Tăng trưởng GDP quý I chưa đạt như kỳ vọng, áp lực dồn vào các quý còn lại
Thông tin tại họp báo, bà Đỗ Thị Ngọc, Phó Cục trưởng Cục Thống kê cho biết, tăng trưởng GDP Quý I/2026 đạt 7,83% so với cùng kỳ năm trước. Mức này thấp hơn kịch bản đặt ra tại các nghị quyết của Chính phủ nhưng cao hơn mức 7,07% của Quý I/2025.
Theo đại diện Cục Thống kê, trong bối cảnh kinh tế thế giới diễn biến khó lường, đặc biệt là tác động từ căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông, kết quả trên phản ánh nỗ lực của các cấp, các ngành trong triển khai các giải pháp thúc đẩy tăng trưởng. Các động lực tăng trưởng trong quý I vẫn được duy trì. Khu vực sản xuất và xuất khẩu tiếp tục là trụ cột, trong đó công nghiệp chế biến, chế tạo giữ vai trò dẫn dắt. Xuất khẩu tăng khá và đóng góp vào tăng trưởng chung. Tiêu dùng nội địa có cải thiện, góp phần ổn định tổng cầu, nhất là trong dịp lễ, Tết đầu năm.
Đối với các lĩnh vực mới như khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và kinh tế số, dù đã được thúc đẩy nhưng hiện mới đóng vai trò hỗ trợ, chưa trở thành động lực chính do có độ trễ trong phát huy hiệu quả.
Từ kết quả quý I, bà Đỗ Thị Ngọc cho biết mục tiêu tăng trưởng cả năm 2026 vẫn được giữ nguyên. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu này, các quý còn lại phải đạt tốc độ tăng trưởng cao hơn, ở mức trên 10%, cụ thể khoảng trên 10,5% theo kịch bản cập nhật.
Theo kịch bản do Cục Thống kê xây dựng, tăng trưởng GDP quý II/2026 ước đạt khoảng 10,5%, trong đó khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản tăng 3,8%, khu vực công nghiệp và xây dựng tăng 12,6%, khu vực dịch vụ tăng 10,5%. Sang quý III, GDP dự kiến tăng khoảng 10,6%, với khu vực I tăng 4,2%, khu vực II tăng 13% và khu vực III tăng 10,4%. Đối với quý IV, GDP ước tăng khoảng 10,74%, trong đó khu vực I tăng 4,4%, khu vực II tăng 12,8% và khu vực III tăng 10,7%.
Đại diện Bộ Tài chính nhấn mạnh, kịch bản này đặt ra yêu cầu khu vực công nghiệp và dịch vụ phải đạt mức tăng trưởng rất cao trong các quý cuối năm.
Theo bà Đỗ Thị Ngọc, để đạt được kịch bản tăng trưởng trên, các động lực chính cần được phát huy đồng bộ. Trong đó, đầu tư công tiếp tục đóng vai trò nguồn vốn mồi, dẫn dắt năng lực sản xuất dài hạn. Năm 2026 có nhiều dự án quy mô lớn cần được triển khai nhằm tạo hiệu ứng lan tỏa tới khu vực tư nhân và khu vực có vốn đầu tư nước ngoài. Vốn FDI đăng ký trong quý I ở mức cao cũng được kỳ vọng tạo động lực cho các quý tiếp theo.
Tiêu dùng nội địa được dự báo cải thiện nhờ các chính sách như cải cách tiền lương, kích cầu tiêu dùng và quy mô thị trường hơn 100 triệu dân. Các yếu tố như thương mại điện tử, chính sách thuế và tài khóa cũng góp phần hỗ trợ khu vực này. Bên cạnh đó, chính sách tài khóa và tiền tệ sẽ tiếp tục được điều hành linh hoạt, phối hợp hiệu quả nhằm hỗ trợ doanh nghiệp, khơi thông nguồn vốn cho sản xuất kinh doanh.
Các lĩnh vực mới như công nghệ số, trí tuệ nhân tạo (AI), đổi mới sáng tạo được xác định là động lực bổ sung, góp phần nâng cao năng suất lao động và năng lực cạnh tranh của nền kinh tế. Ngoài ra, việc tận dụng các hiệp định thương mại tự do (FTA) để thúc đẩy xuất khẩu tiếp tục là yếu tố quan trọng trong tăng trưởng.
Hoàn thiện kịch bản điều hành để giữ mục tiêu tăng trưởng hai con số
Tại họp báo, ông Nguyễn Đức Chi, Thứ trưởng Bộ Tài chính cho biết, nền kinh tế quý I chưa đạt mục tiêu do phải ứng phó với các tình huống phát sinh, trong đó có biến động giá xăng dầu. Bộ Tài chính đã tham mưu nhiều chính sách điều hành, bao gồm các giải pháp liên quan đến bình ổn giá xăng dầu.
Để đạt mục tiêu tăng trưởng trên 10% cho cả năm, Bộ Tài chính đang hoàn thiện kịch bản điều hành mới, trong đó có các điều chỉnh về chính sách tài khóa và tiền tệ. Các chính sách này dự kiến được triển khai trong các quý II, III và IV.
Liên quan đến giải pháp cụ thể, ông Đinh Xuân Hà, Phó Vụ trưởng Vụ Ngân sách nhà nước cho biết Bộ Tài chính đã trình cấp có thẩm quyền để triển khai các nhóm giải pháp lớn nhằm thúc đẩy tăng trưởng.
Theo đó, Bộ sẽ chủ động triển khai các nhóm giải pháp theo kết luận Hội nghị Trung ương 2 với 92 nhiệm vụ trọng tâm. Đồng thời tiếp tục nghiên cứu, đề xuất các chính sách tài khóa hỗ trợ nền kinh tế, đi kèm với các biện pháp chống thất thu, chuyển giá, trốn thuế và tăng cường khai thác nguồn thu.
Trong điều hành thị trường vốn, Bộ sẽ triển khai linh hoạt lãi suất phát hành trái phiếu Chính phủ, đồng thời nghiên cứu các phương án huy động vốn vay mới và đa dạng hóa kênh huy động.
Một giải pháp quan trọng khác là yêu cầu các bộ, cơ quan trung ương và địa phương tiết kiệm 10% chi thường xuyên để dành nguồn lực cho các nhiệm vụ an sinh xã hội. Bộ Tài chính cũng xác định nhiệm vụ trọng tâm là đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công, đặc biệt là các công trình trọng điểm quốc gia có tác động lan tỏa đến tăng trưởng.
Bên cạnh đó, Bộ sẽ đề xuất các chính sách vượt trội nhằm thu hút các quỹ đầu tư quốc tế và phát triển đa dạng các loại hình quỹ đầu tư. Trong Quý II/2026, cơ chế khuyến khích doanh nghiệp FDI sử dụng lợi nhuận giữ lại để tái đầu tư tại Việt Nam dự kiến sẽ được hoàn thiện. Ngoài ra, các công cụ huy động vốn mới cũng được nghiên cứu triển khai, bao gồm việc xây dựng sàn giao dịch tài sản mã hóa và phát triển thị trường chứng chỉ carbon.
Theo đánh giá của Bộ Tài chính, với các động lực từ đầu tư công, tiêu dùng, xuất khẩu và các lĩnh vực mới nổi, tăng trưởng kinh tế từ Quý II/2026 trở đi được kỳ vọng cải thiện rõ hơn so với Quý I. Các kịch bản đã xây dựng là cơ sở để điều hành chính sách trong thời gian tới, nhằm phấn đấu hoàn thành mục tiêu tăng trưởng năm 2026 theo kế hoạch đã đề ra.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
