Biên lợi nhuận cải thiện, nhóm cảng lớn bứt tốc
Quý cuối năm 2025, nhóm doanh nghiệp cảng biển niêm yết ghi nhận doanh thu tăng khoảng 15% so với cùng kỳ, trong khi lãi ròng tăng hơn 33%. Đáng chú ý, lợi nhuận gộp tăng trên 35%, đạt xấp xỉ 3.7 nghìn tỷ đồng. Kết quả này chủ yếu đến từ sản lượng hàng hóa qua cảng duy trì ở mức cao, chi phí được kiểm soát tốt hơn và giá dịch vụ từng bước điều chỉnh theo mặt bằng mới.
Trong nhóm đầu ngành, Tổng Công ty Hàng hải Việt Nam - CTCP (MVN) nổi bật với quý thứ hai liên tiếp đạt lợi nhuận gộp trên 1.000 tỷ đồng, gấp rưỡi cùng kỳ. Doanh thu khai thác cảng tăng trong khi giá vốn gần như đi ngang giúp biên lãi gộp nới rộng đáng kể. Phần lãi từ các công ty liên doanh liên kết tăng 30%, cùng với chi phí lãi vay giảm mạnh, giúp MVN ghi nhận lãi ròng hơn 500 tỷ đồng trong quý cuối năm.
Gemadept (GMD) cũng ghi nhận bước tiến mạnh khi doanh thu tăng hơn 14% lên 1.6 nghìn tỷ đồng và lợi nhuận gộp lập kỷ lục mới. Động lực tăng trưởng đến từ các cảng nước sâu tại Hải Phòng và khu vực Cái Mép – Thị Vải. Các dự án như Gemalink và Nam Đình Vũ giai đoạn mới đóng góp ngày càng lớn, cả về doanh thu trực tiếp lẫn lợi nhuận từ các đơn vị liên kết. Nhờ thuận lợi hoạt động và giảm lỗ khác, GMD đạt lãi ròng 513 tỷ đồng, hơn gấp đôi cùng kỳ.
Cảng Hải Phòng (PHP) ghi nhận lợi nhuận gộp tăng hơn 50% lên mức cao kỷ lục dù doanh thu chỉ tăng 12%, qua đó lãi ròng đạt 228 tỷ đồng, tăng 45%. Một số doanh nghiệp khác tại khu vực Hải Phòng như Container Việt Nam (VSC) và Đầu tư & Phát triển Cảng Đình Vũ (DVP) cũng cho thấy xu hướng tương tự khi lợi nhuận gộp tăng mạnh dù doanh thu không tăng tương ứng.
Ở phía Nam, Cảng Đồng Nai (PDN) tiếp tục chuỗi tăng trưởng khi doanh thu và lợi nhuận đều tăng hai chữ số, đạt lần lượt 430 tỷ đồng và 104 tỷ đồng. Việc tận dụng hiệu quả tuyến vận chuyển sà lan kết nối Đồng Nai với Cái Mép và TP.HCM giúp doanh nghiệp hưởng lợi từ chính sách phí hạ tầng cảng biển, qua đó giảm chi phí cho khách hàng và thu hút thêm sản lượng.
Nhóm cảng nội đô và cảng sông tại TP.HCM có kỳ kinh doanh khả quan nhất trong nhiều năm. Cảng Cát Lái (CLL), Tổng CTCP Đường sông Miền Nam – Sowatco (SWC) cùng các đơn vị thuộc hệ sinh thái Tân Cảng Sài Gòn hưởng lợi từ sản lượng container nội địa và dịch vụ logistics tăng trở lại. Tại miền Trung và miền Tây, các cảng ở Đà Nẵng, Quy Nhơn, Cam Ranh, Nghệ Tĩnh, An Giang và Cần Thơ cũng có quý cuối năm sôi động nhờ dòng hàng nông sản, vật liệu và hàng tổng hợp cải thiện.
Thương mại bùng nổ và triển vọng tăng trưởng dài hạn
Kết quả quý 4/2025 khép lại một năm tưởng chừng nhiều thách thức nhưng thực tế lại kéo dài đà thuận lợi của ngành cảng biển. Nhiều doanh nghiệp không chỉ tăng trưởng theo chu kỳ ngắn hạn mà còn thiết lập các mốc cao mới tính theo cả năm.
Gemadept kết thúc năm với doanh thu và lợi nhuận gộp kỷ lục, biên lợi nhuận gộp duy trì quanh 46% và ghi nhận chuỗi tăng trưởng liên tục trong ba năm. MVN báo doanh thu năm cao nhất kể từ sau cổ phần hóa, vượt mốc 19 nghìn tỷ đồng. Các cảng lớn như PDN và PHP đều lập đỉnh mới về doanh thu và lợi nhuận, xu hướng tương tự cũng diễn ra tại CDN, DVP và CCR.
Theo số liệu Hải quan Việt Nam, kim ngạch xuất nhập khẩu năm 2025 đạt hơn 930 tỷ USD, tăng hơn 18% so với năm trước. Khối doanh nghiệp FDI tiếp tục giữ vai trò chủ lực với giá trị hơn 680 tỷ USD, tăng gần 29% so với năm 2024, phản ánh xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng và mở rộng sản xuất tại Việt Nam.
Đà tăng của nhóm cảng biển gắn liền với bức tranh chung của ngành logistics. Theo Chứng khoán Sài Gòn – Hà Nội (SHS), vận tải đường biển vẫn là trụ cột của chuỗi logistics Việt Nam, đảm nhận phần lớn khối lượng luân chuyển hàng hóa xuất nhập khẩu. Dù số chuyến vận chuyển không chiếm ưu thế, đường biển đóng góp áp đảo về luân chuyển tính theo tấn.km, vượt xa đường bộ và đường thủy nội địa, cho thấy vai trò không thể thay thế khi quy mô thương mại tiến sát mốc 1.000 tỷ USD.
SHS nhận định giai đoạn 2026–2030 vẫn là chu kỳ thuận lợi của ngành cảng biển. Dòng vốn FDI duy trì tích cực, mạng lưới FTA rộng khắp và vị trí của Việt Nam trên các tuyến hàng hải trọng yếu tiếp tục là nền tảng tăng trưởng. Lộ trình điều chỉnh giá dịch vụ tại các cảng nước sâu từ năm nay, với mức tăng dự kiến 10 - 15%, được xem là yếu tố hỗ trợ trực tiếp cho biên lợi nhuận, trong bối cảnh giá dịch vụ tại Việt Nam vẫn thấp hơn nhiều so với các cảng trong khu vực ASEAN.
Tại phía Bắc, khu vực cảng biển đang bước vào giai đoạn cạnh tranh mới khi một số bến nước sâu bổ sung công suất. Tuy nhiên, tác động lên các cảng hiện hữu được đánh giá không lớn, do cạnh tranh chủ yếu diễn ra trong nhóm cảng nước sâu, trong khi các cảng sông và cảng thượng nguồn vẫn giữ lợi thế vị trí và tệp khách hàng ổn định. Ở miền Nam, khu vực Cái Mép – Thị Vải và các cảng vệ tinh đang khai thác gần mức tối đa công suất, khiến áp lực cạnh tranh trong năm 2026 được đánh giá là thấp.
Nhìn tổng thể, ngành cảng biển đang hưởng lợi từ nền tảng thương mại mở rộng và vị thế logistics ngày càng quan trọng, tạo dư địa tăng trưởng bền vững trong những năm tới.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
