Theo công bố mới đây của VAMM gồm 5 thành viên là Honda, Yamaha, Piaggio, Suzuki và SYM, hiện ở mảng xe máy chạy xăng, năm 2025 vừa qua những thành viên “cốt cán” này chỉ có doanh số đạt 2.615.057 xe, sụt giảm 1,5% so với 2024. Trong đó, đáng chú ý toàn bộ xe máy bán ra của VAMM hầu hết là xe máy xăng.
Những cái tên như Honda thì có ICON e:, Yamaha đã bán mẫu xe điện Neo's, nhưng doanh số không đáng kể, chủ yếu chỉ dừng ở mức thăm dò thị trường.
Ở chiều ngược lại, chỉ tính riêng VinFast vừa công bố doanh số xe máy điện bán ra thị trường Việt Nam đã lên tới 406.453 xe máy điện các loại trong năm 2025.
Thực tế, ngoài VinFast thị trường Việt hiện còn có những cái tên khác như Dat Bike, DKBike, Dibao, Pega, JVC, OSAKAR, Anbico… Những thương hiệu này đều không công bố doanh số cụ thể trong năm 2025. Nếu công bố chi tiết có lẽ doanh số ở mảng xe điện sẽ còn tiếp tục nhỉnh hơn.
Trong một thập kỷ trở lại đây, doanh số bán xe máy xăng từ Hiệp hội các nhà sản xuất xe máy Việt Nam (VAMM) đã có những dấu hiệu bão hòa và sụt giảm nhẹ. Ngược lại, thị phần xe máy điện lại tăng trưởng mạnh mẽ, đưa Việt Nam trở thành thị trường xe máy điện lớn nhất Đông Nam Á và đứng thứ hai thế giới (chỉ sau Trung Quốc).
Theo số liệu của Motorcycles Data, doanh số xe máy điện tại Việt Nam đã tăng trưởng vượt bậc trong thời gian vừa qua. Cụ thể, dòng xe L1 (tương đương xe máy xăng dưới 50cc) tăng 89%, trong khi dòng L3 (trên 50cc) tăng tới 197%. Chỉ riêng nửa đầu năm 2025, lượng xe điện tiêu thụ đã tăng hơn 99% so với cùng kỳ năm ngoái.
So với các thị trường trong khu vực Đông Nam Á, Việt Nam đang có tốc độ tăng trưởng doanh số xe máy cao nhất sau nửa đầu năm 2025. Theo đánh giá của Motorcycles Data, thị trường Việt đạt mức tăng 16,8% trong 6 tháng đầu năm 2025, cao hơn đáng kể so với các quốc gia ASEAN như: Indonesia (2,7%), Philippines (3,0%), Thái Lan (1,6%), Malaysia (2,5%)... Xe máy điện góp phần không nhỏ, giúp Việt Nam trở thành thị trường lớn thứ ba trên toàn cầu.
Sự dịch chuyển dẫn đến việc người Việt "bớt" mặn mà với xe xăng trong thời gian gần đây có nhiều nguyên nhân. Đầu tiên là chi phí vận hành và bảo trì của xe xăng có sự khác biệt. Giá nhiên liệu thường liên tục biến động khiến chi phí đi lại hàng tháng trở nên khó kiểm soát. Bảo dưỡng các loại xe máy xăng cũng là vấn đề vì bản chất có cấu tạo cơ khí phức tạp (bugi, bộ lọc gió, thay nhớt, truyền động...). Trong khi đó, xe điện có ít bộ phận chuyển động hơn, giúp tiết kiệm đáng kể chi phí bảo trì định kỳ.
Tiếp đến, sự bùng nổ của hạ tầng và công nghệ xe điện đã thay đổi quan điểm sử dụng của người tiêu dùng. Nếu như tước đây, người dân ngại xe điện vì "yếu" và "mau hết pin" thì hiện nay việc này đã hoàn toàn thay đổi khi quãng đường của nhiều dòng xe đã đạt ngưỡng 150-200km/lần sạc. Hệ sinh thái các trạm sạc phủ khắp các chung cư, trung tâm thương mại và cửa hàng tiện lợi. Hiệu suất các loại xe điện đời mới có khả năng tăng tốc tức thời và khả năng lội nước (chống ngập) ưu việt hơn hẳn xe xăng trong đô thị.
Vấn đề thứ ba là ý thức về môi trường và sức khỏe của người dân ngày càng được nâng cao. Thế hệ Gen Z và Millennials, nhóm đối tượng đông đảo hiện này, có xu hướng ưu tiên các sản phẩm bền vững. Việc giảm thiểu khí thải và ô nhiễm tiếng ồn trong các thành phố lớn như Hà Nội và TP.HCM không còn là khẩu hiệu mà đã trở thành nhu cầu tự thân.
Nguyên nhân cuối cùng phải kể đến là chính sách thúc đẩy xanh hoá mạnh mẽ từ Chính phủ. Chính phủ Việt Nam đã có những lộ trình cụ thể về việc chuyển đổi năng lượng xanh trong giao thông. Các ưu đãi về thuế và các quy định hạn chế xe cũ gây ô nhiễm ở nhiều thành phố lớn trong tương lai đang dần tác động đến tâm lý mua sắm của người dân.
Tuy nhiên, dù xu hướng người dân giảm chuộng xe xăng là rõ rệt, nhưng quá trình này không diễn ra "một sớm một chiều" vì hiện giá thành đầu vào của xe máy điện cao cấp vẫn có giá ngang ngửa hoặc cao hơn xe tay ga tầm trung. Một nhóm không nhỏ những người thường xuyên đi phượt hoặc di chuyển liên tỉnh bằng xe hai bánh thì xe xăng vẫn mang lại sự an tâm về việc tiếp nhiên liệu nhanh chóng. Ngoài ra, giá trị bán lại của xe máy xăng hiện vẫn ổn định hơn so với xe điện.
Rõ ràng có thể thấy xe máy xăng sẽ không biến mất ngay lập tức nhưng sẽ dần lui về vai trò là phương tiện cho các khu vực vùng sâu vùng xa hoặc các mục đích chuyên dụng. Còn tại các đô thị lớn, các loại "xe xanh" sẽ trở thành tiêu chuẩn mới mà người dân sẽ dần thay đổi.
Từ nhiều yếu tố có thể thấy người tiêu dùng Việt không hẳn là "quay lưng" với xe xăng, mà đang trở thành những người tiêu dùng thông thái hơn. Người tiêu dùng ngày càng nghiêng theo hướng chọn phương tiện dựa trên hiệu quả kinh tế, sự tiện nghi công nghệ và trách nhiệm với môi trường.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn

