Nền tảng vĩ mô tích cực mở ra nhiều cơ hội cho doanh nghiệp và thị trường
Theo báo cáo cập nhật kinh tế vĩ mô 6 tháng đầu năm 2026 của Agriseco Research, nền kinh tế Việt Nam đang duy trì đà phục hồi rõ nét với sự cải thiện đồng thời ở nhiều trụ cột quan trọng như sản xuất công nghiệp, đầu tư, tiêu dùng, thương mại và thu hút vốn đầu tư nước ngoài.
Điểm nhấn nổi bật là GDP 6 tháng đầu năm tăng 8,18%, mức tăng cao nhất trong khoảng 10 năm trở lại đây. Riêng quý II, GDP tăng 8,39% so với cùng kỳ năm trước. Động lực chính đến từ khu vực công nghiệp và xây dựng khi tăng 9,86%, trong đó ngành chế biến, chế tạo tiếp tục giữ vai trò "đầu tàu" với mức tăng 10,23%. Bên cạnh đó, ngành xây dựng tăng 9,51%, sản xuất và phân phối điện tăng 9,34%, khai khoáng tăng 6,67%, còn khu vực dịch vụ tăng 8,09% nhờ sự phục hồi mạnh của thương mại, vận tải và du lịch.
Một chỉ báo quan trọng khác là chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng 10,8% trong 6 tháng đầu năm, mức tăng cao nhất trong vòng 7 năm. Theo Agriseco Research, kết quả này phản ánh sự phục hồi vững chắc của khu vực sản xuất nhờ đơn hàng xuất khẩu cải thiện, nhiều dự án công nghiệp mới đi vào hoạt động và tiến độ giải ngân đầu tư công được thúc đẩy. Nhiều sản phẩm công nghiệp ghi nhận mức tăng trưởng rất cao như xe máy tăng 32,9%, ô tô tăng 26,9%, thép cán tăng 23,3%, thủy sản chế biến tăng 21,6%, đường tăng 16,8%, bia tăng 14,4% và sơn tăng 14%.
Ở lĩnh vực thương mại quốc tế, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt 549,69 tỷ USD, tăng 27% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, xuất khẩu đạt 266,52 tỷ USD, tăng 21%, còn nhập khẩu đạt 283,17 tỷ USD, tăng 33,4%, đưa cán cân thương mại chuyển sang nhập siêu 16,65 tỷ USD.
Theo Agriseco Research, việc nhập khẩu tăng nhanh hơn xuất khẩu chủ yếu phản ánh nhu cầu nhập khẩu máy móc, thiết bị và nguyên vật liệu phục vụ sản xuất đang mở rộng khi các doanh nghiệp đẩy mạnh hoạt động. Khu vực FDI tiếp tục đóng vai trò chủ lực khi chiếm gần 80% tổng kim ngạch xuất khẩu, cho thấy Việt Nam vẫn giữ được vị trí quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Các nhóm hàng xuất khẩu chủ lực như điện tử, máy tính và linh kiện; điện thoại; máy móc thiết bị tiếp tục duy trì mức tăng trưởng tích cực.
Một trong những động lực lớn nhất của nền kinh tế là dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI). Báo cáo cho biết, tổng vốn FDI đăng ký trong 6 tháng đầu năm đạt 34,65 tỷ USD, tăng 61% so với cùng kỳ, trong khi vốn FDI giải ngân đạt 13,03 tỷ USD, tăng 9,6% và là mức cao nhất trong 5 năm gần đây.
Theo Agriseco Research, sự gia tăng mạnh của dòng vốn này không chỉ phản ánh niềm tin của nhà đầu tư quốc tế đối với môi trường đầu tư Việt Nam mà còn cho thấy xu hướng thu hút các dự án công nghệ cao và quy mô lớn. Nhiều dự án đáng chú ý được triển khai như Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ trị giá 4,9 tỷ USD, dự án bán dẫn Samsung Việt Nam 4 tỷ USD, dự án điện khí LNG Quỳnh Lập 2,2 tỷ USD, trung tâm dữ liệu AI tại TP.HCM 2,1 tỷ USD...
Ở thị trường trong nước, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng 6 tháng đầu năm ước đạt 3,89 triệu tỷ đồng, tăng 12,9% so với cùng kỳ năm trước. Sau khi loại trừ yếu tố giá, mức tăng thực đạt khoảng 7,3%, cho thấy sức mua nội địa đang cải thiện. Agriseco Research đánh giá, sự phục hồi này được hỗ trợ bởi mùa du lịch, nhu cầu lưu trú - ăn uống gia tăng cùng các chính sách kích cầu tiêu dùng như giảm thuế, điều chỉnh thu nhập và các chính sách hỗ trợ của Chính phủ.
Bên cạnh đó, đầu tư công tiếp tục được xem là động lực quan trọng cho tăng trưởng. Sáu tháng đầu năm, vốn đầu tư công giải ngân đạt 355,6 nghìn tỷ đồng, tương đương 31% kế hoạch năm, tăng 12,7% so với cùng kỳ. Dù tỷ lệ giải ngân chưa cao, Agriseco cho rằng quy mô kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026 trên 1 triệu tỷ đồng sẽ tạo dư địa lớn để thúc đẩy tăng trưởng trong các quý còn lại nếu tiến độ được cải thiện.
Agriseco Research cho rằng nhiều nhóm ngành sẽ được hưởng lợi trong nửa cuối năm. Trong đó, nhóm sản xuất công nghiệp, xuất khẩu, logistics và cảng biển được kỳ vọng hưởng lợi từ sự gia tăng đơn hàng và lưu lượng hàng hóa; khu công nghiệp, xây dựng hạ tầng và vật liệu xây dựng sẽ được hỗ trợ bởi dòng vốn FDI và đầu tư công; trong khi bán lẻ, hàng tiêu dùng, thực phẩm - đồ uống, công nghệ thông tin, hàng không và du lịch được hưởng lợi từ sự phục hồi của tiêu dùng nội địa.
Thị trường bước vào giai đoạn phân hóa, rủi ro vẫn cần được theo dõi
Bên cạnh những tín hiệu tích cực, Agriseco Research cho rằng nền kinh tế vẫn đối mặt với một số yếu tố có thể ảnh hưởng đến triển vọng tăng trưởng trong nửa cuối năm.
Theo báo cáo, áp lực lạm phát là một trong những rủi ro cần lưu ý khi CPI bình quân 6 tháng đầu năm tăng 4,38%, tiến sát mục tiêu điều hành của Chính phủ, trong khi lạm phát cơ bản tăng 4,12%. Agriseco nhận định nếu giá năng lượng, chi phí vận tải, nguyên vật liệu và các dịch vụ tiếp tục tăng, mặt bằng lãi suất có thể khó giảm sâu, qua đó tác động đến hoạt động sản xuất, kinh doanh và thị trường.
Báo cáo cũng lưu ý cán cân thương mại chuyển sang nhập siêu 16,65 tỷ USD trong 6 tháng đầu năm. Theo Agriseco, diễn biến này có thể tạo áp lực đối với tỷ giá, dự trữ ngoại hối và công tác điều hành chính sách tiền tệ trong thời gian tới.
Ở góc độ quốc tế, Agriseco cho rằng bối cảnh toàn cầu vẫn tiềm ẩn nhiều biến động như căng thẳng địa chính trị, diễn biến giá dầu, xu hướng lãi suất tại các nền kinh tế lớn, cạnh tranh thương mại cũng như các yêu cầu ngày càng cao về xuất xứ hàng hóa và chuyển đổi xanh. Những yếu tố này có thể ảnh hưởng đến đơn hàng xuất khẩu, chi phí logistics, chuỗi cung ứng và hoạt động của doanh nghiệp.
Đối với khu vực doanh nghiệp, số liệu cũng cho thấy sự phân hóa trong quá trình phát triển của thị trường. Sáu tháng đầu năm 2026, cả nước có 169,8 nghìn doanh nghiệp thành lập mới và quay trở lại hoạt động, tăng 11,2% so với cùng kỳ năm trước. Trong khi đó, 151,1 nghìn doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường, tăng 18,8%, tương đương khoảng 89% số doanh nghiệp gia nhập thị trường trong cùng kỳ.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
