Thị trường kim cương trải qua giai đoạn biến động
Thị trường kim cương trong nước đang trải qua giai đoạn nhiều biến động khi một số cửa hàng tại TP HCM và nhiều địa phương bất ngờ đóng cửa hoặc tạm dừng hoạt động. Diễn biến này khiến không ít người sở hữu kim cương vội tìm nơi bán lại, trong khi nhiều khách hàng khác lo lắng về tài sản đang gửi chế tác, sửa chữa hoặc số tiền đã thanh toán nhưng chưa nhận được sản phẩm.
Hội Bảo vệ Người tiêu dùng cho biết, việc một doanh nghiệp ngừng kinh doanh không đồng nghĩa các nghĩa vụ với khách hàng cũng chấm dứt. Những cam kết về giao hàng, bảo hành, sửa chữa, thu đổi hoặc mua lại sản phẩm vẫn cần được giải quyết dựa trên hợp đồng, hóa đơn và chính sách đã công bố tại thời điểm giao dịch.
Nhóm khách hàng chịu tác động trực tiếp nhất là những người đã thanh toán một phần hoặc toàn bộ giá trị đơn hàng nhưng chưa được giao kim cương hoặc trang sức. Khi cửa hàng tạm dừng hoạt động, quá trình nhận hàng có thể bị kéo dài, thậm chí phát sinh tranh chấp nếu doanh nghiệp không còn duy trì đầu mối tiếp nhận yêu cầu của khách hàng.
Rủi ro tương tự cũng xảy ra với người đang gửi kim cương, đá quý hoặc trang sức tại cửa hàng để chế tác, sửa chữa và bảo dưỡng. Trong trường hợp này, điều khách hàng quan tâm không chỉ là thời điểm nhận lại sản phẩm mà còn là khả năng tài sản được hoàn trả đúng hiện trạng và đúng thỏa thuận ban đầu.
Những người mua kim cương kèm chính sách bảo hành, thu đổi hoặc mua lại cũng có thể gặp khó khăn. Quyền lợi của từng khách hàng sẽ phụ thuộc vào nội dung ghi trên hợp đồng, hóa đơn, phiếu bảo hành và các điều khoản mà doanh nghiệp công bố khi bán hàng.
Hội Bảo vệ Người tiêu dùng cho biết, nếu doanh nghiệp đã đưa ra cam kết nhưng không thực hiện, khách hàng có quyền yêu cầu đơn vị này hoàn thành nghĩa vụ. Trường hợp hai bên không thể tự giải quyết, người mua có thể đề nghị các cơ quan, tổ chức có thẩm quyền hỗ trợ theo quy định.
Tuy nhiên, trong lúc thị trường xuất hiện nhiều thông tin trái chiều, người sở hữu kim cương được khuyến nghị không nên hành động vội vàng hoặc bán tháo chỉ vì tâm lý lo ngại. Mỗi giao dịch có điều kiện khác nhau, vì vậy quyền lợi của khách hàng cần được xem xét dựa trên hồ sơ và những cam kết cụ thể giữa hai bên.
Việc nhiều cửa hàng đóng cửa diễn ra sau khi cơ quan chức năng tại Thanh Hóa triệt phá một đường dây buôn lậu kim cương xuyên quốc gia. Theo tài liệu điều tra được công bố, từ năm 2024, đường dây này đã thực hiện 141 lượt vận chuyển, đưa trái phép hơn 28.000 viên kim cương vào Việt Nam tiêu thụ, với doanh thu ước tính khoảng 280 tỷ đồng.
Sau khi thông tin vụ án được công bố, nhu cầu bán lại kim cương tăng nhanh. Một số doanh nghiệp cho biết lượng sản phẩm khách mang đến bán lại lớn hơn đáng kể so với nhu cầu mua mới, gây áp lực lên dòng tiền và khả năng thu mua của các cửa hàng.
Khi không đủ nguồn lực để đáp ứng đồng thời các yêu cầu bán lại, một số đơn vị đã phải giới hạn thời gian giao dịch, tạm ngừng nhận sản phẩm hoặc đóng cửa. Tình trạng này tiếp tục làm tâm lý lo ngại lan rộng, kéo thêm nhiều khách hàng tìm cách chuyển kim cương thành tiền mặt.
Khuyến cáo cho khách hàng trong tình trạng hiện nay
Theo Hội Bảo vệ Người tiêu dùng, việc đầu tiên người tiêu dùng cần làm là rà soát và lưu giữ toàn bộ hồ sơ liên quan đến giao dịch. Các tài liệu quan trọng gồm hợp đồng mua bán, hóa đơn, phiếu thu, chứng từ chuyển khoản, phiếu bảo hành, giấy chứng nhận kiểm định và biên nhận bàn giao sản phẩm.
Khách hàng cũng nên lưu lại nội dung quảng cáo, chính sách thu đổi, cam kết mua lại, bảng giá, tin nhắn và email trao đổi với nhân viên bán hàng. Đây có thể trở thành căn cứ quan trọng nếu doanh nghiệp thay đổi chính sách hoặc phát sinh tranh chấp.
Sau khi tập hợp đầy đủ tài liệu, người mua nên chủ động liên hệ với doanh nghiệp để yêu cầu giải quyết những nghĩa vụ chưa hoàn thành. Việc trao đổi nên được thực hiện qua email, văn bản hoặc các hình thức có thể lưu lại, thay vì chỉ thỏa thuận bằng lời nói.
Nội dung yêu cầu cần nêu rõ thông tin giao dịch, số tiền đã thanh toán, sản phẩm đang gửi tại cửa hàng và phương án khách hàng mong muốn. Cách làm này giúp hai bên xác định rõ vấn đề, đồng thời tạo căn cứ nếu sự việc phải chuyển sang giai đoạn khiếu nại hoặc giải quyết tranh chấp.
Nếu doanh nghiệp không phản hồi hoặc từ chối thực hiện cam kết, người tiêu dùng có thể gửi đơn đến cơ quan quản lý thị trường, Sở Công Thương địa phương, cơ quan bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng thuộc Bộ Công Thương hoặc các tổ chức xã hội tham gia bảo vệ người tiêu dùng.
Các đơn vị này có thể hỗ trợ tư vấn, hướng dẫn thủ tục, thương lượng hoặc hòa giải giữa khách hàng và doanh nghiệp. Khi xuất hiện dấu hiệu vi phạm pháp luật nghiêm trọng, người dân có thể trình báo cơ quan điều tra. Khởi kiện tại tòa án cũng là một lựa chọn nếu những biện pháp thương lượng không mang lại kết quả.
Không chỉ người tiêu dùng, các doanh nghiệp kinh doanh kim cương cũng cần công khai, minh bạch chính sách bán hàng, bảo hành, đổi trả và thu mua lại. Trong trường hợp thay đổi mô hình hoạt động hoặc chấm dứt kinh doanh, doanh nghiệp vẫn phải xử lý đầy đủ những nghĩa vụ đã cam kết với khách hàng.
Hội Bảo vệ Người tiêu dùng kiến nghị cơ quan quản lý tăng cường kiểm tra việc chấp hành các quy định về bảo vệ người tiêu dùng, giám sát quá trình thực hiện cam kết của doanh nghiệp và kịp thời cảnh báo những rủi ro trên thị trường.
Những biến động hiện nay cũng là lời cảnh báo đối với người đang có ý định mua kim cương, đá quý và trang sức giá trị lớn. Trước khi giao dịch, khách hàng cần tìm hiểu năng lực hoạt động của doanh nghiệp, yêu cầu cung cấp hóa đơn, chứng nhận kiểm định và giấy tờ chứng minh nguồn gốc sản phẩm.
Đặc biệt, các chính sách thu đổi, mua lại hoặc bảo đảm giá trị kim cương cần được thể hiện rõ bằng văn bản. Những lời giới thiệu hoặc cam kết miệng từ nhân viên bán hàng sẽ khó trở thành căn cứ bảo vệ quyền lợi nếu tranh chấp xảy ra.
Trong bối cảnh thị trường chưa ổn định, giữ bình tĩnh và chuẩn bị đầy đủ hồ sơ là cách giúp người sở hữu kim cương chủ động hơn. Việc vội vàng bán lại có thể khiến người mua chịu mức giá bất lợi, trong khi các quyền lợi về giao hàng, bảo hành và thu đổi vẫn cần được giải quyết dựa trên cam kết cụ thể của từng doanh nghiệp.
Đầu tháng 7, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Thanh Hóa cho biết đã triệt phá đường dây buôn lậu kim cương xuyên quốc gia do các đối tượng người nước ngoài điều hành. Theo tài liệu điều tra, từ năm 2024 đến nay, đường dây này đã thực hiện trót lọt 141 lượt vận chuyển, đưa hơn 28.000 viên kim cương các loại từ Hong Kong (Trung Quốc) vào Việt Nam tiêu thụ, với doanh thu ước tính khoảng 280 tỷ đồng.
Đến nay, cơ quan công an đã khởi tố thêm nhiều bị can, trong đó có chủ tiệm vàng Kim Lý, Ngọc Châu Âu, Ngọc Tâm và một số lãnh đạo, nhân viên tại các công ty như P-Lab, SJC.
Sau các thông tin về vụ án, nhiều cửa hàng kinh doanh kim cương cho biết chịu áp lực thanh khoản khi lượng khách bán lại tăng mạnh, trong khi doanh nghiệp không đủ nguồn lực tài chính để thu mua, buộc phải tạm dừng hoạt động hoặc đóng cửa.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
