Xuất khẩu sầu riêng cao kỷ lục
Số liệu của Tổng cục Hải quan cho thấy 10 tháng năm 2023, xuất khẩu sầu riêng đạt hơn 2 tỷ USD, gấp 7 lần cùng kỳ năm 2022. Trong đó, Trung Quốc là thị trường tiêu thụ nhiều sầu riêng Việt Nam nhất, chiếm 95% tổng kim ngạch, tương ứng 1,9 tỷ USD, gấp 30 lần cùng kỳ năm 2022.
Hiện, Việt Nam là thị trường cung cấp sầu riêng lớn thứ hai cho Trung Quốc, chiếm tỷ trọng khoảng 30% trong tổng kim ngạch nhập khẩu 10 tháng năm 2023, đứng sau Thái Lan với 69%.
Ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng Thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam dự báo kim ngạch xuất khẩu sầu riêng trong năm 2023 có thể đạt mức kỷ lục 2,2 - 2,3 tỷ USD, gấp 5 lần năm 2022 và gấp 10 lần năm 2021. Kỳ vọng sau chuyến thăm của Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đến Việt Nam, nước này sẽ mở cửa với sầu riêng đông lạnh, kim ngạch xuất khẩu có thể tiếp tục tăng trưởng mạnh.
Tại Trung Quốc, sầu riêng Việt Nam nhận được phản hồi khá tích cực từ phía các đối tác.
Chia sẻ trên tờ Tân Hoa Xã, ông Wang Zhengbo, Chủ tịch một công ty trái cây có trụ sở tại Quảng Tây cho biết năm 2022, công ty của ông Wang đã ký hợp đồng với các vùng trồng sầu riêng tại Việt Nam, tổng diện tích lên tới 3.000 ha.
"Chúng tôi có kế hoạch nhập khẩu hơn 3.000 container, tương đương 60.000 tấn sầu riêng Việt Nam trong năm nay để phục vụ nhu cầu của thị trường Trung Quốc", Ông Wang nói.
Bà Fu Jing, một thương nhân có hơn 10 kinh nghiệm về buôn bán trái cây nhập khẩu ở tỉnh Quý Châu (Trung Quốc), cho biết sầu riêng Việt Nam đã trở thành lựa chọn mới của bà.
"Sầu riêng Thái Lan thường chín vào nửa đầu năm, trong khi sầu riêng Việt Nam thu hoạch vào cuối năm, điều này có thể lấp đầy khoảng trống trên thị trường. Ngoài ra, quy trình thông quan thuận lợi tại cửa khẩu cũng là lý do quan trọng để chúng tôi lựa chọn sầu riêng Việt Nam", bà Fu nói thêm.
Cạnh tranh bằng chất lượng
Mới đây nhất, hai lô sầu riêng và ớt của Việt Nam xuất sang Nhật Bản bị buộc phải tiêu hủy do tồn dư hóa chất vượt tiêu chuẩn cho phép.
Theo đó, lô hàng sầu riêng xuất sang Nhật Bản khoảng 1,4 tấn, được nhập khẩu qua một công ty lớn tại Việt Nam từ ngày 5-10 với giá 132.000 đồng/kg. Tuy nhiên, khi hàng đến Nhật Bản, cơ quan kiểm dịch nước này đã lấy mẫu xét nghiệm và phát hiện tồn dư hoạt chất procymidone với hàm lượng 0,03 ppm, trong khi tiêu chuẩn cho phép của Nhật Bản là 0,01 ppm. Đây là hoạt chất có trong thuốc trừ sâu có tác dụng diệt nấm mốc.
Tham tán Thương mại Việt Nam tại Nhật Bản khẳng định đã báo cáo thông tin cho các cơ quan chức năng của Việt Nam để khuyến cáo về tình trạng hàng hóa vi phạm quy định tại nước nhập khẩu.
Tuy nhiên, theo ông Nguyễn Đình Tùng, Tổng Giám đốc Tập đoàn Vina T&T Group kiêm Phó Chủ tịch Hiệp hội Rau quả Việt Nam, dù số lượng hàng bị buộc tiêu hủy nhỏ nhưng lại ảnh hưởng lớn đến cả ngành hàng của nước ta như "con sâu làm rầu nồi canh".
Ông Tùng cho biết mỗi thị trường đều có những tiêu chuẩn về kiểm dịch, dư lượng khác nhau đối với từng mặt hàng nhập khẩu. "Do đó, trước khi xuất khẩu bất kỳ loại trái cây nào bản thân nhà xuất khẩu phải tìm hiểu thật kỹ danh mục các hoạt chất, thuốc bảo vệ thực vật, dư lượng chất cấm của từng thị trường để hàng hóa đảm bao đủ điều kiện trước khi xuất sang" - ông Tùng nói.
Ông Nguyễn Như Cường, Cục trưởng Cục Trồng trọ cho biết, Bộ NN&PTNT xác định sầu riêng phải cạnh tranh bằng chất lượng chứ không chạy theo số lượng. Mới đây, Bộ NN&PTNT đã ban hành Quyết định 362 quy định về quy trình tạm thời kỹ thuật cắt tỉa hoa, quả và thu hoạch sầu riêng.
Quy trình kỹ thuật này mang tính chất hướng dẫn, cảnh báo nên không có tính bắt buộc thực hiện. Tuy nhiên đây là cơ sở để các địa phương, đơn vị phổ biến, khuyến cáo người trồng trong sản xuất, hướng dẫn các nhà vườn thực hiện để nâng cao năng suất, chất lượng quả sầu riêng, tránh hiện tượng thu hoạch non, chất lượng không đạt.
Trong khi ông Nguyễn Đình Tùng, Phó Chủ tịch Hiệp hội Rau quả Việt Nam, nhìn nhận nguyên nhân của tình trạng "con sâu làm rầu nồi canh" trong xuất khẩu sầu riêng một phần là do DN thực hiện chuỗi liên kết không tốt, thiếu minh bạch, thậm chí làm ăn gian dối.
"Hiện nay hầu hết các vùng trồng sầu riêng của Việt Nam xuất khẩu đã được cấp mã số để truy xuất nguồn gốc. Hơn nữa, những loại hoạt chất nào được phép sử dụng thì trước thời điểm thu hoạch 30 ngày phải ngừng sử dụng để tránh tồn dư. Vì hàng xuất khẩu sẽ được cơ quan chức năng thị trường đó kiểm tra, khi hàng bị trả về, bị tiêu hủy thì thiệt hại cho DN rất lớn, thậm chí mất thị trường" - ông Tùng nhấn mạnh.
Do đó, các DN cần có ý thức, có sự liên kết chặt chẽ, trách nhiệm với chất lượng trái cây xuất khẩu. "Về phía cơ quan quản lý cũng cần có quy định xử phạt, chế tài nghiêm với những cơ sở thu mua đóng gói sầu riêng non, gian dối hoặc vi phạm quy định về sử dụng hóa chất" - ông Tùng kiến nghị.
Nguồn: thuongtruong.com.vn
