận thanh tra ghi nhận ACB Trà Vinh đạt một số kết quả trong hoạt động, như tổng tài sản, vốn huy động và dư nợ cho vay tăng qua các năm. Kết quả kinh doanh hàng năm đều có lãi, hoạt động ngoại hối và chuyển tiền ra nước ngoài được đánh giá chấp hành đúng quy định pháp luật.
Tuy nhiên, cơ quan thanh tra cũng chỉ ra đơn vị còn hạn chế trong việc thuyết minh, thu thập tài liệu, số liệu để chứng minh kết quả thẩm định, xét duyệt đề xuất cho vay. Công tác kiểm tra sau cho vay và định giá lại tài sản bảo đảm cũng được nêu là chưa nhận diện đầy đủ, kịp thời các nguy cơ rủi ro để đề xuất biện pháp phòng ngừa, xử lý.
Về nguyên nhân, thông báo cho rằng nhân viên phụ trách khoản vay và người phê duyệt chưa chú trọng đánh giá thực tế kết hợp thu thập đầy đủ tài liệu làm cơ sở quyết định cấp tín dụng. Việc thu thập tài liệu, chứng từ liên quan đến phương án sử dụng vốn và kiểm tra, giám sát sau cho vay còn hạn chế; chưa đo lường, nhận diện, đánh giá hết rủi ro trước, trong và sau cho vay.
Trách nhiệm được nêu thuộc về những người liên quan đến từng hồ sơ được thanh tra, gồm nhân viên nghiệp vụ phụ trách hồ sơ vay, trưởng hoặc phó phòng nghiệp vụ, giám đốc phòng giao dịch Tiểu Cần và ban giám đốc chi nhánh ACB Trà Vinh theo hồ sơ được giao phụ trách.
Tiền gửi khách hàng giảm hơn 16.000 tỷ đồng, giấy tờ có giá tăng hơn 22.600 tỷ đồng
Theo báo cáo tài chính hợp nhất quý 1/2026, ACB ghi nhận lợi nhuận trước thuế 5.368,1 tỷ đồng, tăng 16,8% so với cùng kỳ. Lợi nhuận sau thuế đạt 4.320,4 tỷ đồng, tăng 17,5%. Dù vậy, tốc độ tăng của chi phí lãi đang nhanh hơn thu nhập lãi, cho thấy áp lực chi phí vốn đã rõ hơn trong quý đầu năm.
Cụ thể, thu nhập lãi và các khoản thu nhập tương tự đạt 17.220,4 tỷ đồng, tăng 29,2% so với cùng kỳ. Trong khi đó, chi phí lãi và các chi phí tương tự tăng 46,8%, lên 10.231,2 tỷ đồng. Do chi phí vốn tăng nhanh hơn, thu nhập lãi thuần của ACB chỉ tăng 9,9%, đạt 6.989,2 tỷ đồng.
Áp lực này diễn ra trong bối cảnh tiền gửi khách hàng suy giảm. Tại ngày 31/3/2026, tiền gửi của khách hàng tại ACB còn 569.109,6 tỷ đồng, giảm 16.070,6 tỷ đồng so với đầu năm. Trong đó, tiền gửi có kỳ hạn giảm từ 160.348,9 tỷ đồng xuống 148.374 tỷ đồng, còn tiền gửi không kỳ hạn giảm từ 124.539 tỷ đồng xuống 120.841 tỷ đồng.
Trái ngược với tiền gửi khách hàng, cho vay khách hàng của ACB lại tăng từ 686.777,4 tỷ đồng lên 709.026,1 tỷ đồng, tức tăng hơn 22.200 tỷ đồng chỉ sau 3 tháng. Sự lệch pha giữa tín dụng tăng và tiền gửi khách hàng giảm khiến ngân hàng phải dựa nhiều hơn vào các kênh huy động khác để cân đối nguồn vốn.
Một trong các kênh đó là giấy tờ có giá. Cuối quý 1/2026, số dư phát hành giấy tờ có giá của ACB đạt 155.942,6 tỷ đồng, tăng 22.648,2 tỷ đồng so với đầu năm. Mức tăng này chủ yếu đến từ chứng chỉ tiền gửi, tăng từ 80.939,8 tỷ đồng lên 103.586,8 tỷ đồng, trong khi trái phiếu gần như đi ngang quanh mức hơn 52.300 tỷ đồng.
Việc tăng huy động qua giấy tờ có giá giúp ACB bù đắp phần suy giảm của tiền gửi khách hàng, nhưng cũng đặt thêm áp lực lên chi phí vốn. Trong quý 1/2026, chi phí trả lãi phát hành giấy tờ có giá đạt 2.164,2 tỷ đồng, tăng 56,7% so với cùng kỳ. Cùng lúc, chi phí trả lãi tiền gửi cũng tăng lên 7.229,3 tỷ đồng. Vì vậy, dù lợi nhuận vẫn tăng, diễn biến tiền gửi khách hàng giảm và chi phí vốn đi lên sẽ là biến số cần theo dõi trong các quý tới, nhất là khi nợ cần chú ý của ACB đã tăng hơn gấp đôi lên gần 5.000 tỷ đồng.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
