Con số 98%, hình ảnh “trước” - “sau” cần được chứng minh
Điểm đầu tiên khiến người xem chú ý khi truy cập vào website giới thiệu sản phẩm là dòng thông điệp được thiết kế nổi bật: “98% khách hàng đã sử dụng và thấy hiệu quả”. Đây là một con số gần như tuyệt đối, có sức nặng đáng kể trong việc tạo dựng niềm tin nơi người tiêu dùng, bởi lẽ tỷ lệ cao như vậy dễ khiến người xem tin rằng gần như toàn bộ người sử dụng sản phẩm đều đạt được kết quả như mong đợi.
Tuy nhiên, một câu hỏi đặt ra là con số 98% này được xây dựng dựa trên cơ sở khảo sát hay nghiên cứu nào? Quy mô mẫu khảo sát ra sao, được thực hiện trong khoảng thời gian nào, và ai là đơn vị thực hiện? Đây là những thông tin mà bản thân nội dung quảng cáo trên website chưa thể hiện rõ, trong khi người tiêu dùng thông thường khó có điều kiện để kiểm chứng độc lập.
Theo quy định tại Khoản 9, Điều 8, Luật Quảng cáo năm 2012, hành vi quảng cáo không đúng hoặc gây nhầm lẫn về khả năng cung cấp sản phẩm, về chất lượng, công dụng của hàng hóa, dịch vụ đã đăng ký hoặc công bố là hành vi bị nghiêm cấm.
Đối chiếu với quy định này, việc doanh nghiệp có lưu giữ tài liệu, hồ sơ chứng minh cho con số 98% hay không là vấn đề cần được làm rõ, đặc biệt nếu cơ quan chức năng tiến hành kiểm tra hoặc khi có phản ánh, khiếu nại từ phía người tiêu dùng. Trong trường hợp doanh nghiệp có đầy đủ căn cứ, hồ sơ khảo sát hợp lệ, thông điệp quảng cáo hoàn toàn có thể được xem là phù hợp. Ngược lại, nếu không có tài liệu chứng minh tương xứng, đây sẽ là nội dung cần được xem xét, điều chỉnàm
Cùng với thông điệp về tỷ lệ hiệu quả, website còn đăng tải hàng loạt hình ảnh khuôn mặt người sử dụng theo dạng “Trước” và “Sau”, nhằm thể hiện trực quan sự thay đổi trên da sau một khoảng thời gian sử dụng sản phẩm. Đây là hình thức quảng cáo khá phổ biến trong ngành mỹ phẩm, có khả năng tác động mạnh đến thị giác và cảm xúc của người xem.
Dù vậy, hình thức quảng cáo bằng hình ảnh so sánh cũng đặt ra một số câu hỏi cần được làm rõ: những hình ảnh này có được sự đồng ý của người trong ảnh về việc sử dụng cho mục đích quảng cáo hay không? Khoảng thời gian giữa hai bức ảnh “trước” và “sau” là bao lâu? Điều kiện chụp ảnh, ánh sáng… Đây đều là những chi tiết mà người tiêu dùng thông thường không thể tự mình kiểm chứng.
Người tiêu dùng cần thận trọng, không chỉ dựa vào quảng cáo
Trước hàng loạt thông điệp quảng cáo giàu sức thuyết phục như tỷ lệ hiệu quả gần tuyệt đối, hình ảnh so sánh trước - sau hay những lời nhận xét được gắn với danh xưng chuyên môn, vấn đề sử dụng mỹ phẩm làm đẹp da từ lâu đã được nhiều chuyên gia khuyến cáo người tiêu dùng là không nên vội tin và đưa ra quyết định chọn mua hàng hoặc sử dụng các dịch vụ chăm sóc da tại spa với những sản phẩm mình chưa hiểu hết về nó, không nên chỉ dựa trên những gì doanh nghiệp tự giới thiệu trên website hay mạng xã hội.
Đơn cử, tại mục “Feedback chuyên gia” trên website sản phẩm Vivant, xuất hiện hình ảnh cùng lời nhận xét của các cá nhân được giới thiệu là Dr. Phạm Ly, Dr. Nhật Lệ và Dr. Xuân Việt, kèm theo tên bệnh viện, phòng khám và những đánh giá tích cực về sản phẩm, trong đó có cụm từ mang tính khẳng định cao như “kết quả điều trị vượt trội cho mọi vấn đề về da”.
Đây là dạng nội dung mà bản thân người tiêu dùng khó có khả năng kiểm chứng độc lập, liệu các cá nhân này có thực sự đồng ý xuất hiện trong quảng cáo hay không, những phát ngôn được dẫn có chính xác hay không, và việc dùng ngôn từ mang hàm ý “điều trị” cho một sản phẩm mỹ phẩm có phù hợp quy định hay không. Chính vì khó xác minh, nên đây không thể là căn cứ để người mua yên tâm tuyệt đối về sản phẩm?
Tương tự, các khẩu hiệu quảng cáo, tỷ lệ phần trăm ấn tượng hay hình ảnh trước - sau chỉ nên được xem là một kênh thông tin tham khảo, không phải cơ sở duy nhất để đánh giá chất lượng và hiệu quả thực sự của sản phẩm. Thay vào đó, người tiêu dùng nên chủ động tìm hiểu tình trạng pháp lý của sản phẩm, bao gồm số tiếp nhận phiếu công bố sản phẩm mỹ phẩm, thành phần, hướng dẫn sử dụng, đối tượng phù hợp sử dụng, đồng thời tham khảo ý kiến người có chuyên môn khi cần thiết.
Đặc biệt với những sản phẩm được quảng cáo bằng con số gần tuyệt đối như 98%, kết hợp hình ảnh chuyên gia, bác sĩ hay hình ảnh trước - sau, người tiêu dùng càng cần giữ thái độ thận trọng, bởi hiệu quả thực tế của mỹ phẩm còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố cá nhân như cơ địa, tình trạng da, cách dùng và thời gian sử dụng, chứ không chỉ dựa trên những gì quảng cáo thể hiện.
Trong bối cảnh quảng cáo trên mạng xã hội ngày càng phát triển, việc chủ động tiếp cận thông tin đa chiều và kiểm chứng trước khi mua hàng không chỉ giúp người tiêu dùng bảo vệ quyền lợi của chính mình, mà còn góp phần tạo dựng môi trường kinh doanh minh bạch, cạnh tranh lành mạnh trong ngành hàng mỹ phẩm.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
