Theo các số liệu mới nhất từ Ngân hàng Nhà nước, chương trình cho vay nhà ở xã hội đã ghi nhận mức tăng trưởng mạnh cả về cam kết vốn, giải ngân và dư nợ, phản ánh sự chuyển dịch ưu tiên của hệ thống ngân hàng cũng như nhu cầu ở thực ngày càng gia tăng.
Lãi suất giảm dần, nhưng vẫn là “bài toán” với người thu nhập thấp
Theo Ngân hàng Nhà nước, tính đến thời điểm hiện nay, các ngân hàng thương mại đã cam kết cho vay hơn 14.300 tỷ đồng đối với chương trình nhà ở xã hội. Trong đó, doanh số giải ngân đạt 6.228 tỷ đồng, tăng 3.383,4 tỷ đồng so với cuối năm 2024, tương đương mức tăng 119%. Đây được xem là bước tiến đáng kể trong bối cảnh thị trường vẫn đang đối mặt nhiều thách thức về thanh khoản và niềm tin.
Tổng dư nợ cho vay nhà ở xã hội hiện đạt khoảng 39.000 tỷ đồng, bao gồm cả nguồn vốn từ Ngân hàng Chính sách xã hội và các ngân hàng thương mại, tăng 22% so với cuối năm 2024. Riêng chương trình cho vay theo Nghị quyết 33/NQ-CP gói tín dụng trọng tâm nhằm tháo gỡ khó khăn và thúc đẩy thị trường bất động sản phát triển an toàn, lành mạnh, bền vững – ghi nhận dư nợ 4.986 tỷ đồng, tăng tới 75%.
Trong cơ cấu dư nợ này, khoảng 4.139 tỷ đồng được giải ngân cho chủ đầu tư tại 31 dự án, trong khi 847 tỷ đồng được cho vay trực tiếp đối với người mua nhà tại 29 dự án. Con số này cho thấy tín dụng không chỉ hỗ trợ phía cung mà còn tác động trực tiếp đến cầu ở thực – yếu tố then chốt để thị trường phục hồi bền vững.
Ngân hàng Nhà nước cho biết đã 5 lần điều chỉnh giảm lãi suất kể từ khi triển khai chương trình, với mức giảm tổng cộng khoảng 2,3%/năm so với thời điểm ban đầu. Hiện lãi suất cho vay áp dụng ở mức 6,4%/năm đối với chủ đầu tư và 5,9%/năm đối với người mua nhà.
TS Cấn Văn Lực, chuyên gia kinh tế trưởng BIDV nhận định, nhà ở xã hội đang đóng vai trò “giữ nhịp” cho thị trường bất động sản trong giai đoạn phục hồi.
“Tuy nhiên, để chính sách tín dụng phát huy hiệu quả dài hạn, cần bảo đảm tính ổn định của lãi suất ưu đãi và tiếp tục đơn giản hóa thủ tục vay. Nếu quy trình tiếp cận vốn được rút ngắn và lãi suất duy trì ở mức đủ thấp trong thời gian dài, nhu cầu mua ở thực sẽ được kích hoạt mạnh hơn, qua đó tạo lực đỡ bền vững cho thị trường”, ông Lực phân tích.
Theo Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA) Lê Hoàng Châu cho rằng, mức lãi suất 5,9%/năm hiện nay vẫn còn cao so với khả năng chi trả của nhiều đối tượng có nhu cầu mua nhà ở xã hội. Theo ông, mức lãi suất hợp lý hơn nên được điều chỉnh xuống khoảng 4,8%/năm để mở rộng khả năng tiếp cận nhà ở cho người thu nhập thấp và trung bình.
Bên cạnh đó, ông Châu cũng đề xuất cần phát triển thêm phân khúc nhà ở giá phù hợp cho nhóm người có thu nhập trên 20 triệu đồng/tháng, đối tượng không đủ điều kiện mua nhà ở xã hội nhưng cũng gặp khó khăn khi tiếp cận nhà ở thương mại giá cao.
Nguồn cung cải thiện, tín dụng nhà ở xã hội lan tỏa rộng hơn
Theo Vụ Tín dụng các ngành kinh tế (Ngân hàng Nhà nước), chương trình cho vay nhà ở xã hội, nhà ở công nhân và cải tạo, xây dựng lại chung cư cũ đã đạt được những kết quả bước đầu tích cực. Đến nay, đã có 26/34 tỉnh, thành phố gửi văn bản hoặc công bố công khai danh mục dự án tham gia chương trình, với tổng số khoảng 129 dự án.
Doanh số giải ngân cho vay người trẻ dưới 35 tuổi mua nhà ở xã hội đạt khoảng 180,3 tỷ đồng, với dư nợ 175,4 tỷ đồng. Đây được xem là tín hiệu tích cực, cho thấy chính sách đang từng bước tiếp cận đúng nhóm đối tượng có nhu cầu ở thực và khả năng trả nợ dài hạn.
Về nguồn cung, số lượng căn nhà ở xã hội đã hoàn thành, khởi công hoặc được chấp thuận chủ trương đầu tư đến năm 2025 đạt khoảng 62% chỉ tiêu đề án 1 triệu căn nhà ở xã hội, tương đương hơn 1,06 triệu căn. Riêng trong năm 2025, số căn hoàn thành đạt 102.633 căn, vượt 2% so với kế hoạch đề ra, phản ánh nỗ lực đáng kể của các địa phương và doanh nghiệp.
Theo ông Nguyễn Văn Đính, Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam (VNREA), bên cạnh việc tiếp tục đẩy mạnh nhà ở xã hội, thị trường cần song song phát triển phân khúc nhà ở giá phù hợp với thu nhập của đa số người dân. Điều này sẽ giúp cấu trúc thị trường trở nên cân bằng hơn, giảm áp lực dồn quá lớn vào một phân khúc duy nhất.
Về phía hệ thống ngân hàng, đại diện Ngân hàng Nhà nước cho biết, ngoài nhóm “Big 4”, ngày càng nhiều ngân hàng thương mại cổ phần tích cực tham gia chương trình cho vay nhà ở xã hội. Quan điểm xuyên suốt của ngành là tiếp tục nỗ lực giảm mặt bằng lãi suất chung, tạo dư địa để duy trì và mở rộng các gói tín dụng ưu tiên.
Trong bối cảnh thị trường bất động sản đang tìm lại điểm cân bằng, tín dụng nhà ở xã hội không chỉ là công cụ thực hiện chính sách an sinh, mà còn được kỳ vọng trở thành “trụ đỡ” quan trọng, góp phần dẫn dắt thị trường phát triển ổn định và bền vững trong giai đoạn tới.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
