Buôn bán trái phép, hình thành một khu “chợ đêm tự phát”
Thời gian qua, nhiều chiến dịch ra quân xử lý vi phạm lấn chiếm vỉa hè, lòng đường đã được triển khai quyết liệt, mang lại những hiệu quả nhất định trong ngắn hạn. Tuy nhiên, thực tế cho thấy tình trạng tái lấn chiếm vẫn diễn ra như một vòng lặp kéo dài nhiều năm nay, đòi hỏi những giải pháp mang tính căn cơ, đồng bộ hơn.
Tại Chợ Long Biên (Phường Hồng Hà, Hà Nội) thời gian gần đây, nhiều người dân và tiểu thương liên tục phản ánh tình trạng lấn chiếm vỉa hè đường Hồng Hà để buôn bán trái phép, hình thành một khu “chợ đêm tự phát” hoạt động rầm rộ ngay ngoài phạm vi chợ chính.
Theo ghi nhận đoạn từ cổng chợ đến ngõ 187 Hồng Hà gần như không còn vỉa hè cho người đi bộ, thay vào đó là những điểm tập kết, trung chuyển hàng hóa hoạt động xuyên đêm.
Tại đây, các tiểu thương chia khu vực thành từng “ô” bán hàng, bày la liệt cá, lươn, hoa quả. Đèn công suất lớn thắp sáng cả tuyến đường, xe tải ra vào liên tục, thậm chí có cả loa mời chào, tạo nên một không khí buôn bán náo nhiệt không khác gì một khu chợ chính thức. Điều đáng nói, toàn bộ khu vực này nằm ngoài phạm vi quản lý của chợ nhưng lại vận hành có tổ chức, điều này khiến nhiều người đặt ra câu hỏi liệu có tình trạng “thuê lốt”?
Trước thực trạng đó, lực lượng Công an Phường Hồng Hà (Hà Nội) đã ra quân nhắc nhở, giải tỏa các điểm lấn chiếm. Tuy nhiên, thực tế cho thấy tình trạng này chỉ lắng xuống khi có lực lượng kiểm tra, rồi lại tái diễn ngay sau đó.
Theo phản ánh của người dân tại ngõ 187 Hồng Hà, đến nay tình trạng buôn bán vẫn tiếp tục tái diễn. Trước đó khi lực lượng Công an ra quân xử lý thì tình trạng này chỉ tạm dừng được khoảng được một tuần, sau đó các tiểu thương lại tiếp tục lấn chiếm để buôn bán tấp nập.
Ra quân xử lý rồi lại tái diễn
Sự lặp lại này không còn là hiện tượng đơn lẻ mà phản ánh một vấn đề lớn hơn: cách quản lý thiếu tính bền vững. Trong khi Thành phố Hà Nội đang triển khai các đợt cao điểm nhằm xóa bỏ chợ cóc, chợ tạm để lập lại trật tự đô thị, thì việc một điểm nóng như tuyến đường Hồng Hà vẫn tồn tại dai dẳng đặt ra câu hỏi trực diện về hiệu quả thực thi.
Một tiểu thương bán hoa quả tại Chợ Long Biên cho biết, các lốt tự phát tại đây hoạt động từ 12 giờ đến 5 giờ sáng. “Chúng tôi bán hàng thì không được bày hàng trên vỉa hè, nhưng những lốt tự phát này lại ngang nhiên hoạt động, hàng hóa bày ra cả lòng đường. Trong ngõ 187, chỉ cần đặt một cái cân ra đường là bị xử lý ngay, nhưng ngoài mặt đường Hồng Hà thì lại tấp nập buôn bán”, người này cho biết.
Một tiểu thương khác cho biết, thời gian này cứ đến tối đường Hồng Hà từ cổng Chợ Long Biên tới ngõ 131 lại có 2 xe tải trọng tải 5 tấn chở thủy hải sản tươi sống từ đâu đến hạ cá xuống vỉa hè để bán. Cùng với đó là một hộ hạ nhiều chiếc lồ chở các loại cá từ đâu đến bán từ 8 giờ tối đến 5 giờ sáng và có 2 người bán hoa quả dưới lòng đường.
Đáng chú ý, ghi nhận thực tế của phóng viên từ ngày 11/4/2026 đến 19/4/2026 cho thấy thực trạng còn rõ ràng hơn. Tại thời điểm lực lượng chức năng kiểm tra, các xe tải vẫn tập kết và hạ hàng ngay trên vỉa hè, thậm chí có trường hợp đưa lồ cá xuống thẳng lòng đường để buôn bán. Một hộ sử dụng tới 5 chiếc lồ cá hoạt động xuyên đêm, trong khi các điểm bán hoa quả vẫn chiếm dụng lòng đường mà không có dấu hiệu bị ngăn chặn triệt để.
Một tiểu thương cho biết thêm, hàng cá các loại nước xả ra lòng đường sẽ tụ ở hành lang đường. Các xe ở dưới lòng đường bán tự do có 5 đến 6 chiếc lồ cá nước. Ngoài ra một số người còn bày bàn bán hoa quả dưới lòng đường khiến đi lại bị tắc.
“Những người này được bán tự do trên tuyến đường ngoài phạm vi của chợ trong khi ở trong chợ thì các công ty cùng hộ kinh doanh phải bán trong nhà trong ki-ốt, không được bỏ một dụng cụ phục vụ bán hàng nào ra vỉa hè, nếu bày ra thì lực lượng chức năng sẽ thu giữ ngay”, tiểu thương này chia sẻ.
Việc một số người ngang nhiên lấn chiếm vỉa hè để buôn bán ngoài chợ thời gian gần đây khiến các tiểu thương buôn bán trong chợ thấy không được công bằng, khi họ phải bỏ tiền ra để thuê ki-ốt, còn những người này lại ngang nhiên lấn chiếm buôn bán ngoài phạm vi chợ nhưng chưa bị xử lý một cách triệt để.
Nhiều tiểu thương cho rằng, các cá nhân lấn chiếm vỉa hè đã tạo ra cạnh tranh méo mó, đẩy những người làm đúng vào thế yếu. Không chỉ gây thất thu, khu buôn bán tự phát còn tiềm ẩn nhiều nguy cơ về vệ sinh môi trường và trật tự đô thị.
Trước đó, Tạp chí Thương Trường đã có bài phản ánh về tình trạng vỉa hè đường Hồng Hà (phường Hồng Hà, TP Hà Nội), đoạn từ cổng chợ Long Biên đến ngõ 187 Hồng Hà, xuất hiện tình trạng bày bán hàng hóa về đêm. Hoạt động này diễn ra thường xuyên, dù khu vực trên không thuộc phạm vi quản lý của chợ Long Biên.
Lãnh đạo Công an phường Hồng Hà cho biết, ngay sau khi tiếp nhận thông tin phản ánh, đơn vị đã cử lực lượng ra quân, duy trì trực chốt, đồng thời tăng cường tuyên truyền, nhắc nhở và kiên quyết xử lý vi phạm.
Việc Hà Nội quyết liệt dẹp chợ tạm, chợ cóc không đơn thuần là xử lý những điểm lấn chiếm vỉa hè, mà là một bước đi nhằm tái lập kỷ cương đô thị và thiết lập lại luật chơi trong hoạt động kinh doanh. Kế hoạch 373/KH-UBND ban hành cuối năm 2025 đã vạch rõ lộ trình xóa bỏ toàn bộ các điểm buôn bán tự phát đến năm 2027, với hàng trăm “chợ cóc” nằm trong diện phải xử lý. Đây không còn là lời kêu gọi, mà là một cam kết quản lý có thời hạn, có đích đến.
Nhưng mục tiêu không dừng lại ở việc trả lại vài mét vỉa hè hay giải tỏa áp lực giao thông. Cốt lõi của vấn đề là buộc hoạt động thương mại phải vận hành trong một khuôn khổ minh bạch, có kiểm soát. Ở đó, an toàn phòng cháy chữa cháy, vệ sinh thực phẩm, nghĩa vụ tài chính và trách nhiệm cộng đồng không phải là lựa chọn, mà là điều kiện bắt buộc, những chuẩn mực mà các điểm buôn bán tự phát lâu nay đứng ngoài.
Sâu xa hơn, đây là nỗ lực khôi phục lại sự công bằng tối thiểu của thị trường. Khi một bên phải gánh đủ loại chi phí và ràng buộc, còn bên kia gần như miễn nhiễm với mọi nghĩa vụ, thì đó không còn là cạnh tranh mà là sự phá vỡ trật tự. Luật chơi nếu không được tôn trọng sẽ nhanh chóng bị vô hiệu hóa, và người tuân thủ lại trở thành bên chịu thiệt.
Bởi vậy, mọi sự tồn tại ngoài khuôn khổ, dù được gọi là “tự phát” hay được biện minh bằng hai chữ “mưu sinh”, thực chất đều là những điểm xé rào. Nếu không bị xử lý đến cùng, những điểm xé rào ấy sẽ dần hợp thức hóa cái sai, bào mòn kỷ cương và đẩy những người làm đúng ra khỏi lợi thế ngay trên chính sân chơi của mình.
Đáng nói, mặc dù Tạp chí Thương Trường đã nhiều lần đặt lịch làm việc, chuyển tải đầy đủ những bức xúc của tiểu thương tới UBND phường Hồng Hà, nhưng đến nay vẫn chưa nhận được phản hồi chính thức, càng khiến những nghi vấn về trách nhiệm quản lý và sự chậm trễ trong xử lý thêm phần khó tránh khỏi.
Tại Hội nghị giao ban Quý 1/2026 về tiến độ giải quyết điểm nghẽn về trật tự đô thị và ùn tắc giao thông của Công an Thành phố (CATP) Hà Nội, đồng chí Giám đốc Công an thành phố Hà Nội đã nêu ra yêu cầu phải làm đồng bộ theo công thức hành động: Thứ nhất, Rà soát đúng, đánh giá đúng, xác định đúng nguyên nhân của từng tồn tại; Thứ hai, giao đúng người, đúng đơn vị, đúng trách nhiệm và đúng thời hạn; Thứ ba: kiểm tra thường xuyên, hậu kiểm nghiêm túc và xử lý trách nhiệm đến cùng. Vai trò của cơ quan Ủy ban Kiểm tra của Đảng thể hiện rõ, trước là giám sát, sau đó là Kiểm tra dấu hiệu vi phạm.
Với tinh thần quyết liệt đó, trong nội bộ Công an thành phố, Giám đốc CATP cũng chỉ đạo các đơn vị chức năng tăng cường công tác kiểm tra, xử lý trách nhiệm của công an cấp xã trong việc giải quyết các vấn đề vi phạm trật tự đô thị thuộc phạm vi quản lý. Chỉ huy, cán bộ tại một số đơn vị công an cấp xã đã bị phê bình, xử lý theo quy định của ngành.
Điển hình, tại phường Cửa Nam, Trưởng Công an phường, Phó Trưởng Công an phường phụ trách lĩnh vực trật tự đô thị và 14 cán bộ Cảnh sát trật tự trực tiếp phụ trách các tuyến phố đã bị xem xét trách nhiệm, với hình thức phân loại cán bộ tháng 3/2026 ở mức “Không hoàn thành nhiệm vụ”, do để xảy ra nhiều vi phạm về trật tự đô thị và ùn tắc giao thông trên địa bàn.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
