Tạo hành lang chính sách hỗ trợ doanh nghiệp ra nước ngoài
Theo Quyết định, Chương trình vươn ra thị trường quốc tế giai đoạn 2026 - 2030 (Chương trình) được xây dựng theo định hướng tập trung giải quyết các điểm nghẽn về thể chế, chính sách để khuyến khích, tạo thuận lợi và kiểm soát rủi ro đối với hoạt động đầu tư, kinh doanh của doanh nghiệp tại thị trường nước ngoài; bảo đảm cơ chế tiếp cận thị trường các nguồn lực (đầu tư, tài chính, hạ tầng, công nghệ, thông tin, nguồn nhân lực...) thông thoáng và thủ tục hành chính tinh gọn, tương thích với các nền kinh tế có sức cạnh tranh cao.
Khuyến khích doanh nghiệp đầu tư, kinh doanh ở thị trường nước ngoài đối với các ngành, lĩnh vực và thị trường mà Việt Nam có lợi thế cạnh tranh quốc tế, có giá trị gia tăng và tiềm năng lan tỏa cao; tập trung đầu tư chiến lược, mua bán và sáp nhập (M&A), xây dựng trung tâm phân phối, kho ngoại quan, khu công nghiệp, hệ thống bán buôn và bán lẻ, đại lý, văn phòng đại diện, văn phòng nghiên cứu và phát triển (R&D) và dịch vụ sau bán hàng tại thị trường nước ngoài.
Ưu tiên các doanh nghiệp có năng lực công nghệ, đổi mới sáng tạo và có năng lực cạnh tranh vượt trội trong một số ngành, lĩnh vực của nền kinh tế, có khả năng dẫn dắt ngành, lĩnh vực; tạo sức lan tỏa trong chuỗi giá trị; doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo có mô hình kinh doanh toàn cầu.
Nâng cao mức độ hiện diện của doanh nghiệp Việt Nam trên thị trường quốc tế
Về mục tiêu cụ thể đến năm 2030, chương trình đặt ra ba nhóm chỉ tiêu đáng chú ý. Thứ nhất, tối thiểu 10.000 lượt doanh nghiệp được đào tạo về triển khai hoạt động đầu tư và kinh doanh toàn cầu; 1.000 doanh nghiệp được tư vấn, xây dựng kế hoạch vươn ra thị trường quốc tế; ít nhất 100 doanh nghiệp được hỗ trợ chuyên sâu, toàn diện để đầu tư ra nước ngoài, trong đó 30% đầu tư theo phương thức M&A.
Thứ hai, tối thiểu 100 doanh nghiệp được hỗ trợ chuyên sâu từ nghiên cứu, thiết kế, sản xuất đến phân phối và xây dựng thương hiệu quốc tế để tham gia vào chuỗi giá trị khu vực và toàn cầu. Trong số này, mục tiêu có ít nhất 20 doanh nghiệp lớn trong các ngành mũi nhọn, chiến lược tham gia sâu vào chuỗi cung ứng, chuỗi giá trị khu vực và toàn cầu. Đây là chỉ tiêu cho thấy chương trình không hướng đến số lượng đơn thuần, mà muốn hình thành những doanh nghiệp có vị trí rõ hơn trong mạng lưới sản xuất toàn cầu.
Thứ ba, tối thiểu 100 doanh nghiệp được hỗ trợ toàn diện để hoạt động hiệu quả trên các sàn thương mại điện tử xuyên biên giới của Việt Nam và quốc tế, trong đó tối thiểu 10 doanh nghiệp đạt doanh thu xuất khẩu trực tuyến trên 10 triệu USD. Mục tiêu này phản ánh rõ xu hướng mở thị trường bằng nền tảng số, thay vì chỉ dựa vào mô hình phân phối truyền thống.
Để đạt được các mục tiêu trên, Chương trình vươn ra thị trường quốc tế đặt ra 5 nhiệm vụ, giải pháp.
Thứ nhất, tạo lập khung thể chế đồng bộ, minh bạch và thuận lợi nhằm khuyến khích, hỗ trợ và giảm thiểu rủi ro cho doanh nghiệp đầu tư, kinh doanh tại thị trường nước ngoài.
Thứ hai, xây dựng nền tảng thông tin, nhận thức và năng lực vươn ra thị trường.
Thứ ba, khuyến khích, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp đầu tư ra nước ngoài, đặc biệt là đầu tư mua bán và sáp nhập (M&A) để tiếp cận nguồn lực thế giới, mở rộng không gian tăng trưởng kinh tế và tăng cường vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế.
Thứ tư, thúc đẩy doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng và chuỗi giá trị toàn cầu nhằm nâng cao giá trị gia tăng trong xuất khẩu và tăng cường mức độ độc lập, tự chủ chiến lược của nền kinh tế và phát triển bền vững.
Thứ năm, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp đẩy mạnh các hoạt động thương mại số xuyên biên giới nhằm thúc đẩy tăng trưởng dựa trên công nghệ, dữ liệu, đổi mới sáng tạo và bền vững.
Hoạt động đầu tư ra nước ngoài gia tăng
Thực tế cho thấy, hoạt động đầu tư ra nước ngoài của doanh nghiệp Việt Nam đang có xu hướng tăng trưởng. Trong năm 2025, tổng vốn đầu tư ra nước ngoài, bao gồm cấp mới và điều chỉnh, đạt hơn 1,36 tỷ USD, tăng 88,7% so với năm 2024. Trong đó, có 173 dự án được cấp mới với tổng vốn đăng ký khoảng 1 tỷ USD, tăng 65,9% so với cùng kỳ. Bên cạnh đó, 32 lượt dự án điều chỉnh vốn với tổng mức tăng thêm hơn 360 triệu USD, gấp hơn 3 lần so với năm trước.
Theo báo cáo mới nhất của Cục Thống kê, Bộ Tài chính, quý I/2026, có 48 dự án được cấp mới giấy chứng nhận đầu tư với tổng số vốn của phía Việt Nam là 597,2 triệu USD, gấp 2,6 lần so với cùng kỳ năm trước. Bên cạnh đó, có 4 lượt dự án điều chỉnh vốn với số vốn điều chỉnh tăng 22,8 triệu USD, gấp 4,3 lần.
Dòng vốn đầu tư của Việt Nam ra nước ngoài tập trung vào sản xuất, phân phối điện, khí đốt, nước nóng, hơi nước và điều hòa không khí (26,4% tổng vốn); xây dựng (24,3%) và vận tải kho bãi ( 24,1%). Các dòng vốn đầu tư của Việt Nam đã hiện diện tại nhiều thị trường như Lào, Philippines, Đức, Hoa Kỳ và Indonesia, cho thấy xu hướng mở rộng ngày càng đa dạng về địa lý và lĩnh vực.
Song song với đó, hoạt động thương mại quốc tế cũng ghi nhận tăng trưởng ấn tượng. Tổng kim ngạch xuất, nhập khẩu hàng hóa 3 tháng đầu năm đạt 249,50 tỷ USD, tăng 23% so với cùng kỳ năm trước. Kim ngạch xuất khẩu và nhập khẩu dịch vụ ước đạt lần lượt 9,1 tỷ USD (tăng 19,2% ) và 10,78 tỷ USD (tăng 16,9%).
Sau hơn ba thập kỷ hội nhập kinh tế quốc tế, việc doanh nghiệp Việt Nam mở rộng ra thị trường nước ngoài đã trở thành xu hướng tất yếu. Nhiều doanh nghiệp lớn trong các lĩnh vực năng lượng, viễn thông, sản xuất, bán lẻ, công nghệ và hàng không đã từng bước xây dựng chỗ đứng tại thị trường quốc tế. Mỗi doanh nghiệp có chiến lược phát triển riêng, song đều hướng tới mục tiêu chung là nâng cao giá trị thương hiệu, mở rộng không gian tăng trưởng và khẳng định năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt trên bản đồ kinh tế toàn cầu.
Trong bối cảnh đó, Chương trình vươn ra thị trường quốc tế giai đoạn 2026–2030 được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng chính sách quan trọng, hỗ trợ doanh nghiệp Việt nâng cao năng lực cạnh tranh, mở rộng không gian tăng trưởng và khẳng định vị thế trên thị trường toàn cầu.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
