Đổi mới, sáng tạo, đột phá đối với mô hình kinh tế tập thể
Hôm nay ngày 23/9, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã chủ trì Diễn đàn Kinh tế hợp tác, hợp tác xã năm 2022, với chủ đề Chuyển đổi số - Động lực phát triển kinh tế hợp tác, hợp tác xã trong kỷ nguyên mới gắn với thực hiện Nghị quyết số 20-NQ/TW ngày 16/6/2022.
Mở đầu diễn đàn, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính cho biết diễn đàn này có ý nghĩa truyền tải thông điệp của tinh thần đổi mới, sáng tạo, đột phá đối với mô hình kinh tế tập thể là thành phần kinh tế quan trọng.
Tinh thần đổi mới bao gồm thay đổi tư duy nhận thức và hành động để thay đổi phương thức hoạt động, quản lý sự thay đổi gắn với chuyển đổi số để tạo ra những giá trị mới, chuyển đổi mô hình kinh tế tập thể một cách linh hoạt, phù hợp đạt hiệu quả cao, tiết giảm chi phí, tối ưu nguồn lực.
Theo Thủ tướng, chuyển đổi số là xu thế tất yếu, đòi hỏi khách quan của sự phát triển và được xác định là yêu cầu bắt buộc.
Chuyển đổi số giúp giải quyết hiệu quả mối quan hệ giữa Nhà nước, thị trường, xã hội; thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, nâng cao năng suất lao động, năng lực cạnh tranh, hiệu quả sản xuất kinh doanh, giảm chi phí cho người dân, doanh nghiệp, đồng thời giúp các cấp, các ngành thay đổi phương thức và nâng cao năng lực quản lý điều hành.
Ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số là phù hợp với phẩm chất, năng lực con người Việt Nam cần cù, ham học hỏi, linh hoạt, và sáng tạo. Chuyển đổi số là chủ trương, định hướng lớn của Đảng và Nhà nước, là công việc phải thường xuyên, liên tục theo dõi, đánh giá, đôn đốc, chỉ đạo sát sao và quyết liệt triển khai.
Cùng với đó, phát triển khu vực kinh tế tập thể luôn được Đảng, Nhà nước và cả các đối tác phát triển quan tâm. Phát triển kinh tế tập thể là xu thế tất yếu trong bối cảnh hội nhập quốc tế, phù hợp với kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa.
Hiện cả nước có 28.237 hợp tác xã, trong đó, 18.785 hợp tác xã nông nghiệp, 9.452 hợp tác xã phi nông nghiệp. Phân bổ theo các vùng kinh tế, Đồng bằng sông Hồng có 7.085 hợp tác xã, chiếm 25,09%; Đông Bắc có 5.048 hợp tác xã, chiếm 17,88%; Bắc Trung bộ có 4.178 hợp tác xã, chiếm 14,8%; Đồng bằng sông Cửu Long có 3.296 hợp tác xã, chiếm 11,67%; Tây Bắc có 2.934 hợp tác xã, chiếm 10,39%; Đông Nam bộ có 2.209 hợp tác xã, chiếm 7,82%; Tây Nguyên có 1.881 hợp tác xã, chiếm 6,66%; Duyên hải miền Trung có 1.606 hợp tác xã, chiếm 5,69%. Cả nước có 130.760 tổ hợp tác, 120 liên hiệp hợp tác xã trong lĩnh vực nông nghiệp và phi nông nghiệp.
Hầu hết các hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã thành lập mới từ sau Luật Hợp tác xã năm 2012 đều xây dựng phương án sản xuất kinh doanh cụ thể, nhiều hợp tác xã đã chủ động tiếp cận nhu cầu thị trường, đổi mới cơ sở vật chất nhằm nâng cao hiệu quả, chất lượng sản xuất như: Nhà xưởng và máy móc từng bước hiện đại, ứng dụng các phần mềm tin học trong quản lý, điều hành, một số chuyển đổi số mạnh mẽ...
Theo kết quả khảo sát, 83,5% hợp tác xã đánh giá việc chuyển đổi số là cần thiết; 18,9% hợp tác xã đã có kế hoạch với lộ trình thực hiện cụ thể; 68% hợp tác xã có sử dụng ít nhất một trong các phương thức giới thiệu và bán sản phẩm trực tuyến.
Nhiều hợp tác xã nông nghiệp, đặc biệt là các hợp tác xã nông nghiệp có giám đốc và nguồn nhân lực trẻ, năng động, khởi nghiệp bước đầu thành công qua mô hình hợp tác xã mạnh dạn, chủ động, tiếp cận, đầu tư, kết nối sản xuất, tiêu thụ với các hợp tác xã cùng loại hình hoặc khác loại hình theo chiều hướng tăng ứng dụng chuyển đổi số, thích ứng đặc biệt trong và sau dịch bệnh Covid-19.
Chủ động thay đổi để thích nghi với tình hình phát triển mới
Thông tin tại Diễn đàn, Thứ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Trần Duy Đông cho biết: Thời gian qua, được sự quan tâm của các cấp, các ngành, khu vực kinh tế tập thể, hợp tác xã có chuyển biến tích cực về chất và lượng; về cơ bản, khắc phục tình trạng yếu kém kéo dài, tận dụng và khai thác được dư địa, tiềm năng, không gian phát triển, từng bước khẳng định vị trí, vai trò của một trong những thành phần kinh tế nền tảng trong nền kinh tế quốc dân.
Tuy nhiên, trong 2 năm 2020, 2021, dịch bệnh Covid-19 đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến khu vực kinh tế tập thể, đặc biệt là hợp tác xã vận tải, du lịch và các hợp tác xã nông nghiệp, ảnh hưởng đến thu nhập, đời sống của thành viên và hợp tác xã.
"Ngoài những khó khăn truyền thống như nhân lực, khoa học công nghệ, đất đai, nguồn vốn, thiên tai và dịch bệnh... các hợp tác xã hiện nay còn phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức mới như: Cạnh tranh thị trường gay gắt, thiếu hụt lao động có trình độ cao và kỹ năng chuyên nghiệp, nguy cơ tụt hậu ngày càng xa về công nghệ, bảo mật thông tin và dễ bị tổn thương từ những tác động bên ngoài" - Thứ trưởng Trần Duy Đông thông tin.
Từ những thông tin báo cáo, Thủ tướng cho biết Nghị quyết 20-NQ/TW tại Hội nghị lần thứ 5 của Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII nêu rõ quan điểm: "Kinh tế tập thể là thành phần kinh tế quan trọng, phải được củng cố và phát triển cùng kinh tế nhà nước trở thành nền tảng vững chắc của nền kinh tế quốc dân".
Thời gian qua, khu vực kinh tế tập thể nước ta đã có nhiều chuyển biến tích cực về cả nhận thức, chính sách, pháp luật, quá trình phát triển và chuyển đổi về số lượng, quy mô, cơ cấu tổ chức, tính liên kết và hiệu quả hoạt động.
Tuy nhiên, khu vực kinh tế tập thể của nước ta đến nay chưa phát triển như mục tiêu, yêu cầu. Đổi mới và nâng cao hiệu quả kinh tế tập thể còn nhiều khó khăn.
Năng lực nội tại của hợp tác xã còn yếu, hiệu quả hoạt động chưa cao, mô hình tổ chức lỏng lẻo, chưa phù hợp, trình độ cán bộ quản lý hợp tác xã còn hạn chế mà một trong những nguyên nhân là chuyển đổi số còn chậm và thiếu chiến lược, hành động cụ thể.
Trên cơ sở đó, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính cho rằng: Kinh tế hợp tác, hợp tác xã phải chủ động thay đổi cơ bản phương thức sản xuất, kinh doanh, chuyển đổi số để thích nghi với tình hình phát triển mới là yêu cầu cấp thiết, không thể đảo ngược.
Hồng Quang
Nguồn: thuongtruong.com.vn
