Theo Bộ Công Thương, chương trình hiện được áp dụng đối với gần 30 nhóm sản phẩm, phương tiện và thiết bị thuộc các lĩnh vực gia dụng, thương mại và công nghiệp. Hàng triệu sản phẩm đã được dán nhãn năng lượng, trong đó khoảng 95% thiết bị thuộc các nhóm tiêu thụ điện chủ yếu trên thị trường đã thực hiện quy định này.
Việc công khai thông tin về mức tiêu thụ điện và hiệu suất năng lượng thông qua nhãn năng lượng giúp người tiêu dùng dễ dàng so sánh các sản phẩm trước khi mua, đồng thời tạo sức ép cạnh tranh buộc doanh nghiệp phải cải tiến công nghệ, phát triển các dòng thiết bị có hiệu suất cao hơn.
Hiện việc dán nhãn năng lượng được thực hiện theo lộ trình quản lý hiệu suất năng lượng tối thiểu đối với các nhóm thiết bị tiêu thụ điện lớn. Danh mục sản phẩm áp dụng được quy định tại Thông tư số 52/2025/TT-BCT của Bộ Công Thương, thay thế các quy định trước đây nhằm phù hợp với yêu cầu quản lý và sự phát triển của công nghệ.
Nhiều nhóm thiết bị tiết kiệm điện hơn nhờ nâng tiêu chuẩn hiệu suất
Một trong những lĩnh vực ghi nhận hiệu quả rõ nét là chiếu sáng. Những năm gần đây, thị trường đèn LED tại Việt Nam phát triển mạnh với sản lượng tiêu thụ khoảng 180-210 triệu sản phẩm mỗi năm. Quá trình chuyển đổi từ bóng đèn sợi đốt sang các thiết bị chiếu sáng hiệu suất cao đã góp phần tiết kiệm đáng kể điện năng.
Theo Bộ Công Thương, khoảng 90 triệu bóng đèn sợi đốt công suất trên 60W đã được thay thế, giúp giảm nhu cầu đầu tư khoảng 4.500 MW công suất nguồn điện, tương đương tiết kiệm khoảng 4,5 tỷ kWh điện mỗi năm.
Không chỉ lĩnh vực chiếu sáng, hiệu suất năng lượng của nhiều thiết bị sử dụng điện phổ biến như điều hòa không khí, máy biến áp, quạt điện, nồi cơm điện và các loại đèn hùynh quang cũng được cải thiện đáng kể.
Trong đó, điều hòa không khí là nhóm sản phẩm có mức tiêu thụ điện lớn và được quản lý chặt chẽ. Giai đoạn 2020-2025, khoảng 600 model điều hòa đã được doanh nghiệp đăng ký dán nhãn năng lượng với Bộ Công Thương. Trong bối cảnh thị trường tiêu thụ khoảng 2,1 triệu bộ điều hòa mỗi năm, xu hướng lựa chọn các sản phẩm tiết kiệm điện ngày càng rõ nét.
Hiện các dòng điều hòa sử dụng công nghệ Inverter chiếm khoảng 80% thị phần và phần lớn đạt mức hiệu suất năng lượng 4-5 sao. Việc nâng tiêu chuẩn từ TCVN 7830:2015 lên TCVN 7830:2021 cũng giúp hiệu suất của các sản phẩm đạt chuẩn 4-5 sao tăng thêm khoảng 25-29% so với trước.
Theo đánh giá của cơ quan quản lý, việc áp dụng tiêu chuẩn mới có thể tạo tiềm năng tiết kiệm từ 7,79 đến 20,79 TWh điện, tương đương khoảng 3-8% tổng sản lượng điện của Việt Nam năm 2021.
Mở rộng dán nhãn năng lượng để thúc đẩy chuyển đổi xanh
Bên cạnh các nhóm sản phẩm đang áp dụng, Bộ Công Thương tiếp tục nghiên cứu mở rộng chương trình dán nhãn năng lượng đối với nhiều thiết bị tiêu thụ điện khác như lò vi sóng, bếp điện từ, bếp hồng ngoại, đèn LED chiếu sáng đường phố, máy tính để bàn và điều hòa không khí thương mại.
Việc mở rộng danh mục không chỉ góp phần giảm tiêu thụ điện mà còn tạo động lực để doanh nghiệp đổi mới công nghệ, nâng cao chất lượng sản phẩm và đáp ứng các yêu cầu ngày càng cao của thị trường trong nước cũng như xuất khẩu. Những thiết bị có hiệu suất năng lượng cao, thân thiện với môi trường được đánh giá sẽ có lợi thế cạnh tranh lớn hơn trong bối cảnh xu hướng phát triển bền vững ngày càng được coi trọng.
Theo Bộ Công Thương, chương trình dán nhãn năng lượng đã góp phần thực hiện các mục tiêu của Chương trình quốc gia về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả (VNEEP), đồng thời hỗ trợ Việt Nam thực hiện các cam kết giảm phát thải khí nhà kính.
Trong thời gian tới, cơ quan quản lý sẽ tiếp tục rà soát, cập nhật các tiêu chuẩn Việt Nam (TCVN) và quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN) về hiệu suất năng lượng theo hướng tiệm cận các tiêu chuẩn tiên tiến trên thế giới. Việc từng bước nâng mức hiệu suất năng lượng tối thiểu đối với các thiết bị tiêu thụ điện lớn được kỳ vọng sẽ thúc đẩy doanh nghiệp đầu tư nghiên cứu, phát triển sản phẩm mới, đồng thời từng bước loại bỏ các thiết bị tiêu hao nhiều năng lượng khỏi thị trường.
Trong bối cảnh nhu cầu sử dụng điện tiếp tục gia tăng, dán nhãn năng lượng không chỉ là công cụ quản lý kỹ thuật mà còn góp phần định hướng tiêu dùng xanh, nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng và tạo nền tảng cho quá trình chuyển đổi sang mô hình tăng trưởng bền vững.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
