Sức cầu cải thiện, xu hướng dịch chuyển sang bán lẻ hiện đại rõ nét hơn
Theo báo cáo của CTCP Chứng khoán MB (MBS), thị trường tiêu dùng - bán lẻ trong quý I/2026 đã có bước chuyển tích cực sau thời gian tăng trưởng chậm, khi nhu cầu chi tiêu nội địa bắt đầu hồi phục.
Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 10,9% so với cùng kỳ, tương đương mức tăng thực khoảng 7% nếu loại trừ yếu tố giá. Riêng doanh thu bán lẻ hàng hóa cũng tăng 10,9%, cho thấy sức mua đang dần trở lại.
Một xu hướng nổi bật trong giai đoạn này là sự lên ngôi của các mô hình bán lẻ hiện đại. Ở nhóm hàng thiết yếu, người tiêu dùng ngày càng ưu tiên những chuỗi có nguồn hàng rõ ràng, giá cả minh bạch và hệ thống phân phối ổn định. Điều này thúc đẩy dòng khách dịch chuyển từ kênh truyền thống sang các hệ thống hiện đại, đặc biệt tại các thành phố lớn.
Các chuỗi như WinCommerce hay Bách Hóa Xanh tiếp tục hưởng lợi từ xu hướng này nhờ lợi thế về quy mô, độ phủ và khả năng kiểm soát giá. Dù người tiêu dùng vẫn duy trì tâm lý chi tiêu thận trọng, các điểm bán đảm bảo chất lượng và giá hợp lý vẫn duy trì được tăng trưởng.
Ở mảng điện máy, tín hiệu phục hồi cũng thể hiện qua kết quả kinh doanh của các doanh nghiệp lớn. CTCP Đầu tư Thế Giới Di Động ghi nhận doanh thu 32.416 tỷ đồng trong 3 tháng đầu năm, tăng 33% so với cùng kỳ và hoàn thành 26% kế hoạch năm.
Ngành sữa cũng có diễn biến tích cực khi phục hồi từ nền thấp của năm trước, đồng thời hệ thống phân phối dần ổn định trở lại. Việc kiểm soát nguồn cung sữa không rõ nguồn gốc cũng giúp môi trường cạnh tranh trở nên lành mạnh hơn, tạo cơ hội cho các thương hiệu lớn mở rộng thị phần.
Trong khi đó, bán lẻ dược phẩm bắt đầu bước vào chu kỳ cạnh tranh mới. Một số chuỗi như An Khang, Pharmacity quay lại chiến lược mở rộng sau thời gian chững lại. Tuy nhiên, việc tăng tốc mở rộng trong bối cảnh cạnh tranh cao có thể kéo theo chi phí bán hàng và khuyến mãi gia tăng, ảnh hưởng đến lợi nhuận ngắn hạn.
Tổng thể, quý I/2026 cho thấy vai trò ngày càng rõ rệt của kênh bán lẻ hiện đại, không chỉ ở hàng tiêu dùng thiết yếu mà còn lan rộng sang nhiều lĩnh vực khác.
Trang sức, điện máy bứt tốc, thị trường phân hóa rõ hơn
Bên cạnh nhóm hàng thiết yếu, các ngành hàng không thiết yếu cũng ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực, đặc biệt là trang sức và điện máy. Trong đó, bán lẻ trang sức nổi bật nhất khi nhu cầu tích trữ tăng lên cùng với biến động giá vàng. Mùa cao điểm cũng tiếp tục thúc đẩy sức mua, giúp các doanh nghiệp trong ngành cải thiện doanh thu đáng kể.
PNJ được đánh giá là doanh nghiệp hưởng lợi rõ nét từ xu hướng này. Thị trường vàng sôi động hơn, cùng cơ chế linh hoạt trong thu mua vàng trang sức, tạo điều kiện để doanh nghiệp gia tăng giao dịch. Nếu giải quyết tốt nguồn cung nguyên liệu, dư địa tăng trưởng của PNJ trong năm 2026 vẫn còn đáng kể, cả về hiệu quả cửa hàng và kế hoạch mở rộng mạng lưới.
Ở mảng điện máy – công nghệ, nhu cầu thay mới sản phẩm đang dần quay trở lại. Các chuỗi lớn như Thế Giới Di Động và Điện Máy Xanh được kỳ vọng cải thiện doanh thu trên mỗi cửa hàng nhờ chiến lược mở rộng danh mục sản phẩm ở phân khúc phổ thông và trung cấp, phù hợp với xu hướng tiêu dùng tiết kiệm nhưng vẫn cần thiết.
Ngoài ra, các chương trình cho vay tiêu dùng với điều kiện thuận lợi hơn cũng góp phần hỗ trợ sức mua, đặc biệt với các mặt hàng có giá trị cao như điện tử và thiết bị gia dụng. Ở khâu phân phối, các doanh nghiệp như DGW được dự báo tiếp tục hưởng lợi từ nhu cầu nhập hàng của hệ thống bán lẻ, sự phục hồi của thiết bị văn phòng và xu hướng chuyển đổi số trong doanh nghiệp.
Trong khi đó, Vinamilk vẫn đóng vai trò ổn định trong nhóm hàng thiết yếu. Thị trường nội địa được kỳ vọng cải thiện, phần nào bù đắp cho áp lực từ xuất khẩu, nhất là tại khu vực Trung Đông đang chịu ảnh hưởng từ yếu tố địa chính trị.
Dù triển vọng hồi phục đã rõ ràng hơn, MBS cho rằng năm 2026 vẫn chưa phải giai đoạn tăng trưởng đồng đều của ngành. Áp lực từ lãi suất, chi phí đầu vào và rủi ro lạm phát vẫn có thể tác động đến sức mua. Trong bối cảnh đó, sự phân hóa giữa các doanh nghiệp sẽ ngày càng rõ. Những doanh nghiệp đầu ngành, có thương hiệu mạnh và khả năng kiểm soát chi phí tốt sẽ có lợi thế, trong khi các đơn vị quy mô nhỏ sẽ đối mặt nhiều thách thức hơn.
Tuy vậy, sau giai đoạn điều chỉnh, mặt bằng định giá của nhóm cổ phiếu bán lẻ đã trở nên hấp dẫn hơn, trong khi triển vọng lợi nhuận vẫn duy trì tích cực ở nhiều doanh nghiệp lớn. Đây được xem là yếu tố hỗ trợ dòng tiền đầu tư quay trở lại nhóm ngành này.
Nhìn chung, quý I/2026 có thể coi là bước khởi đầu thuận lợi cho chu kỳ phục hồi của ngành bán lẻ, với động lực chính đến từ kênh hiện đại và các nhóm hàng như thiết yếu, điện máy và trang sức.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
