Lãi suất liên ngân hàng tăng vọt đầu năm
Thị trường tiền tệ Việt Nam bước vào năm 2026 với những biến động đáng chú ý, đặc biệt trên thị trường liên ngân hàng. Theo ghi nhận, vào đầu tháng 2/2026, lãi suất VND qua đêm trên thị trường liên ngân hàng có thời điểm tăng vọt lên khoảng 17–17,25%/năm, mức cao hiếm thấy trong nhiều năm trở lại đây. Đây là giai đoạn hệ thống ngân hàng chịu áp lực thanh khoản khi nhu cầu vốn tăng mạnh sau cao điểm tín dụng cuối năm 2025, đồng thời trùng với thời điểm trước và sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán.
Sau khi cơ quan điều hành triển khai các biện pháp hỗ trợ thanh khoản, lãi suất trên thị trường liên ngân hàng đã hạ nhiệt nhưng vẫn duy trì ở mức khá cao so với giai đoạn cuối năm trước. Đầu tháng 3/2026, lãi suất qua đêm vẫn dao động quanh 11%/năm, trong khi lãi suất kỳ hạn 1 tuần lên tới khoảng 12%/năm.
Số liệu cập nhật trong tuần đầu tháng 3 cho thấy mặt bằng lãi suất vẫn chưa thực sự ổn định. Lãi suất bình quân liên ngân hàng VND kỳ hạn qua đêm đạt khoảng 8,55%/năm, trong khi kỳ hạn 1 tuần ở mức 7,33%/năm, tăng so với tuần trước đó. Mức lãi suất này cao hơn đáng kể so với mặt bằng phổ biến của năm 2024–2025, khi lãi suất qua đêm nhiều thời điểm chỉ dao động quanh 2–4%/năm.
Trước áp lực lãi suất gia tăng, cơ quan điều hành đã nhanh chóng sử dụng các công cụ thị trường mở để hỗ trợ thanh khoản cho hệ thống ngân hàng. Trong phiên giao dịch ngày 2/3, Ngân hàng Nhà nước chào thầu khoảng 91.000 tỷ đồng trên thị trường mở với lãi suất 4,5%/năm. Tổng lượng vốn trúng thầu đạt hơn 82.600 tỷ đồng. Sau khi trừ đi lượng vốn đáo hạn, lượng tiền được bơm ròng vào hệ thống đạt khoảng 34.772 tỷ đồng.
Trước đó, trong giai đoạn đầu tháng 2/2026, tổng lượng thanh khoản được bơm ra thông qua các công cụ điều hành có thời điểm lên tới gần 160.000 tỷ đồng. Quy mô hỗ trợ lớn này cho thấy cơ quan điều hành đang chủ động ổn định thị trường tiền tệ, hạn chế tình trạng lãi suất liên ngân hàng tăng quá mạnh trong ngắn hạn.
Việc bơm thanh khoản thông qua nghiệp vụ thị trường mở cũng giúp các ngân hàng thương mại có thêm nguồn vốn ngắn hạn để cân đối trạng thái thanh khoản, từ đó giảm áp lực vay mượn lẫn nhau với lãi suất cao.
Lãi suất huy động bắt đầu nhích lên
Song song với biến động trên thị trường liên ngân hàng, mặt bằng lãi suất huy động tại nhiều ngân hàng thương mại cũng bắt đầu nhích lên trong những tuần gần đây khi nhu cầu vốn của hệ thống gia tăng.
Từ đầu tháng 3/2026, hàng loạt ngân hàng đã điều chỉnh tăng lãi suất tiết kiệm, đặc biệt ở các kỳ hạn trung và dài. Trong đó, các ngân hàng như VPBank, Sacombank, VietBank, MB và SHB đều đã cập nhật biểu lãi suất mới, với mức điều chỉnh tăng khoảng 0,01–0,3 điểm phần trăm mỗi năm so với trước đó.
Theo khảo sát trên thị trường, kỳ hạn 9 tháng hiện có lãi suất phổ biến trong khoảng 5,3% – 6,6%/năm, trong đó một số ngân hàng tư nhân như VPBank, OCB và SHB niêm yết mức trên 6%/năm.
Ở kỳ hạn 12 tháng, nhiều ngân hàng đã nâng lãi suất lên từ 6%/năm trở lên. Mức cao nhất hiện thuộc về PGBank và MBV, với khoảng 7,2%/năm cho kỳ hạn 12–13 tháng; trong khi LPBank và VPBank niêm yết khoảng 7%/năm.
Một số ngân hàng thậm chí áp dụng mức lãi suất cao hơn đối với tiền gửi trực tuyến hoặc khoản tiền gửi lớn. Chẳng hạn, OCB niêm yết lãi suất 6,7%/năm cho kỳ hạn 12–15 tháng, tăng dần lên 7,3%/năm cho kỳ hạn 36 tháng đối với khoản tiền gửi từ 500 triệu đồng trở lên.
Ở phân khúc lãi suất cao, một số ngân hàng triển khai các gói huy động đặc biệt với mức lãi suất vượt 8%. Ví dụ, HDBank áp dụng mức 7,7%/năm cho kỳ hạn 12 tháng và 8,1%/năm cho kỳ hạn 13 tháng với điều kiện số dư lớn; trong khi PVcomBank niêm yết mức lên tới 9%/năm cho kỳ hạn 12–13 tháng đối với khoản tiền gửi quy mô rất lớn.
Trong khi đó, nhóm ngân hàng quốc doanh vẫn duy trì mặt bằng lãi suất thấp hơn đáng kể. Tại BIDV, lãi suất tiết kiệm 12 tháng khoảng 5,2%/năm, còn kỳ hạn 13–36 tháng khoảng 5,3%/năm.
Nhìn chung, mặt bằng lãi suất tiền gửi hiện phổ biến ở mức 4,8–6,3%/năm cho kỳ hạn 6–12 tháng và 5,1–6,5%/năm cho kỳ hạn 12–24 tháng, trong khi các kỳ hạn dài trên 24 tháng có thể đạt 6,7–6,9%/năm hoặc cao hơn tại một số ngân hàng tư nhân.
Triển vọng lãi suất năm 2026
Giới phân tích cho rằng mặt bằng lãi suất tại Việt Nam trong năm 2026 nhiều khả năng sẽ tiếp tục xu hướng tăng, đặc biệt trong nửa đầu năm, khi áp lực thanh khoản của hệ thống ngân hàng gia tăng và nhu cầu vốn của nền kinh tế phục hồi. So với cuối năm 2025, lãi suất huy động được dự báo có thể tăng thêm khoảng 0,5–1 điểm phần trăm.
Theo báo cáo Vietnam Corporate Credit Conditions 2026 của FiinRatings, xu hướng tăng của lãi suất tiền gửi không chỉ đến từ chênh lệch giữa tăng trưởng tín dụng và tăng trưởng huy động vốn, mà còn chịu tác động từ các thay đổi trong quy định quản lý thanh khoản. Cụ thể, từ tháng 1/2026, tiền gửi của Kho bạc Nhà nước không còn được tính vào tỷ lệ cho vay trên huy động (LDR) theo Thông tư 26/2022 của Ngân hàng Nhà nước. Quy định này khiến các chỉ số thanh khoản của nhiều ngân hàng bị siết chặt hơn, buộc các tổ chức tín dụng phải cạnh tranh mạnh mẽ hơn để thu hút nguồn tiền gửi từ khu vực dân cư và doanh nghiệp.
Trong khi đó, Công ty Chứng khoán Vietcombank (VCBS) dự báo mặt bằng lãi suất huy động có thể tăng thêm 0,3–0,5 điểm phần trăm trong nửa đầu năm 2026, khi các ngân hàng cần chuẩn bị nguồn vốn để đáp ứng nhu cầu tín dụng phục vụ sản xuất – kinh doanh và thu hẹp khoảng cách giữa tăng trưởng tín dụng với huy động vốn. Sang nửa cuối năm, lãi suất huy động có thể tiếp tục tăng thêm 0,4–0,5 điểm phần trăm, đồng thời xuất hiện sự phân hóa rõ rệt giữa các nhóm ngân hàng, trong đó các ngân hàng quy mô nhỏ hoặc có nhu cầu vốn lớn có thể phải duy trì mức lãi suất cao hơn để thu hút tiền gửi.
Ngoài các yếu tố nội tại của hệ thống ngân hàng, những biến động từ môi trường kinh tế vĩ mô cũng có thể ảnh hưởng tới xu hướng lãi suất. Việc giá xăng dầu trong nước tăng mạnh khoảng 4.700 đồng/lít trong kỳ điều hành ngày 7/3 được đánh giá có thể tạo thêm áp lực lên chi phí sản xuất, vận tải và logistics, qua đó ảnh hưởng tới mặt bằng giá tiêu dùng và lạm phát trong thời gian tới.
Tuy vậy, theo Ngân hàng Nhà nước, mặt bằng lãi suất trên thị trường hiện vẫn cơ bản vận động theo cung – cầu vốn, trong khi lãi suất cho vay mới nhìn chung vẫn có xu hướng giảm so với năm trước. Tính đến ngày 26/2/2026, dư nợ tín dụng toàn nền kinh tế đạt khoảng 18,86 triệu tỷ đồng, tăng 1,4% so với cuối năm 2025 và tăng gần 20,2% so với cùng kỳ.
Trong bối cảnh kinh tế quốc tế tiếp tục biến động khó lường, Ngân hàng Nhà nước cho biết sẽ theo dõi sát diễn biến thị trường trong và ngoài nước để điều hành chính sách tiền tệ theo hướng chủ động, linh hoạt, phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khóa và các chính sách vĩ mô khác. Mục tiêu là vừa kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, vừa đảm bảo cung ứng vốn hợp lý cho sản xuất – kinh doanh.
Một số chuyên gia cũng cho rằng áp lực lãi suất có thể giảm dần vào nửa cuối năm 2026 khi tốc độ tăng trưởng tiền gửi được cải thiện nhờ mặt bằng lãi suất cao hơn, trong khi tiến độ giải ngân đầu tư công được đẩy mạnh giúp dòng tiền quay trở lại hệ thống ngân hàng. Đồng thời, định hướng tăng trưởng tín dụng năm 2026 ở mức khoảng 15%, thấp hơn so với năm trước, cũng có thể góp phần giảm áp lực mở rộng tín dụng quá nhanh và giúp thị trường tiền tệ dần tìm được trạng thái cân bằng hơn.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
