Nhiều động lực tăng trưởng duy trì đà tích cực
Bức tranh kinh tế 8 tháng năm 2026 tiếp tục ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực khi các động lực quan trọng từ sản xuất, tiêu dùng, thương mại và đầu tư nước ngoài đồng thời duy trì tốc độ tăng trưởng cao. Trước đó, GDP 6 tháng đầu năm tăng 8,18% so với cùng kỳ năm trước, tạo nền tảng để các hoạt động kinh tế tiếp tục mở rộng trong những tháng tiếp theo.
Trong lĩnh vực công nghiệp, chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tháng 8 tăng 14,4% so với cùng kỳ năm trước và tăng 1,5% so với tháng trước. Tính chung 8 tháng, IIP tăng 11,9%, trong đó ngành chế biến, chế tạo tăng 12,5%, khai khoáng tăng 8,1%, sản xuất và phân phối điện tăng 10,1%, còn cung cấp nước, hoạt động quản lý và xử lý rác thải tăng 9,4%.
Đáng chú ý, nhiều ngành công nghiệp chủ lực ghi nhận mức tăng hai chữ số trong 8 tháng. Sản xuất kim loại tăng 22,4%; sản xuất đồ uống tăng 16,4%; sản xuất ô tô tăng 15,9%; sản xuất thiết bị điện tăng 14,6%; sản xuất sản phẩm điện tử, máy vi tính và sản phẩm quang học tăng 13,9%. Sản xuất đồ nội thất tăng 12,7%, sản phẩm từ khoáng phi kim loại tăng 12,6%, sản phẩm cao su và plastic tăng 12,3%, sản phẩm từ gỗ tăng 12,2%.
Ở một số sản phẩm công nghiệp chủ yếu, sản lượng xe máy 8 tháng tăng 27,9%; máy tính xách tay tăng 25,7%; ô tô tăng 24%; thép cán tăng 23,4%; thủy sản chế biến tăng 21,4%; đường tăng 18,5%. Những kết quả này cho thấy đà phục hồi và mở rộng sản xuất tiếp tục diễn ra trên diện rộng, thay vì chỉ tập trung ở một vài ngành.
Cùng với sản xuất công nghiệp, hoạt động tiêu dùng trong nước tiếp tục cải thiện. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tháng 8 ước đạt khoảng 679,8 nghìn tỷ đồng, tăng 14,9% so với cùng kỳ năm trước. Tính chung 8 tháng, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng đạt khoảng 5.235,5 nghìn tỷ đồng, tăng 13,3%; nếu loại trừ yếu tố giá, mức tăng đạt 7,6%.
Trong đó, doanh thu bán lẻ hàng hóa 8 tháng tăng 12,8% so với cùng kỳ; dịch vụ lưu trú, ăn uống tăng 16,4%; du lịch lữ hành tăng 20,4%. Riêng tháng 8, doanh thu bán lẻ hàng hóa tăng 13,8%, cho thấy sức mua trong nước tiếp tục là một trong những động lực đáng chú ý của tăng trưởng.
Hoạt động sản xuất cũng được phản ánh qua chỉ số PMI. Theo S&P Global, PMI ngành sản xuất Việt Nam tháng 8 đạt 53,3 điểm, tăng so với 52,9 điểm trong tháng 7 và tiếp tục nằm trên ngưỡng 50 điểm. Sản lượng và số lượng đơn đặt hàng mới tiếp tục tăng, dù số lượng đơn đặt hàng xuất khẩu mới giảm trở lại. Đây là tín hiệu cho thấy hoạt động sản xuất vẫn đang mở rộng, nhưng khu vực xuất khẩu cũng bắt đầu xuất hiện những yếu tố cần theo dõi.
Đầu tư công và cải cách thể chế được đẩy mạnh
Cùng với sản xuất và tiêu dùng, đầu tư công tiếp tục được thúc đẩy nhằm tạo thêm động lực cho tăng trưởng và phát triển hạ tầng. Đến hết tháng 8, giải ngân vốn đầu tư công đạt khoảng 509,6 nghìn tỷ đồng, bằng 49,8% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao và tăng 24,5% so với cùng kỳ năm trước.
Tiến độ này được cải thiện đáng kể so với cùng kỳ, song cũng cho thấy khối lượng vốn cần giải ngân trong những tháng cuối năm vẫn còn lớn. Chính phủ đang yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tiếp tục đẩy nhanh tiến độ các dự án, nhất là công trình hạ tầng trọng điểm, đồng thời tập trung tháo gỡ những vướng mắc về thủ tục, giải phóng mặt bằng và tổ chức thực hiện.
Trong lĩnh vực hạ tầng chiến lược, Quốc hội đã thông qua chủ trương đầu tư một số dự án quy mô lớn. Trong đó, dự án đường Vành đai 5 - Vùng Thủ đô Hà Nội có tổng mức đầu tư khoảng 288 nghìn tỷ đồng; tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng được điều chỉnh tăng tổng mức đầu tư lên khoảng 289,3 nghìn tỷ đồng.
Việc thúc đẩy các dự án hạ tầng quy mô lớn không chỉ tạo thêm nhu cầu đầu tư trực tiếp mà còn có khả năng kéo theo nhu cầu đối với vật liệu xây dựng, máy móc, thiết bị, vận tải và các dịch vụ liên quan. Đây cũng là một trong những kênh để đầu tư công tạo hiệu ứng lan tỏa sang khu vực sản xuất và dịch vụ.
Song song với đầu tư công, cải cách thể chế tiếp tục được đẩy mạnh. Tại Kỳ họp không thường lệ lần thứ nhất của Quốc hội khóa XVI, diễn ra từ ngày 3-24/8/2026 và được tổ chức thành hai đợt, Quốc hội đã thông qua nhiều luật, nghị quyết liên quan đến đầu tư, thuế, hạ tầng và cải cách thủ tục hành chính.
Đáng chú ý, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư được Quốc hội thông qua ngày 24/8. Theo Quốc hội, luật chính thức cắt giảm 62 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện và sửa đổi 14 ngành, nghề; đồng thời cắt giảm khoảng 786 điều kiện kinh doanh và đơn giản hóa 232 thủ tục hành chính. Định hướng chuyển mạnh từ “tiền kiểm” sang “hậu kiểm” cũng được đặt ra nhằm giảm chi phí tuân thủ và tạo thuận lợi hơn cho hoạt động đầu tư, kinh doanh.
Một chính sách đáng chú ý khác là Nghị quyết về giảm thuế thu nhập cá nhân và thuế thu nhập doanh nghiệp cho kỳ tính thuế 2026-2027. Chính sách giảm 30% thuế đối với các đối tượng đáp ứng điều kiện về doanh thu được kỳ vọng hỗ trợ khu vực kinh doanh quy mô nhỏ, qua đó tạo thêm dư địa cho hoạt động sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng.
Bên cạnh cải cách môi trường kinh doanh, dòng vốn đầu tư nước ngoài tiếp tục tăng mạnh. Tính đến ngày 31/8, tổng vốn FDI đăng ký vào Việt Nam đạt 40,63 tỷ USD, tăng 55,4% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, vốn đăng ký của các dự án cấp mới đạt 21,72 tỷ USD, tăng 96,8%; vốn đăng ký điều chỉnh đạt 11,4 tỷ USD, tăng 33,5%.
Vốn FDI thực hiện trong 8 tháng đạt khoảng 17,25 tỷ USD, tăng 12% so với cùng kỳ và là mức cao nhất trong 5 năm qua. Đáng chú ý, công nghiệp chế biến, chế tạo tiếp tục chiếm tỷ trọng áp đảo với khoảng 14,24 tỷ USD vốn thực hiện, tương đương 82,6% tổng vốn FDI thực hiện. Điều này cho thấy dòng vốn nước ngoài tiếp tục gắn khá chặt với hoạt động sản xuất và xuất khẩu của Việt Nam.
Sức ép lạm phát vẫn cần được theo dõi
Trong khi các động lực tăng trưởng tiếp tục được củng cố, mặt bằng giá vẫn là yếu tố cần được theo dõi trong những tháng cuối năm. Theo Cục Thống kê, CPI tháng 8 tăng 0,47% so với tháng trước và tăng 4,89% so với cùng kỳ năm trước. So với tháng 12/2025, CPI tăng 3,57%. Tính chung 8 tháng, CPI tăng 4,45%, trong khi lạm phát cơ bản tăng 4,24%.
Nhóm giao thông là một trong những yếu tố tạo sức ép lớn lên CPI tháng 8. Chỉ số giá nhóm này tăng 4,09% so với tháng trước, đóng góp 0,41 điểm phần trăm vào mức tăng CPI chung. Trong đó, giá dầu diesel tăng 22,15% và giá xăng tăng 9,53%. Nhóm nhà ở, điện, nước, chất đốt và vật liệu xây dựng cũng tăng 0,10%, trong khi giá điện sinh hoạt giảm 1,33%.
Tính bình quân 8 tháng, nhóm nhà ở, điện, nước, chất đốt và vật liệu xây dựng tăng 6,71%, đóng góp 1,52 điểm phần trăm vào mức tăng CPI; nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống tăng 4,76%, đóng góp 1,70 điểm phần trăm; nhóm giao thông tăng 5,38%, đóng góp 0,54 điểm phần trăm.
Diễn biến thương mại cũng là một điểm cần lưu ý khi đánh giá chất lượng tăng trưởng. Tám tháng năm 2026, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa đạt khoảng 770,14 tỷ USD, tăng 28,7% so với cùng kỳ. Xuất khẩu đạt 374,84 tỷ USD, tăng 22,4%, trong khi nhập khẩu đạt 395,30 tỷ USD, tăng 35,3%, khiến cán cân thương mại hàng hóa nhập siêu 20,46 tỷ USD, trái ngược với mức xuất siêu 14 tỷ USD của cùng kỳ năm 2025.
Trong đó, khu vực kinh tế trong nước nhập siêu 30,6 tỷ USD, còn khu vực FDI xuất siêu khoảng 10,14 tỷ USD. Sự chênh lệch này cho thấy khu vực FDI tiếp tục đóng vai trò lớn trong cán cân thương mại, đồng thời đặt ra yêu cầu tiếp tục nâng cao năng lực của doanh nghiệp trong nước trong chuỗi cung ứng và xuất khẩu.
Với các động lực từ sản xuất công nghiệp, tiêu dùng, đầu tư công và FDI cùng được củng cố, nền kinh tế đang có thêm cơ sở để duy trì đà tăng trưởng trong những tháng cuối năm. Cùng với đó, dư địa chính sách tiếp tục được mở rộng thông qua cải cách thể chế, giảm chi phí tuân thủ, hỗ trợ khu vực kinh doanh và đẩy mạnh đầu tư hạ tầng.
Tuy nhiên, áp lực lạm phát, tốc độ tăng nhập khẩu cao hơn xuất khẩu và yêu cầu đẩy nhanh giải ngân đầu tư công vẫn là những vấn đề cần được xử lý đồng thời. Việc tận dụng hiệu quả dư địa chính sách trong khi duy trì ổn định các cân đối lớn sẽ có ý nghĩa quan trọng đối với khả năng duy trì đà tăng trưởng của nền kinh tế trong phần còn lại của năm 2026.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
