Ngày 24/3, Ngân hàng Nhà nước bất ngờ đẩy tỷ giá trung tâm USD/VND lên 25.109 VND, tăng 19 đồng so với phiên trước, một bước nhảy hiếm thấy trong bối cảnh cơ quan điều hành thường chỉ điều chỉnh nhỏ giọt 2 đến 5 đồng. Cùng nhịp, trần tỷ giá được kéo vọt lên 26.364 VND, phát tín hiệu rõ ràng về áp lực điều hành đang gia tăng.
Không chỉ dừng ở tỷ giá trung tâm, giá mua và bán USD do Ngân hàng Nhà nước niêm yết cũng đồng loạt được nâng mạnh. Chiều mua tăng 18 đồng lên 23.904 VND, chiều bán tăng 20 đồng lên 26.314 VND. Động thái này cho thấy nhà điều hành đang chủ động nới biên để hấp thụ áp lực từ thị trường, thay vì kìm giữ như giai đoạn trước.
Tại khối ngân hàng thương mại, diễn biến sáng 24/3 càng cho thấy xu hướng rõ nét khi giá mua USD bật tăng mạnh hơn đáng kể so với giá bán. Mặt bằng chung, giá mua tiền mặt tăng khoảng 40 đồng, từ 26.074 lên 26.114 VND. Giá mua chuyển khoản cũng nhích tương ứng lên 26.144 VND/USD, trong khi giá bán chỉ tăng 20 đồng, chạm trần 26.364 VND. Khoảng cách mở rộng một chiều này phản ánh nhu cầu gom USD trong hệ thống đang tăng lên.
Trên thị trường liên ngân hàng, tỷ giá giao dịch quanh 26.360 VND, chỉ còn thấp hơn trần vỏn vẹn 4,5 đồng mỗi USD. Tính từ đầu năm đến nay, tỷ giá đã tăng khoảng 0,25 phần trăm, một con số chưa lớn nhưng đủ để cho thấy xu hướng đi lên đang hình thành.
Quan sát sâu hơn, bức tranh tỷ giá trong hệ thống ngân hàng hiện chia thành ba lát cắt khá rõ ràng.
Nhóm thứ nhất gồm HSBC và VPBank đang đẩy giá mua lên cao, đồng thời thu hẹp tối đa chênh lệch mua bán và gần như không phân biệt giữa tiền mặt và chuyển khoản. Trong ngày 24/3, giá mua chuyển khoản tại đây dao động 26.179 đến 26.194 VND, giá bán chạm trần 26.364 VND, chênh lệch chỉ khoảng 170 đến 185 đồng. Đây là nhóm thể hiện rõ chiến lược hút USD.
Ngược lại, nhóm thứ hai gồm UOB, Agribank, Eximbank và Sacombank giữ giá mua thấp hơn mặt bằng, đồng thời duy trì biên độ mua bán rộng và phân tách rõ giữa tiền mặt và chuyển khoản. Giá mua chuyển khoản chỉ quanh 26.070 đến 26.140 VND, trong khi giá bán vẫn neo trần 26.364 VND, kéo chênh lệch lên 230 đến hơn 300 đồng mỗi USD. Giá mua tiền mặt thậm chí thấp hơn thêm 20 đến 50 đồng, cho thấy sự thận trọng rõ rệt.
Nhóm thứ ba gồm Techcombank, ACB, MB, Vietcombank, VietinBank, BIDV, LPBank và MSB đứng ở vị trí trung gian. Giá mua chuyển khoản dao động 26.135 đến 26.180 VND, giá bán giữ trần 26.364 VND, chênh lệch phổ biến 185 đến 250 đồng mỗi USD. Một số ngân hàng vẫn duy trì mức giá đồng nhất giữa tiền mặt và chuyển khoản, số khác bắt đầu phân hóa nhẹ.
Ở chiều ngược lại, thị trường tự do lại hạ nhiệt. Trong ngày 24/3, giá USD chợ đen giảm 20 đồng ở cả hai chiều, về 27.930 và 27.980 VND. Diễn biến này phần nào cho thấy áp lực đầu cơ ngắn hạn đang dịu lại, dù mặt bằng giá vẫn cao hơn đáng kể so với hệ thống ngân hàng.
Trên thị trường quốc tế, chỉ số USD Index giảm gần 0,4 phần trăm vào cuối phiên đầu tuần sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố trì hoãn kế hoạch tấn công hạ tầng năng lượng Iran trong 5 ngày và thúc đẩy đàm phán. Thông tin này ngay lập tức làm dịu lo ngại về gián đoạn nguồn cung, cải thiện tâm lý rủi ro toàn cầu.
Phản ứng dây chuyền xuất hiện rõ rệt. Giá dầu Brent lao dốc khoảng 12 phần trăm, còn 98,65 USD mỗi thùng, trong khi các chỉ số chứng khoán Mỹ đồng loạt tăng hơn 1 phần trăm. Mối liên hệ giữa dầu và thị trường tài chính tiếp tục lộ rõ khi dầu giảm, cổ phiếu bật tăng và ngược lại.
Cùng lúc, kỳ vọng chính sách tiền tệ Mỹ cũng đang dịch chuyển. Theo công cụ CME FedWatch, xác suất Fed tăng lãi suất trong tháng 12 đã bị kéo xuống còn khoảng 15 phần trăm, trong khi khả năng giữ nguyên lãi suất trong năm 2026 lên tới 70 phần trăm. Tuy nhiên, cánh cửa thắt chặt chưa hoàn toàn khép lại khi Chủ tịch Fed chi nhánh Chicago Austan Goolsbee vẫn để ngỏ khả năng tăng lãi suất nếu lạm phát vượt kiểm soát.
Trong ngắn hạn, thị trường đang dồn sự chú ý vào loạt dữ liệu PMI sản xuất và dịch vụ tại Mỹ và châu Âu công bố trong ngày. Những con số này sẽ là thước đo nhanh cho sức khỏe kinh tế toàn cầu, trong bối cảnh rủi ro địa chính trị tại Trung Đông vẫn âm ỉ và có thể quay lại bất cứ lúc nào.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
