Thị trường diễn biến không thuận lợi
Thị trường chứng khoán đang đối mặt với những rủi ro liên quan đến yếu tố vĩ mô từ các vấn đề liên quan đến xung đột về địa chính trị, mâu thuẫn liên quan đến chiến tranh thương mại, sự gián đoạn của chuỗi cung ứng toàn cầu và vấn đề lạm phát leo thang ở nhiều quốc gia…
Thị trường chứng khoán trong nước khép lại quý 2/2022 với không khí ảm đạm bao trùm gần như tất cả các mã cổ phiếu xuất hiện giao dịch. Kết phiên giao dịch 30/6/2022, chỉ số VN-Index đứng mức 1.197,60 điểm, giảm 7,36% so với tháng Năm, nhưng đã giảm 20,07% so với cuối năm 2021; HNX-Index giảm đến 41,42% xuống 277,68 điểm. Trên cả 3 sàn có đến hơn 520 mã cổ phiếu nằm dưới mệnh giá.
Không chỉ giảm về mặt điểm số, thanh khoản thị trường cũng có sự đi xuống rõ rệt. Tổng giá trị giao dịch bình quân trong nửa đầu năm 2022 đạt 25.673 tỷ đồng/phiên, giảm 14,8% so với nửa cuối năm ngoái; trong đó, giá trị khớp lệnh bình quân giảm 15,2% xuống 23.677 tỷ đồng.
Nếu chỉ tính riêng quý 2, giá trị giao dịch bình quân giảm đến 34,2% xuống 20.525 tỷ đồng/phiên; trong đó giá trị khớp lệnh bình quân đạt chỉ 18.654 tỷ đồng/phiên, giảm 35,8%.
Cổ phiếu ngành chứng khoán cũng không nằm ngoài xu thế này. Theo thống kê đến thời điểm hiện tại, vốn hóa thị trường của ngành chứng khoán đã bị thổi bay gần 200.000 tỷ đồng từ đầu năm. Nhóm cổ phiếu từng làm mưa làm gió trên thị trường với vốn hóa giảm trên 1.000 tỷ đồng như SSI -Công ty Chứng khoán SSI, VND-Công ty Chứng khoán VNDirect, VCI-Công ty Chứng khoán Bản Việt, SHS-Công ty Chứng khoán Sài Gòn-Hà Nội còn mất hàng chục nghìn tỷ đồng từ đầu năm.
Đến cuối phiên giao dịch ngày 19/7 cổ phiếu VCI còn 38.000 đồng/cp; SSI còn 20.500 đồng/cp; VND còn 18.750 đồng/cp; SHS còn 15.100 đồng/cp…
Lợi nhuận giảm tốc
Trong bối cảnh thị trường chứng khoán giảm mạnh cả về điểm số và thanh khoản lợi nhuận của các doanh nghiệp chứng khoán trong quý 2/2022 và nửa đầu năm nay đã sụt giảm mạnh.
Nguyên nhân là do thanh khoản thấp sẽ gây áp lực trực tiếp lên doanh thu hoạt động môi giới của các doanh nghiệp ngành chứng khoán. Hoạt động cho vay margin cũng bị ảnh hưởng bởi quy mô giao dịch hạn chế. Ngoài ra, mảng tự doanh lại phụ thuộc nhiều vào biến động của thị trường trong đó thanh khoản là yếu tố có vai trò quan trọng.
Thời điểm này, một số doanh nghiệp ngành chứng khoán đã có báo cáo kết quả kinh doanh quý 2, qua đó hé lộ những khó khăn chung của doanh nghiệp ngành này.
Công ty cổ phần Chứng khoán VIX (VIX) vừa công bố báo cáo tài chính quý 2/2022 với tổng doanh thu hoạt động là 321,7 tỷ đồng, giảm 9,7% so với cùng kỳ năm ngoái; lãi trước thuế 69,6 tỷ đồng, giảm 47% so với cùng kỳ.
Đáng chú ý, cho vay margin (giao dịch ký quỹ) giảm mạnh trong quý 2 năm nay. Tại ngày 30/6, giá trị cho vay margin của VIX là 642,76 tỷ đồng. Trong khi đó, thời điểm cuối quý 1, giá trị cho vay margin là 2.338 tỷ đồng. Như vậy, quy mô cho vay của công ty giảm gần 1.700 tỷ đồng.
Lũy kế 6 tháng đầu năm 2022, công ty ghi nhận lãi trước thuế 404,4 tỷ đồng, giảm 23,7% so với 6 tháng đầu năm ngoái.
Công ty cổ phần Chứng khoán Liên Việt (LVS) thậm chí còn ghi nhận kết quả thua lỗ trong nửa đầu năm. Theo công bố kết quả kinh doanh quý 2 vừa công bố, doanh nghiệp báo lỗ gần 21 tỷ đồng do tác động chính từ mảng tự doanh. Trong khi cùng kỳ năm ngoái doanh nghiệp lãi hơn 2 tỷ đồng.
Phần lớn doanh thu của Chứng khoán Liên Việt đến từ hoạt động tự doanh, trong khi mảng môi giới chứng khoán và cho vay margin không ghi nhận doanh thu. Lãi từ các tài sản tài chính ghi nhận thông qua lãi/lỗ (FVTPL) quý 2 đạt gần 977 triệu đồng, giảm gần 81% so với cùng kỳ. Tuy nhiên khoản lỗ các tài sản tài chính ghi nhận thông qua lãi lỗ (FVTPL) lên tới gần 21 tỷ đồng, như vậy mảng tự doanh của công ty lỗ ròng gần 20 tỷ đồng. Tính chung 6 tháng đầu năm nay, LVS lỗ ròng tự doanh
Chứng khoán Rồng Việt (VDSC) cũng vừa công bố BCTC riêng quý 2/2022, trong đó mảng tự doanh thua lỗ kéo chỉ số giảm đáng kể so với cùng kỳ. Cụ thể, tổng doanh thu hoạt động VDSC trong kỳ đạt 146 tỷ đồng, giảm 54,5% so với quý 2/2021. Trong khi chi phí hoạt động ghi nhận 383 tỷ đồng, tăng 239% dẫn đến Công ty lỗ trước thuế gần 268 tỷ đồng.
Lũy kế 6 tháng đầu năm 2022, tổng doanh thu hoạt động của Công ty đạt 439 tỷ đồng, giảm 16% so với cùng kỳ năm 2021. Chi phí hoạt động gia tăng mạnh, chủ yếu do chênh lệch giảm đánh giá lại các tài sản tài chính. Kết quả, Công ty lỗ trước thuế 136 tỷ đồng.
Là Công ty chứng khoán top đầu, lãnh đạo Công ty cổ phần Chứng khoán VNDirect (VND) cho biết ước tính lợi nhuận trước thuế 6 tháng của doanh nghiệp là 1.620 tỷ đồng, tăng 43% so với cùng kỳ năm 2021, hoàn thành xấp xỉ 45% kế hoạch kinh doanh cả năm. Tuy nhiên lợi nhuận quý 2/2022 của VNDirect chỉ vào khoảng 660 tỷ đồng, giảm hơn 30% so với quý trước.
Thị trường có thể "lội ngược dòng" những tháng cuối năm?
Ông Trần Đức Anh - Giám đốc nghiên cứu vĩ mô và chiến lược đầu tư, Chứng khoán KB Việt Nam cho biết, trong 10 năm trở lại đây, chỉ có 3 giai đoạn VN-Index giao dịch ở dưới mức này và cùng có điểm chung đều đến từ các rủi ro suy thoái kinh tế toàn cầu. Đánh giá mức độ tương đồng cao nhất của bối cảnh vĩ mô hiện tại với giai đoạn cuối năm 2015, đầu năm 2016, trong khi kinh tế trong nước vẫn phát đi những tín hiệu tích cực.
Đó là nền kinh tế tăng trưởng khá khởi sắc với GDP quý 2 tăng 7,72%, tổng mức bán lẻ, chỉ số IIP, PMI đều rất tốt. Ông Trần Đức Anh tin tưởng với nội tại mạnh mẽ, kinh tế Việt Nam tiếp tục xu hướng tăng trưởng với GDP năm 2022 tăng 6,3%, tạo điều kiện thuận lợi để các doanh nghiệp niêm yết duy trì tốc độ tăng trưởng cao về lợi nhuận.
Ông Trần Đức Anh nhận định, động lực tăng trưởng chính của thị trường đến từ khả năng đề kháng tốt của nền kinh tế trước những áp lực gia tăng từ ngoại biên cũng như đà tăng trưởng lợi nhuận các doanh nghiệp niêm yết.
"Chúng tôi kỳ vọng thị trường trong quý 3 sẽ sớm bước vào nhịp hồi ngắn hạn, phản ứng với các chỉ tiêu vĩ mô tích cực được công bố, cũng như mùa báo cáo kết quả kinh doanh quý 2. Đặc biệt, sau nhịp điều chỉnh sâu ở nhóm cổ phiếu tính chu kỳ cao như ngân hàng, chứng khoán, bất động sản và các ngành liên quan" - ông Trần Đức Anh chia sẻ thêm.
Theo Công ty Chứng khoán Yuanta, thị trường vốn là một thành phần quan trọng của cả hệ thống tài chính và các công ty chứng khoán là những lựa chọn sẵn có tốt nhất cho các nhà đầu tư đang tìm kiếm những đại diện cho sự phát triển của thị trường vốn Việt Nam.
Các công ty chứng khoán đã hoạt động rất tích cực và giá cổ phiếu cũng đã tăng rất mạnh trong năm 2021 - giai đoạn bùng nổ của thị trường. Tuy nhiên, thị trường không thể tăng mãi và trên thực tế, xu hướng giảm đã bắt đầu từ tháng 1, khiến nhiều nhà đầu tư vay ký quỹ gặp khó khăn. Hoạt động kinh doanh của các công ty chứng khoán vẫn tiếp tục ghi nhận kết quả không mấy khả quan trong quý 2/2022, phản ánh thanh khoản ảm đạm trên thị trường.
Phần lớn lợi nhuận của các công ty chứng khoán không đến từ mảng môi giới và kết quả tự doanh không nhất thiết phải "neo" theo các chỉ số. Tuy nhiên, giá trị giao dịch trung bình/ngày (ADT) và kết quả về điểm số của VN-Index là những tập giá trị rất lớn, là chỉ báo cho kết quả kinh doanh của các công ty chứng khoán và tất nhiên, giá cổ phiếu có tương quan rất chặt chẽ với ADT và các chỉ số.
Theo Công ty Chứng khoán Yuanta, dư nợ ký quỹ có thể đã giảm xấp xỉ 15-20% so với quý 1/2022. Tất cả những yếu tố đã nêu trên cho thấy điều kiện kinh doanh không mấy thuận lợi đối với doanh thu và lợi nhuận của các công ty chứng khoán trong quý 2/2022.
Theo quan điểm của Yuanta Việt Nam, thị trường chứng khoán có thể vẫn sẽ ảm đạm trong vài tuần tháng 7 và diễn biến giá cổ phiếu của các công ty chứng khoán trong ngắn hạn có thể sẽ phản ánh điều này.
Tuy nhiên, nửa cuối năm 2022, sẽ có xấp xỉ 3 tỷ USD vốn được bổ sung vào nguồn cho vay ký quỹ khi các công ty chứng khoán tăng vốn cổ phần. Điều này sẽ giúp thúc đẩy hoạt động thị trường và cả lợi nhuận của các công ty chứng khoán.
Trung Anh
Nguồn: thuongtruong.com.vn
