Chưa bao giờ người tiêu dùng lại đặt niềm tin nhiều vào các chỉ số vô hình như hiện nay: số sao đánh giá, bình luận của “khách hàng trước”, danh hiệu “shop yêu thích”, “bán chạy”. Trong môi trường thương mại điện tử, những yếu tố này gần như trở thành kim chỉ nam cho quyết định mua hàng, nhất là với các sản phẩm khó kiểm chứng chất lượng bằng mắt thường như mỹ phẩm.
Các đối tượng trong vụ án đã nhìn thấy rất rõ điều đó. Việc thuê, mua hàng loạt tài khoản ảo để tự đánh giá 5 sao không phải là thủ đoạn mới, nhưng vẫn đặc biệt hiệu quả. Bởi lẽ, ít người tiêu dùng đủ kiên nhẫn và kỹ năng để phân tích xem những đánh giá đó là thật hay giả. Một gian hàng với hàng trăm, hàng nghìn lượt nhận xét tích cực dễ dàng tạo ra cảm giác an toàn giả tạo, khiến người mua mất cảnh giác.
Song hành với “cơn mưa 5 sao” là mức giá rẻ bất thường. Mỹ phẩm mang thương hiệu nổi tiếng được rao bán với giá chỉ bằng một nửa, thậm chí một phần ba giá thị trường. Trong bối cảnh thu nhập của nhiều người còn hạn chế, đặc biệt vào dịp cuối năm, những lời mời gọi kiểu “sale sâu”, “xả kho”, “giá hủy diệt” trở nên vô cùng hấp dẫn.
Nhiều người tự trấn an “Chắc shop nhập được nguồn rẻ”, “Mua trên sàn lớn thì sao mà giả được”, hoặc đơn giản là “rẻ thì thử xem sao”. Chính tâm lý này đã vô tình tiếp tay cho hàng giả len lỏi sâu vào đời sống tiêu dùng, gây ra những hệ lụy khó lường.
Khác với nhiều mặt hàng giả khác, mỹ phẩm giả không chỉ gây thiệt hại về kinh tế mà còn tiềm ẩn nguy cơ nghiêm trọng đối với sức khỏe người sử dụng. Các sản phẩm không rõ nguồn gốc, không được kiểm định có thể chứa hóa chất độc hại, kim loại nặng, chất cấm. Tác hại không phải lúc nào cũng xuất hiện ngay, mà có thể âm thầm tích tụ, gây viêm da, dị ứng, rối loạn sắc tố, thậm chí ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe.
Điều đáng lo ngại là khi gặp vấn đề, người tiêu dùng rất khó truy cứu trách nhiệm. Địa chỉ người bán không tồn tại, thông tin mập mờ, gian hàng có thể biến mất chỉ sau một đêm. Người mua vừa mất tiền, vừa phải tự gánh chịu hậu quả.
Vụ việc cho thấy các đối tượng không còn hoạt động manh mún, nhỏ lẻ mà đã hình thành đường dây có tổ chức, phân công vai trò rõ ràng: người nhập hàng, người làm giả bao bì, người phân phối, người trực tiếp bán trên sàn. Hàng hóa được tập kết tại nhiều kho, hoạt động phân tán trên nhiều tỉnh, thành, sẵn sàng phi tang chứng cứ khi có dấu hiệu bị lộ.
Đáng chú ý, các đối tượng tận dụng tối đa “kẽ hở” của không gian mạng: danh tính ảo, giao dịch online, vận chuyển qua nhiều khâu trung gian. Trong khi đó, lợi nhuận thu về lên tới hàng tỷ đồng chỉ trong thời gian ngắn, đủ lớn để khiến họ bất chấp pháp luật.
Cảnh báo người tiêu dùng là cần thiết, nhưng không thể đẩy toàn bộ trách nhiệm về phía người mua. Các sàn thương mại điện tử – nơi hưởng lợi từ mỗi giao dịch – cần có trách nhiệm lớn hơn trong việc kiểm soát chất lượng hàng hóa, xác thực người bán và phát hiện hành vi thao túng đánh giá.
Nếu những gian hàng có dấu hiệu bất thường về giá, về lượt đánh giá, về nguồn gốc sản phẩm không được kịp thời rà soát, thì môi trường thương mại điện tử sẽ tiếp tục bị xói mòn niềm tin. Khi đó, không chỉ người tiêu dùng bị thiệt hại, mà chính các doanh nghiệp làm ăn chân chính cũng bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
Trong bối cảnh hàng giả ngày càng tinh vi, người tiêu dùng cần trang bị cho mình thói quen mua sắm tỉnh táo. Không nên chỉ nhìn vào số sao đánh giá, mà cần đọc kỹ nội dung bình luận, cảnh giác với những nhận xét na ná nhau, thiếu trải nghiệm thực tế. Giá quá rẻ so với mặt bằng chung luôn là dấu hiệu cần đặt dấu hỏi.
Với mỹ phẩm, hãy ưu tiên mua từ các gian hàng chính hãng, nhà phân phối được công bố rõ ràng, hoặc kênh bán hàng chính thức của thương hiệu. Đừng vì tiết kiệm vài chục nghìn đồng mà đánh đổi sức khỏe của chính mình.
Vụ án mỹ phẩm giả là lời nhắc nhở đắt giá rằng niềm tin trên không gian mạng rất dễ bị thao túng. Một cú nhấp chuột mua hàng tưởng chừng đơn giản có thể kéo theo nhiều hệ lụy nếu người tiêu dùng thiếu cảnh giác.
Trong cuộc chiến với hàng giả, cần sự vào cuộc quyết liệt của cơ quan chức năng, trách nhiệm của các sàn thương mại điện tử và trên hết là sự tỉnh táo của mỗi người tiêu dùng. Bởi chỉ khi người mua không còn dễ dãi với những “5 hào nhoáng và mức giá bất thường, thì những đường dây lừa đảo mới dần mất đất sống.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
