Từ “mua cho rẻ” sang “mua cho đáng”: Quy mô thị trường ngày càng mở rộng
Thương mại điện tử Việt Nam tiếp tục duy trì vị thế là một trong những thị trường tăng trưởng nhanh nhất khu vực Đông Nam Á. Theo dữ liệu thống kê từ Metric.vn, trong 6 tháng đầu năm 2026, tổng doanh số trên bốn nền tảng lớn gồm Shopee, TikTok Shop, Lazada và Tiki đạt hơn 291 nghìn tỷ đồng, tăng hơn 44% so với cùng kỳ năm trước.
Nếu chia đều theo thời gian, người tiêu dùng đã chi khoảng 48.600 tỷ đồng mỗi tháng, tương đương 1.611 tỷ đồng mỗi ngày để mua sắm trực tuyến. Đây là con số phản ánh không chỉ sức mua lớn của thị trường mà còn cho thấy thương mại điện tử đang trở thành một kênh tiêu dùng thiết yếu trong đời sống hàng ngày.
Đáng chú ý, tốc độ tăng trưởng được duy trì khá ổn định trong suốt nửa đầu năm. Sau khi tăng mạnh 52% trong tháng 1 nhờ nhu cầu mua sắm dịp Tết, doanh số tiếp tục giữ mức tăng từ 38-47% trong các tháng tiếp theo. Điều này cho thấy hoạt động mua sắm trực tuyến không còn phụ thuộc hoàn toàn vào các mùa cao điểm mà đã trở thành thói quen tiêu dùng thường xuyên.
Tổng cộng hơn 2,18 tỷ sản phẩm đã được bán ra chỉ trong 6 tháng, trong khi số lượng cửa hàng phát sinh đơn hàng đạt hơn 613.000, tăng hơn 14%. Quy mô ngày càng mở rộng của thị trường cũng kéo theo sự cạnh tranh gay gắt giữa các nhà bán lẻ, buộc doanh nghiệp phải đầu tư mạnh hơn vào chất lượng sản phẩm, logistics, chăm sóc khách hàng và trải nghiệm mua sắm.
Ở góc độ ngành hàng, làm đẹp tiếp tục dẫn đầu doanh số với gần 49.508 tỷ đồng, theo sau là thời trang nữ và nhà cửa - đời sống. Điều này phản ánh xu hướng người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến chăm sóc bản thân và nâng cao chất lượng cuộc sống, thay vì chỉ tập trung vào các mặt hàng thiết yếu.
Người tiêu dùng ưu tiên và sẵn sàng chi nhiều hơn cho chất lượng
Nếu trước đây giá rẻ là yếu tố quyết định trong các giao dịch trực tuyến thì hiện nay bức tranh tiêu dùng đã có nhiều thay đổi.
Một trong những tín hiệu đáng chú ý là doanh số đang tập trung ngày càng lớn vào các gian hàng chính hãng (Mall). Mặc dù chỉ chiếm khoảng 2,8% tổng số cửa hàng trên Shopee, Lazada và TikTok Shop, nhóm này lại tạo ra hơn 34% tổng doanh thu của ba nền tảng.
Riêng trên Lazada, hơn 77% số đơn hàng đến từ LazMall - tỷ lệ cao nhất Đông Nam Á. Trong các chương trình khuyến mại lớn như 6/6, tổng giá trị giao dịch toàn sàn tăng gần gấp bốn lần ngày thường, chủ yếu nhờ sự bứt phá của các thương hiệu chính hãng.
Xu hướng này cho thấy người tiêu dùng ngày càng đặt yếu tố chất lượng, nguồn gốc xuất xứ và chính sách bảo hành lên trên mức giá thấp. Sau nhiều năm phát triển của thương mại điện tử, niềm tin vào thương hiệu đang trở thành lợi thế cạnh tranh quan trọng.
Cơ cấu giá trị đơn hàng cũng phản ánh rõ sự thay đổi trong hành vi tiêu dùng. Phân khúc từ 100.000-200.000 đồng vẫn chiếm tỷ trọng lớn nhất, song các đơn hàng từ 200.000 đồng trở lên đang tăng nhanh, đặc biệt nhóm sản phẩm có giá trên 1 triệu đồng đã chiếm hơn 18% doanh số toàn thị trường.
Điều này cho thấy người tiêu dùng không chỉ mua các mặt hàng giá trị nhỏ mà ngày càng sẵn sàng đặt mua trực tuyến những sản phẩm có giá trị cao như điện thoại, thiết bị điện tử, đồ gia dụng hay sản phẩm chăm sóc sức khỏe.
Bức tranh thương hiệu cũng phản ánh xu hướng này. Apple tiếp tục dẫn đầu doanh số trên các sàn với hơn 4.000 tỷ đồng, trong khi Samsung và Xiaomi ghi nhận mức tăng trưởng rất cao. Đây là minh chứng cho việc người tiêu dùng ngày càng tin tưởng mua các sản phẩm công nghệ giá trị lớn trên nền tảng số.
Trong những tháng cuối quý III, thị trường được dự báo tiếp tục duy trì đà tăng trưởng nhờ các mùa mua sắm theo nhu cầu. Tháng 7 là nhóm hàng phục vụ du lịch hè; tháng 8 sẽ là cao điểm của văn phòng phẩm, ba lô, sách và dụng cụ học tập; còn tháng 9 là thời điểm nhu cầu thời trang, đồ du lịch, thực phẩm, đồ gia dụng và các sản phẩm ứng phó thời tiết gia tăng trước kỳ nghỉ lễ Quốc khánh.
Sự dịch chuyển trong hành vi tiêu dùng cũng đặt ra yêu cầu mới đối với doanh nghiệp. Bên cạnh cạnh tranh về giá, các nhà bán hàng cần đầu tư nhiều hơn vào chất lượng sản phẩm, minh bạch thông tin, xây dựng thương hiệu, dịch vụ hậu mãi và trải nghiệm khách hàng nếu muốn giữ chân người mua trong bối cảnh thương mại điện tử bước vào giai đoạn cạnh tranh bằng giá trị thay vì chỉ bằng khuyến mại.
Việc người Việt chi khoảng gần 48.600 tỷ đồng mỗi tháng cho mua sắm trực tuyến không chỉ phản ánh quy mô ngày càng lớn của thương mại điện tử mà còn cho thấy sự thay đổi sâu sắc trong hành vi tiêu dùng. Khi chất lượng, uy tín và trải nghiệm trở thành yếu tố quyết định, thị trường hàng hóa trực tuyến đang bước sang một giai đoạn phát triển mới, bền vững và chuyên nghiệp hơn.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
