Hiệp hội Kinh doanh vàng Việt Nam (VGTA) vừa có văn bản gửi Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng, kiến nghị hoàn thiện khung chính sách quản lý đối với hoạt động kinh doanh vàng trang sức mỹ nghệ theo hướng rõ ràng và thông thoáng hơn.
Theo VGTA, để ngành vàng trang sức phát triển đúng tiềm năng, cần thiết phải xây dựng cơ chế giúp doanh nghiệp chủ động nguồn nguyên liệu đầu vào, bao gồm cả vàng nhập khẩu và nguồn vàng huy động trong dân. Đây được xem là yếu tố then chốt quyết định năng lực sản xuất và khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp trong bối cảnh thị trường ngày càng mở rộng.
Trong văn bản gửi Thủ tướng, Hiệp hội chỉ ra một nghịch lý tồn tại nhiều năm: lượng vàng tích trữ trong dân là rất lớn, nhưng chưa được khai thác hiệu quả do thiếu hành lang pháp lý rõ ràng. Hiện nay, việc thu mua hoặc huy động vàng từ người dân để phục vụ sản xuất vẫn tiềm ẩn rủi ro pháp lý, khiến doanh nghiệp e ngại, thậm chí có trường hợp bị xử phạt hoặc phải làm việc với cơ quan chức năng.
Để tháo gỡ điểm nghẽn này, VGTA đề xuất Chính phủ ban hành quy định cụ thể, cho phép doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh vàng trang sức được trực tiếp vay vàng từ người dân với lãi suất thỏa thuận theo quy định của pháp luật dân sự. Cơ chế này không chỉ giúp doanh nghiệp chủ động nguồn nguyên liệu, giảm phụ thuộc vào nhập khẩu, mà còn mở ra thêm một kênh sinh lời hợp pháp cho người dân từ tài sản vàng đang nắm giữ.
Bên cạnh nguồn trong nước, Hiệp hội cũng kiến nghị xây dựng cơ chế linh hoạt hơn đối với vàng nguyên liệu nhập khẩu. Theo đó, doanh nghiệp có thể được phép nhập khẩu với hạn mức phù hợp và thực hiện thủ tục chứng từ theo cơ chế tương tự các ngành sản xuất xuất khẩu như may mặc, da giày, nhằm giảm bớt thủ tục và chi phí trung gian.
Theo tính toán của VGTA, nhu cầu nguyên liệu của ngành vào khoảng 50 tấn vàng mỗi năm, tương đương giá trị khoảng 5 tỷ USD. Bình quân mỗi tháng, doanh nghiệp cần khoảng 416 triệu USD – một con số được đánh giá là không lớn so với quy mô giao dịch ngoại tệ trên thị trường liên ngân hàng hiện nay (khoảng 25–30 tỷ USD mỗi tháng), do đó không gây áp lực đáng kể lên tỷ giá.
Hiệp hội cũng cho rằng, với 50 tấn vàng nguyên liệu, sau khi chế tác, một phần sẽ phục vụ thị trường trong nước, trong khi khoảng 25 tấn có thể xuất khẩu, mang về nguồn ngoại tệ ước tính từ 3,5 đến 4 tỷ USD. Đây được xem là quá trình “tái tạo ngoại tệ”, góp phần cải thiện cán cân thương mại.
Ngoài ra, VGTA đề xuất cần xác định rõ ba nhóm chủ thể tham gia thị trường, gồm cá nhân không kinh doanh, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh vàng, nhằm thống nhất cách quản lý về hóa đơn, thuế và phương thức thanh toán, tránh tình trạng chồng chéo hoặc thiếu nhất quán như hiện nay.
Hiệp hội cũng kiến nghị áp dụng mức thuế nhập khẩu 0% đối với vàng nguyên liệu và ưu tiên nguồn ngoại tệ cho các doanh nghiệp sản xuất phục vụ xuất khẩu. Theo VGTA, một cơ chế minh bạch, thông thoáng sẽ góp phần xóa bỏ cơ chế “xin – cho”, tạo điều kiện để ngành vàng trang sức Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Nếu các đề xuất này được xem xét và triển khai, Việt Nam có cơ hội trở thành trung tâm chế tác và xuất khẩu vàng trang sức chất lượng cao, qua đó đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế và cân bằng thương mại quốc gia.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
