Công ty Hoàng Long “Ông lớn” thâu tóm 1.200 tỷ đồng và những chữ ký cần làm rõ?
Cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh Quảng Ninh đã ra quyết định khởi tố bị can, lệnh bắt bị can để tạm giam, thi hành lệnh khám xét chỗ ở, nơi làm việc đối với Hoàng Anh Đức (sinh năm 1981, trú tại tổ 3, khu 6, phường Giếng Đáy, TP Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh) - nguyên tổng giám đốc Công ty cổ phần Xi măng Hạ Long (Xi măng Hạ Long), về hành vi “vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng” quy định tại khoản 2 điều 222 Bộ luật Hình sự.
Xi măng Hạ Long (đơn vị thành viên của VICEM) tiền thân là Ban Quản lý dự án nhà máy Xi măng Hạ Long thuộc Tổng Công ty Sông Đà quản lý và triển khai đầu tư. Dự án đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 642/QĐ-TTg ngày 05/08/2002 do Công ty Cổ phần Xi măng Hạ Long làm chủ đầu tư.
Đến năm 2016, thực hiện chủ trương của Nhà nước về việc tái cơ cấu Xi măng Hạ Long, chuyển giao quyền đại diện chủ sở hữu phần vốn Nhà nước của Tổng Công ty Sông Đà tại Xi măng Hạ Long về Tổng Công ty Xi măng Việt Nam (VICEM). Cũng từ đây cho đến lúc điều chuyển, ông Hoàng Anh Đức đã liên tiếp ký nhiều quyết định phê duyệt KQLCNT cho những gói thầu có giá trị lên tới cả 100 tỷ đồng.
Những năm qua, Công ty Cổ phần Đại lý Vận tải Biển Hoàng Long (Công ty Hoàng Long) là đối tác trúng thầu lớn nhất của Xi măng Hạ Long. Trong tổng số 360 gói thầu trị giá hơn 8.717 tỷ đồng, doanh nghiệp này trúng 10 gói với tư cách độc lập, tổng giá trị khoảng 1.200 tỷ đồng, chiếm 14%. Đáng chú ý, 6/10 gói thầu nói trên do ông Hoàng Anh Đức trực tiếp ký quyết định phê duyệt, bốn gói còn lại do ông Phạm Đức Cường và ông Mai Hồng Hải ký quyết định.
Nghi vấn chia nhỏ gói thầu, tạo “bàn đạp” năng lực để thông thầu vận chuyển clinker kéo dài nhiều năm?
Từ cách Công ty Hoàng Long trúng những gói thầu có giá trị thấp đến những gói thầu có giá trị rất lớn về sau. Rất có thể đã có sự thông đồng giữa Xi măng Hạ Long và Công ty Hoàng Long? Điều này khó có thể là ngẫu nhiên mà có thể tồn tại một kịch bản có ý đồ từ chủ đầu tư đã áp dụng cho nhà thầu trong năm 2018, bằng cách chia nhỏ gói thầu lớn thành hai gói thầu nhỏ. Việc này giúp Công ty Hoàng Long dễ dàng đáp ứng tiêu chuẩn về năng lực tại thời điểm đó, từ đó tạo "bàn đạp" để họ đủ điều kiện về năng lực tham gia các gói thầu lớn hơn về sau?
Đầu tiên, phải kể đến gói thầu dịch vụ vận chuyển clinker vào Công ty TNHH MTV xi măng Hạ Long giai đoạn 1, số thông báo mời thầu (TBMT) 20180359134, tài chính thực hiện từ vốn sản xuất kinh doanh và vốn vay thương mại, giá gói thầu là 62.400.000.000 VND, giá Công ty Hoàng Long trúng là 61.920.000.000 VND, quyết định phê duyệt KQLCNT số 1065/TB-XMHL, được ông Hoàng Anh Đức ký ngày 13/7/20218.
Tiếp đến, gói dịch vụ vận chuyển clinker vào Công ty TNHH MTV xi măng Hạ Long giai đoạn 2, số TBMT 20180816878, tài chính thực hiện tù nguồn sản xuất kinh doanh và vay thương mại, giá gói thầu 67.840.000.000 VND, giá Công ty Hoàng Long trúng 67.808.000.000 VND, tiết kiệm được 30.000.000 VND, tỉ lệ tiết kiệm đạt 0,044/%, quyết định phê duyệt KQLCNT số 1547 TB-XMHL ngày 22/10/2018.
Sau khi thực hiện hai hợp đồng trên, Công ty Hoàng Long đã có cho mình tổng hợp đồng năng lực đạt 129.728.000.000 VND. Tại thời điểm năm 2019, pháp luật qui định nhà thầu tham dự có hợp đồng tương tự đạt 70/% đối với giá trị của gói thầu đang mời sẽ được tính là đủ năng lực. Đây có thể là lý do, giải thích tại sao, sang đến năm 2019 Công ty Hoàng Long lại trúng được gói thầu giá trị lên tới 198.529.110.000 VND. Người ký quyết định KQLCNT vẫn là ông Hoàng Anh Đức.
Từ đó đến năm 2024, Công ty Hoàng Long liên tục trúng độc lập các gói thầu vận chuyển clinker vào Công ty TNHH MTV Xi măng Hạ Long - chi nhánh của Xi măng Hạ Long. Tiêu biểu là gói thầu trị giá hơn 195,5 tỷ đồng theo Thông báo phê duyệt KQLCNT số 737/TB-XMHL do ông Hoàng Anh Đức ký ngày 7/5/2020, cùng các gói thầu lớn khác, trong đó có gói gần 199,6 tỷ đồng năm 2022.
Ngoài ra, mối quan hệ giữa Xi măng Hạ Long và Công ty Hoàng Long có nhiều điểm đáng ngờ rất khó giải thích, thể hiện ở chỗ Công ty Hoàng Long chỉ tham gia đấu thầu vận chuyển clinker duy nhất tại Xi măng Hạ Long mà không xuất hiện tại các đơn vị khác?
Bốn gói thầu còn lại Công ty Hoàng Long trúng thầu do ông Phạm Đức Cường và ông Mai Hồng Hải, cả hai đều là nguyên Chủ tịch HĐQT Xi măng Hạ Long, thành viên HĐQT ký phê duyệt.
Cụ thể, gói thầu dịch vụ vận chuyển clinker vào Công ty TNHH MTV Xi măng Hạ Long (TBMT số 20210126058) có giá gói thầu hơn 165,4 tỷ đồng, Công ty Hoàng Long trúng thầu với giá hơn 162,7 tỷ đồng, thời gian thực hiện 12 tháng. Kết quả lựa chọn nhà thầu được ông Phạm Đức Cường ký phê duyệt ngày 31/3/2021.
Một gói thầu khác là dịch vụ vận chuyển clinker bằng phương tiện trọng tải từ 3.000–8.000 tấn, đấu thầu qua mạng, giá gói thầu gần 197,7 tỷ đồng, thời gian thực hiện 12 tháng. Quyết định phê duyệt KQLCNT số 41 do ông Mai Hồng Hải ký ngày 4/4/2023.
Việc ông Hoàng Anh Đức bị khởi tố, bắt tạm giam không chỉ khép lại giai đoạn điều hành nhiều nghi vấn tại Xi măng Hạ Long, mà còn làm lộ rõ những dấu hỏi lớn về công tác đấu thầu tại đơn vị thành viên của VICEM. Kết luận cuối cùng sẽ do cơ quan điều tra Công an tỉnh Quảng Ninh làm rõ, song vụ việc cũng là hồi chuông cảnh tỉnh đối với các lãnh đạo doanh nghiệp nhà nước vi phạm quy định đấu thầu, biến tài sản công thành lợi ích nhóm.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
