Mã định danh sản phẩm (PID) là một phần trong chiến lược hiện đại hóa hải quan của EU, cho phép liên kết trực tiếp dữ liệu sản phẩm từ nhà sản xuất nước ngoài với hệ thống quản lý rủi ro tự động của cơ quan chức năng châu Âu.
Khác với phương thức kiểm tra truyền thống dựa nhiều vào hồ sơ giấy hoặc khai báo tổng hợp, cơ quan hải quan có thể sử dụng mã PID để truy xuất tức thời thông tin gốc của sản phẩm như nhà sản xuất, chứng nhận hợp chuẩn - hợp quy (CE, RoHS...), thành phần kỹ thuật cũng như lịch sử chuỗi cung ứng.
Để tạo điều kiện cho doanh nghiệp và chuỗi logistics chuyển đổi hạ tầng công nghệ, phía châu Âu đưa ra lộ trình thực hiện theo hai giai đoạn.
Từ 1/7 bắt đầu giai đoạn tự nguyện, áp dụng bắt buộc từ 1/11
Theo hướng dẫn, từ ngày 1/7/2026, doanh nghiệp xuất khẩu hàng hóa vào Italia có thể bắt đầu khai báo mã PID trên cơ sở tự nguyện.
Đây được xem là giai đoạn thử nghiệm quan trọng để doanh nghiệp đánh giá khả năng vận hành hệ thống, chuẩn hóa dữ liệu và đồng bộ quy trình với đối tác nhập khẩu mà chưa chịu áp lực xử lý vi phạm.
Sau thời gian chuyển tiếp kéo dài 4 tháng, kể từ ngày 1/11/2026, mã PID sẽ trở thành thành phần bắt buộc trong hồ sơ điện tử đối với mọi tờ khai hải quan nhập khẩu.
Việc triển khai diễn ra trong bối cảnh Cơ quan Hải quan và Độc quyền Italia (ADM) đang đẩy mạnh kiểm soát tự động bằng trí tuệ nhân tạo tại các cảng biển và sân bay lớn. Khi hệ thống dữ liệu được đồng bộ, các sai lệch trong khai báo sẽ được phát hiện gần như ngay lập tức.
Theo đó, nếu doanh nghiệp khai báo không chính xác mã HS hoặc thiếu thông tin định danh sản phẩm sau thời điểm quy định có hiệu lực, hệ thống của ADM có thể tự động chuyển tờ khai sang diện kiểm tra chặt.
Không chỉ đối mặt nguy cơ kéo dài thời gian thông quan, doanh nghiệp còn có thể phát sinh chi phí lưu kho, lưu bãi và các chế tài hành chính theo quy định của nước nhập khẩu.
Doanh nghiệp Việt cần chủ động chuẩn hóa dữ liệu sản phẩm
Italia hiện là đối tác thương mại lớn thứ ba của Việt Nam trong EU. Vì vậy, Thương vụ Việt Nam tại Italia khuyến nghị doanh nghiệp xuất khẩu, đặc biệt ở các nhóm hàng điện tử, linh kiện, thiết bị điện, đồ gia dụng, đồ chơi cần sớm chuẩn bị để đáp ứng yêu cầu mới.
Doanh nghiệp được khuyến cáo chủ động rà soát và thống nhất mã HS với nhà nhập khẩu để bảo đảm dữ liệu khai báo đồng nhất ở các cấp mã theo yêu cầu quản lý của phía EU, bởi mã PID sẽ được đối chiếu chéo với hệ thống phân loại hàng hóa.
Song song đó, các doanh nghiệp thương mại cần yêu cầu nhà sản xuất chuẩn hóa hồ sơ kỹ thuật điện tử, số hóa các chứng nhận chất lượng và an toàn sản phẩm nhằm sẵn sàng đăng ký mã PID.
Thương vụ Việt Nam tại Italia cũng lưu ý doanh nghiệp nên tận dụng giai đoạn từ tháng 7 đến tháng 10/2026 để chủ động thử nghiệm khai báo PID, đánh giá khả năng tương thích dữ liệu và hạn chế rủi ro phát sinh khi quy định bước sang giai đoạn bắt buộc từ ngày 1/11/2026.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
