Lãi suất khó giảm, doanh nghiệp phải đa dạng hóa nguồn vốn
Chia sẻ tại chương trình Cafe doanh nhân Huba lần thứ 91 với chủ đề Doanh nghiệp hợp lực đẻ tăng trưởng 2 con số, TS Cấn Văn Lực - thành viên Hội đồng tư vấn chính sách tài chính và tiền tệ quốc gia cho rằng, khi kinh tế tăng trưởng cao, nhu cầu vốn cũng tăng mạnh. Tín dụng tăng nhanh khiến các ngân hàng phải nâng lãi suất huy động để thu hút tiền gửi.
Đồng thời, vàng, chứng khoán, bất động sản và các kênh đầu tư khác đang hấp dẫn dòng tiền. Do đó, ngân hàng phải duy trì lãi suất huy động thực dương để giữ chân người gửi tiền. Khi nhu cầu vốn lớn, chi phí đầu vào của ngân hàng cũng tăng theo.
Đặc biệt, trong khoảng 5 năm qua, tăng trưởng tín dụng luôn cao hơn tăng trưởng huy động. Theo TS Cấn Văn Lực, mức lệch pha giữa vốn huy động và cho vay của toàn hệ thống hiện khoảng 2,7 triệu tỷ đồng.
TS Cấn Văn Lực cho rằng cần các chính sách vừa tăng cung tiền, vừa ổn định mặt bằng lãi suất để hỗ trợ sản xuất, kinh doanh. Chính phủ đang tập trung điều hành cung tiền và hướng tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất, kinh doanh nhằm bảo đảm mục tiêu tăng trưởng.
Vị chuyên gia này cũng nhấn mạnh rằng dù cả nền kinh tế đều rất mong muốn lãi suất thấp, nhưng do những nguyên nhân và bối cảnh hiện nay, việc quay trở lại mức lãi suất quá thấp như trước đây là không khả thi.
Đồng quan điểm, chuyên gia kinh tế TS Trần Du Lịch cho rằng không nên kỳ vọng lãi suất giảm trong năm nay, bởi chính sách tiền tệ phải cũng như hỗ trợ tăng trưởng và kiểm soát lạm phát. Mặt khác, mức lạm phát mục tiêu Quốc hội cho phép là 4,5% và CPI thực tế đã tiến sát ngưỡng này.
Theo đó, vấn đề lớn của nền kinh tế là quá phụ thuộc vào hệ thống ngân hàng thương mại. Từ kinh nghiệm tham gia tái cấu trúc ngân hàng và thị trường trong giai đoạn 2008-2011, TS Trần Du Lịch cho rằng nguồn vốn của nền kinh tế không thể chỉ dựa vào ngân hàng.
Phân tích thêm, TS Trần Du Lịch cho biết, chức năng của ngân hàng thương mại chủ yếu là cung cấp vốn ngắn hạn, còn vốn trung và dài hạn phải thông qua thị trường vốn và các định chế tài chính khác. Nếu tiếp tục chỉ dựa vào ngân hàng thương mại thì đó là một nguy cơ lớn và rất khó để giảm giá vốn xuống.
Về phía doanh nghiệp, ông Từ Tiến Phát - Tổng giám đốc Ngân hàng TMCP Á Châu (ACB) cho biết, dư địa tín dụng cho doanh nghiệp vừa và nhỏ vẫn còn. Tuy nhiên, mặt bằng lãi suất khó giảm mạnh trong thời gian tới.
Điều này buộc doanh nghiệp phải thay đổi, không chỉ vay ngân hàng mà doanh nghiệp cần tính đến trái phiếu, quỹ đầu tư, vốn nước ngoài và các hình thức tài chính khác. Ông Phát đưa ra gợi ý muốn tiếp cận những nguồn vốn này, doanh nghiệp phải minh bạch hơn, quản trị tốt hơn.
"Tôi có ba lời khuyên cho thời điểm này không phải lo lắng quá mức về room tín dụng. Doanh nghiệp nên linh hoạt hơn trong các giải pháp tài chính, thay vì chỉ vay vốn theo cách truyền thống", Tổng giám đốc ACB nói
Trong khi đó, ông Nguyễn Quốc Kỳ - Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Du lịch Vietravel cho rằng vay USD không phải lựa chọn dễ dàng do rủi ro tỷ giá.
"Với doanh nghiệp chúng tôi, một năm sử dụng khoảng 35 triệu USD nên chúng tôi nhìn thấy tỷ giá là sợ lắm. Từ hàng không đến du lịch đều rất sợ chênh lệch tỷ giá. Chính vì vậy doanh nghiệp phải chấp nhận mức lãi suất 11%, thậm chí 13%. Mức lãi này thì vô phương cân đối được bài toán kinh doanh từ nay đến cuối năm", ông Kỳ nêu quan điểm
Minh bạch để mở cửa dòng vốn mới
Cũng theo TS Cấn Văn Lực, trong bối cảnh hiện nay, ngân hàng và doanh nghiệp cần cùng bàn bạc để tìm phương án tài chính tối ưu, trong đó có việc kết hợp các nguồn vốn và công cụ phòng ngừa rủi ro.
Về dài hạn, TS Cấn Văn Lực cho rằng, doanh nghiệp cần nâng cao năng lực quản trị, minh bạch tài chính và hướng tới niêm yết trên thị trường chứng khoán để đa dạng hóa nguồn vốn.
Theo đó, nhiều quỹ đầu tư đang sẵn sàng giải ngân, trong đó có quỹ dự kiến đầu tư khoảng 100 triệu USD trong năm nay. Tuy nhiên, để tiếp cận nguồn vốn này, doanh nghiệp phải có phương án kinh doanh rõ ràng, minh bạch và quản trị chuyên nghiệp.
"Nếu chúng ta vay bằng ngoại tệ và sử dụng các công cụ bảo hiểm tỷ giá, tổng chi phí vẫn rẻ hơn mức vay tiền đồng hiện nay. Nhà đầu tư nước ngoài rất sẵn lòng nếu doanh nghiệp chúng ta công khai, minh bạch và quản trị chuyên nghiệp hơn", TS Cấn Văn Lực nhấn mạnh.
Ngoài ra, doanh nghiệp cũng phải tăng năng suất thông qua AI, chuyển đổi số, dữ liệu; đầu tư vào nghiên cứu và phát triển; tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
