Viện Kinh tế tài nguyên và môi trường TP.HCM vừa có văn bản gửi Bí thư Thành ủy TP.HCM, Chủ tịch UBND TP.HCM kiến nghị điều chỉnh hệ số điều chỉnh giá đất (hệ số K) về mức 1 đối với các trường hợp chuyển mục đích sử dụng đất, giao đất, cho thuê đất và tính tiền bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất. Đề xuất này không áp dụng đối với các trường hợp chuyển nhượng nhà, đất.
Theo Viện Kinh tế tài nguyên và môi trường TP.HCM, qua xem xét nội dung dự thảo bảng hệ số K do Sở Nông nghiệp và Môi trường trình UBND TP.HCM trong kỳ tháng 6 thì trên thực tế các hệ số K lớn hơn giá đất đang giao dịch, có những khu tăng 259% so với giá đầu năm 2026.
Biên độ tăng hệ số K này và bảng giá đất xây dựng lần đầu năm 2026 cũng do tư vấn tham mưu được xem là bất thường vì quá trình xây dựng đã khảo sát theo giá thị trường.
Tuy nhiên, sau 6 tháng lại tăng gần 300% là rất khó cho phát triển kinh tế thành phố vì chi phí về đất chiếm tỷ trọng không thể kiểm soát trong sản xuất và dịch vụ.
Trong khi thực trạng kinh tế - xã hội hiện nay, cộng đồng doanh nghiệp và người dân đang phải đối mặt với nhiều áp lực về tài chính, chi phí đầu vào tăng cao và sức mua của thị trường suy giảm mạnh. Điều này được minh chứng bằng việc hơn 129.000 doanh nghiệp rút khỏi thị trường trong 6 tháng đầu năm 2026.
Do đó, Viện Kinh tế tài nguyên và môi trường TP.HCM cho rằng việc duy trì các mức hệ số K cao hơn thực tế đang tạo ra gánh nặng lớn về nghĩa vụ tài chính, làm suy giảm nguồn lực đầu tư và cản trở quá trình phục hồi của các dự án bất động sản, sản xuất kinh doanh trên toàn thị trường.
Nhằm thực thi chủ trương khoan sức dân, tạo động lực cho các nhà đầu tư và hỗ trợ doanh nghiệp vượt qua giai đoạn khó khăn, Viện đề nghị lãnh đạo TP.HCM xem xét, điều chỉnh hệ số K về mức bằng 1. Cụ thể, đề xuất áp dụng hệ số K bằng 1 đối với các trường hợp chuyển mục đích sử dụng đất, giao đất, cho thuê đất và tính tiền bồi thường khi nhà nước thu hồi đất, trừ trường hợp chuyển nhượng nhà đất.
Việc áp dụng hệ số K bằng 1 sẽ đưa nghĩa vụ tài chính về đất đai tiệm cận hơn với giá trị thực tế của thị trường, tránh việc “cào bằng” hoặc tính hệ số nhân quá cao, đẩy chi phí đầu vào lên mức rủi ro và có thể gây lạm phát phi mã. Trường hợp hệ số K lớn hơn 1 chỉ áp dụng cho các khu quy hoạch TOD có mật độ sử dụng đất cao hay các khu đô thị thương mại cao cấp có chuẩn quốc tế.
Mặt khác, Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM cũng vừa trình dự thảo lần 3 quy định hệ số điều chỉnh giá đất, còn gọi là hệ số K, lên Hội đồng thẩm định hệ số điều chỉnh giá đất thành phố.
Trong đó, Sở này đề xuất áp dụng hệ số K = 1 đối với 2 nhóm trường hợp. Nhóm thứ nhất là cá nhân, hộ gia đình khi xin chuyển mục đích sử dụng đất, được giao đất không qua đấu giá hoặc được Nhà nước công nhận quyền sử dụng đất vượt hạn mức.
Nhóm thứ hai là doanh nghiệp, tổ chức kinh tế khi được Nhà nước giao đất có thu tiền sử dụng đất, cho thuê đất trả tiền hàng năm hoặc một lần cho cả thời gian thuê, hoặc chuyển từ thuê đất sang giao đất.
Đối với các trường hợp vẫn áp dụng bảng giá đất, dự thảo đề xuất hệ số điều chỉnh theo biến động thị trường và các yếu tố khác đều giữ ở mức 1; riêng các dự án đầu tư có mật độ xây dựng cao sẽ áp dụng thêm hệ số điều chỉnh theo quy hoạch từ 1-1,3. Cụ thể dự án có hệ số sử dụng đất dưới 6 lần áp dụng hệ số 1; từ 6 đến dưới 8 lần áp dụng hệ số 1,05; từ 8 đến dưới 10 lần là 1,1 và tăng dần lên tối đa 1,3 với dự án có hệ số sử dụng đất từ 16 lần trở lên.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, việc giữ hệ số K ở mức 1 nhằm giảm áp lực tài chính cho người dân khi chuyển mục đích sử dụng đất để xây dựng nhà ở, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp giảm chi phí đầu vào, nâng cao năng lực cạnh tranh và cải thiện môi trường đầu tư.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
