Giải pháp nào tháo gỡ vướng mắc để phát triển nhà ở xã hội tại TP.HCM?

Những vướng mắc liên quan đến việc giải phóng mặt bằng, nguồn vốn, thủ tục đầu tư phức tạp, khiến việc phát triển nhà ở xã hội tại TP.HCM gặp nhiều khó khăn.

Hiện TP có 18 dự án nhà ở xã hội đã có chủ trương từ lâu nhưng vẫn chưa thể khởi công vì vướng nhiều vấn đề. Ngành xây dựng TP.HCM đang tích cực tìm phương án giải quyết để tháo gỡ những điểm nghẽn và tái khởi động các dự án.

Theo Sở Xây dựng TP.HCM, 18 dự án nhà ở xã hội gặp vướng mắc được phân thành 4 nhóm gồm 6 dự án đầu tư xây dựng chung cư mới thay thế chung cư cũ, 2 dự án nhà lưu trú công nhân, 4 dự án nhà ở xã hội độc lập và 6 dự án nhà ở xã hội nằm trong các dự án nhà ở thương mại.

Trong dịp kỷ niệm Lễ 30/4 và 2/9 vừa qua, đã có 8 dự án trong số này tổ chức động thổ, khởi công. Có thể kể đến Dự án Nhà lưu trú công nhân tại Khu chế xuất Linh Trung II (TP Thủ Đức) có tổng mức đầu tư khoảng 408 tỉ đồng với 360 căn hộ, có thể đáp ứng 1.000 chỗ ở cho công nhân hoặc Dự án Nhà ở xã hội MR1 có diện tích gần 7.000 m2 thuộc dự án Khu đô thị Eco Green (Quận 7), dự tính cung cấp khoảng 712 căn hộ cho khoảng 1.400 người lao động có thu nhập trung bình với đầy đủ tiện ích.

Tuy nhiên, đến nay các dự án đã tổ chức động thổ, khởi công vẫn đang "án binh bất động". Quan sát thực tế ở thời điểm đầu tháng 11 có thể thấy các Dự án Nhà ở xã hội MR1 hay Dự án Nhà lưu trú công nhân tại Khu chế xuất Linh Trung II cùng nhiều dự án khác như Dự án Dragon E-Home (thành phố Thủ Đức),.

Dự án Nhà ở xã hội tại phường Long Trường (TP Thủ Đức) vẫn là những bãi đất trống, không có dấu hiệu đang thi công. Theo thông tin từ chủ đầu tư các dự án, nguyên nhân sự đình trệ này là do các thủ tục pháp lý các dự án đến nay vẫn chưa được giải quyết xong. Tương tự, 10 dự án chưa tổ chức khởi công cũng đang chờ các sở, ngành tháo gỡ vướng mắc về thủ tục pháp lý, chưa xác định được thời gian có thể triển khai xây dựng.

Giải pháp nào tháo gỡ vướng mắc để phát triển nhà ở xã hội tại TPHCM
Những vướng mắc liên quan đến việc giải phóng mặt bằng, nguồn vốn, thủ tục đầu tư phức tạp, khiến việc phát triển nhà ở xã hội tại TP.HCM gặp nhiều khó khăn.

Sở Xây dựng TP.HCM cho biết, việc thực hiện các dự án nhà ở xã hội trên địa bàn thành phố gặp nhiều vướng mắc, khó khăn là do việc thực hiện bồi thường giải phóng mặt bằng tại một số dự án đang gặp nhiều khó khăn, kéo dài, tiến độ thực hiện dự án chậm, thậm chí một số dự án không cấp phép thực hiện được, đặc biệt là đối với các dự án nhà ở thương mại có quy mô trên 10 ha được yêu cầu dành quỹ đất 20% xây dựng nhà ở xã hội.

Ngoài ra, hiện chưa có bất cứ quy định pháp luật nào hướng dẫn về việc xác định và hoàn trả chi phí bồi thường giải phóng mặt bằng, chi phí đầu tư hạ tầng kỹ thuật và việc phân bổ các chi phí này vào quỹ đất xây dựng nhà ở xã hội trong trường hợp các chủ đầu tư đã bàn giao lại cho Nhà nước quỹ đất ở tỷ lệ 20% để xây dựng loại hình nhà ở xã hội.

Bên cạnh đó, quy định các dự án nhà ở xã hội phải dành ra tối thiểu 20% số căn hộ của dự án để cho khách hàng thuê, sau thời hạn 5 năm mới được bán làm chậm khả năng thu hồi vốn, dẫn đến kém hấp dẫn đối với các đơn vị đầu tư. Các bước thủ tục để tiến hành đầu tư dự án nhà ở xã hội vẫn còn nhiều phức tạp; nguồn vốn dài hạn với mức lãi suất ưu đãi để phục vụ hỗ trợ các chủ đầu tư vay vốn thực hiện đầu tư dự án nhà ở xã hội hiện chưa ổn định.

Hiện nguồn tiền sử dụng đất thu được từ các dự án phát triển nhà ở thương mại để đầu tư xây dựng nhà ở xã hội chưa được tách thành hạng mục riêng mà vẫn hòa vào ngân sách chung của Thành phố khiến việc sử dụng nguồn tiền này để đầu tư xây dựng nhà ở xã hội thuộc sở hữu Nhà nước để cho thuê còn hạn chế. Do đó, đến nay nhiều dự án nhà ở xã hội vẫn chưa thu hút được nhà đầu tư tham gia.

Về giải pháp để xử lý vấn đề vướng mắc trong thời gian tới, Sở Xây dựng TP HCM cho rằng cần phải nhanh chóng cải cách thủ tục hành chính; minh bạch, rõ ràng, công khai trong việc giải quyết hồ sơ cấp phép nhà ở xã hội; rút ngắn tối đa quãng thời gian thực hiện những thủ tục tiến hành đầu tư xây dựng dự án.

Bên cạnh đó, Sở Xây dựng sẽ kiến nghị với Ủy ban nhân dân TP sắp xếp lại quỹ đất do Nhà nước trực tiếp quản lý hoặc quỹ đất do Nhà nước bồi thường để điều chỉnh quy hoạch và chuyển sang đất xây dựng nhà ở xã hội; tổ chức đấu thầu lựa chọn chủ đầu tư để xây dựng nhà ở xã hội cho thuê bằng nguồn vốn ngân sách hoặc vốn của doanh nghiệp với thời gian thuê đất tối đa là 50 năm.

Ngoài ra, Sở Xây dựng cũng đề nghị TP thực hiện rà soát quỹ đất có quy mô lớn, quỹ đất nông nghiệp hoặc sản xuất kinh doanh không còn phù hợp với quy hoạch tại các khu vực huyện ngoại thành để xem xét điều chỉnh quy hoạch, tổ chức đấu thầu lựa chọn chủ đầu tư theo đúng quy định của pháp luật; điển hình hóa thiết kế nhà ở xã hội được thẩm định thiết kế cơ sở và cấp phép xây dựng để triển khai xây dựng hàng loạt, góp phần giảm thời gian thực hiện thủ tục đầu tư và giá thành căn hộ.

TP bố trí vốn ngân sách để đầu tư xây dựng nhà ở xã hội thuộc sở hữu nhà nước, để giải quyết cho các hộ gia đình đặc biệt khó khăn về nhà ở, không thể thuê nhà ở xã hội do doanh nghiệp đầu tư xây dựng.

An Nguyên

Tin liên quan
Tin khác
Khu công nghiệp thế hệ mới không còn cạnh tranh bằng quỹ đất và giá thuê
Khu công nghiệp thế hệ mới không còn cạnh tranh bằng quỹ đất và giá thuê

Dòng vốn FDI tiếp tục hướng vào lĩnh vực sản xuất, kéo theo yêu cầu ngày càng cao về hạ tầng, nguồn điện, nhân lực và khả năng vận hành. Theo Savills Việt Nam, lợi thế của khu công nghiệp đang dịch chuyển từ việc cung cấp mặt bằng sang khả năng giúp doanh nghiệp triển khai, duy trì và mở rộng sản xuất hiệu quả.

Căn hộ TP Hồ Chí Minh tăng giao dịch, giá bán tiến sát 110 triệu đồng/m²
Căn hộ TP Hồ Chí Minh tăng giao dịch, giá bán tiến sát 110 triệu đồng/m²

Thị trường căn hộ TP Hồ Chí Minh ghi nhận sự cải thiện về thanh khoản trong quý III/2026, với lượng giao dịch tại khu vực trước sáp nhập tăng 40% so với quý trước. Tuy nhiên, mặt bằng giá tiếp tục phân hóa khi các dự án cao cấp, hạng sang đẩy giá bình quân đi lên, trong khi Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu cũ vẫn giữ vai trò cung cấp nguồn căn hộ có mức giá dễ tiếp cận hơn.

Bất động sản hưởng lợi từ metro, nhưng TOD không chỉ để tăng giá đất
Bất động sản hưởng lợi từ metro, nhưng TOD không chỉ để tăng giá đất

Sau khi metro số 1 đi vào hoạt động, các dự án dọc tuyến ghi nhận những tác động tích cực về giá nhà, thanh khoản và hoạt động bán lẻ. Tuy nhiên, theo Cushman & Wakefield Việt Nam, giá bất động sản tăng không phải mục tiêu cuối cùng của phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng (TOD), mà quan trọng hơn là nâng cao khả năng tiếp cận, hiệu quả sử dụng đất và năng suất đô thị.

Bất động sản rời cuộc đua “lướt sóng”, dòng tiền thực trở thành thước đo mới
Bất động sản rời cuộc đua “lướt sóng”, dòng tiền thực trở thành thước đo mới

Thị trường bất động sản đang chứng kiến sự thay đổi rõ nét trong hành vi của người mua và nhà đầu tư. Thay vì xuống tiền theo tâm lý sợ bỏ lỡ cơ hội, kỳ vọng tăng giá nhanh, dòng tiền ngày càng hướng vào những tài sản có pháp lý rõ ràng, đáp ứng nhu cầu ở thực và tạo được khả năng khai thác ổn định.

TP Hồ Chí Minh siết điều kiện quỹ đất thanh toán dự án BT, nhà đầu tư phải chờ hoàn tất pháp lý
TP Hồ Chí Minh siết điều kiện quỹ đất thanh toán dự án BT, nhà đầu tư phải chờ hoàn tất pháp lý

TP Hồ Chí Minh đang siết chặt quy trình tạo lập quỹ đất thanh toán cho nhà đầu tư thực hiện dự án theo hình thức BT, trong đó yêu cầu từng khu đất phải được rà soát riêng về nguồn gốc, pháp lý, quy hoạch và khả năng thu hồi.

Bất động sản TP Hồ Chí Minh chuyển hướng sang cuộc chơi tạo dòng tiền dài hạn
Bất động sản TP Hồ Chí Minh chuyển hướng sang cuộc chơi tạo dòng tiền dài hạn

Khi giá nhà ngày càng cao và bài toán sở hữu trở nên khó khăn hơn, thị trường bất động sản đang xuất hiện một hướng đi mới: Thay vì phát triển dự án để bán đứt, nhà đầu tư có xu hướng quan tâm nhiều hơn đến những tài sản có khả năng khai thác, cho thuê và tạo dòng tiền trong dài hạn.

HoREA đề xuất mở cửa giao dịch đất ngoài dự án, nới đặt cọc bất động sản
HoREA đề xuất mở cửa giao dịch đất ngoài dự án, nới đặt cọc bất động sản

HoREA kiến nghị sửa Luật Kinh doanh bất động sản theo hướng đưa hoạt động chuyển nhượng quyền sử dụng đất đã có hạ tầng kỹ thuật nhưng không thuộc dự án vào khuôn khổ quản lý; đồng thời cho phép chủ đầu tư nhận đặt cọc tối đa 5% sớm hơn, thay vì phải chờ bất động sản đủ điều kiện đưa vào kinh doanh.

Giá nhà ngày càng đắt, thị trường cho thuê dài hạn tại các thành phố lớn đang mở thêm cơ hội đầu tư
Giá nhà ngày càng đắt, thị trường cho thuê dài hạn tại các thành phố lớn đang mở thêm cơ hội đầu tư

Giá nhà tại các đô thị lớn ngày càng vượt xa khả năng tiếp cận của một bộ phận người mua, trong khi nhu cầu thuê vẫn duy trì ở mức cao. Tại TP Hồ Chí Minh và Hà Nội, công suất căn hộ dịch vụ trong quý II/2026 đều trên 80%, cho thấy các mô hình nhà ở cho thuê và lưu trú dài hạn đang có thêm cơ sở để phát triển theo hướng chuyên nghiệp hơn.

Tin mới
Đọc nhiều
Xu hướng đọc