Từ cửa hàng lớn đến những quầy hàng trong chợ
Tết Trung thu còn chưa tới nhưng thị trường bánh nướng, bánh dẻo đã bắt đầu bước vào giai đoạn sôi động. Trên nhiều tuyến phố, các quầy bán bánh được dựng lên tại khu vực đông dân cư, gần siêu thị, trung tâm thương mại và các nút giao thông. Không chỉ hiện diện tại những cửa hàng chuyên doanh, bánh Trung thu còn len sâu vào các khu chợ dân sinh, nơi người tiêu dùng có thể dễ dàng mua một chiếc bánh cùng với thực phẩm sử dụng hằng ngày.
Ghi nhận tại một khu chợ dân sinh trên địa bàn phường Từ Liêm, một số loại bánh Trung thu đã được bày bán xen kẽ với bánh kẹo và hàng tiêu dùng, gồm cả bánh nướng và bánh dẻo với nhiều loại nhân khác nhau. Bánh được đóng gói riêng từng chiếc, đặt trên kệ hoặc trong các thùng hàng ngay tại khu vực kinh doanh của tiểu thương.
Việc bánh Trung thu có mặt tại chợ dân sinh cho thấy sức mua đối với mặt hàng này đang dần tăng lên. Thay vì phải đến cửa hàng của từng thương hiệu, người dân có thể mua bánh ngay tại khu chợ gần nhà. Hình thức bán lẻ từng chiếc cũng phù hợp với những khách hàng chỉ muốn mua số lượng nhỏ để thưởng thức, thắp hương hoặc làm quà đơn giản.
So với các điểm bán được đầu tư quầy kệ, tủ kính và không gian riêng, điều kiện kinh doanh trong chợ dân sinh có nhiều khác biệt. Không ít quầy nằm gần khu vực bán thực phẩm tươi sống, gia vị hoặc hàng khô; không gian thường chật, nhiệt độ và độ ẩm khó được duy trì ổn định. Nếu bánh được đặt trực tiếp dưới ánh nắng, gần nguồn nhiệt, nơi có độ ẩm cao hoặc côn trùng xâm nhập, chất lượng sản phẩm có thể bị ảnh hưởng, nhất là khi bao bì bị rách, hở hay biến dạng.
Bánh Trung thu là mặt hàng có thời gian tiêu thụ tập trung trong vài tuần, mẫu mã và số lượng sản phẩm tăng nhanh khi vào mùa cao điểm. Ngoài các thương hiệu lớn, thị trường còn có bánh do cơ sở nhỏ sản xuất, bánh thủ công và sản phẩm được bán qua mạng xã hội. Sự đa dạng này đáp ứng nhiều phân khúc giá, nhưng cũng khiến việc nhận biết nguồn gốc và kiểm soát chất lượng trở nên khó khăn hơn.
Cần khẳng định, việc bánh được bán trong chợ dân sinh không đồng nghĩa sản phẩm không bảo đảm an toàn. Vấn đề nằm ở chỗ mỗi sản phẩm phải có nguồn gốc rõ ràng, còn nguyên bao bì, được bảo quản đúng yêu cầu và lưu thông trong thời hạn sử dụng. Đây là những điều kiện cần được duy trì thống nhất, dù bánh được bán tại cửa hàng lớn hay một quầy hàng nhỏ trong chợ.
Bánh nướng, bánh dẻo thường được làm từ nhiều nguyên liệu như bột, đường, trứng, thịt, lạp xưởng, hạt, mứt và các loại nhân chế biến sẵn. Một sản phẩm chỉ bảo đảm chất lượng khi toàn bộ nguyên liệu, quá trình sản xuất, đóng gói, vận chuyển và bảo quản đều đáp ứng yêu cầu an toàn thực phẩm.
Trong mùa Trung thu, nguy cơ đáng lưu ý không chỉ nằm ở bánh không rõ nguồn gốc mà còn ở sản phẩm hết hạn, bao bì bị thay đổi hoặc bánh được bảo quản không đúng hướng dẫn. Thời tiết nóng ẩm có thể khiến bánh nhanh xuống chất lượng. Với những sản phẩm có nhân trứng, thịt hoặc thành phần giàu chất béo, điều kiện nhiệt độ không phù hợp càng làm tăng nguy cơ biến đổi mùi vị, xuất hiện nấm mốc hoặc hư hỏng trước hạn công bố.
Cần kiểm soát từ nguồn gốc đến điều kiện bảo quản
Khi bánh Trung thu được phân phối tới nhiều quầy hàng nhỏ trong chợ, việc kiểm soát cũng cần đi sâu đến từng điểm bán. Các cơ quan chức năng có thể tập trung rà soát hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc; thông tin về cơ sở sản xuất; ngày sản xuất, hạn sử dụng; nhãn hàng hóa và tình trạng bao bì. Điều kiện trưng bày, bảo quản sản phẩm tại quầy cũng cần được kiểm tra, thay vì chỉ chú ý đến nơi sản xuất hoặc các điểm bán quy mô lớn.
Đối với những quầy kinh doanh thời vụ, cơ quan quản lý cần kịp thời phát hiện bánh không có nhãn, nhãn ghi thiếu thông tin, sản phẩm có dấu hiệu tẩy xóa hoặc sửa hạn sử dụng. Những lô bánh không chứng minh được nguồn gốc cần được ngăn chặn trước khi đến tay người tiêu dùng. Việc kiểm tra sớm còn giúp hạn chế tình trạng bánh tồn kho bị tiếp tục bán tháo sau ngày Trung thu.
Bên cạnh lực lượng quản lý thị trường, ngành y tế và chính quyền cơ sở, ban quản lý chợ cũng có vai trò quan trọng. Tiểu thương cần được nhắc nhở chỉ nhập hàng từ đơn vị có thông tin rõ ràng, lưu giữ hóa đơn, không mua bánh trôi nổi vì mức chiết khấu cao và không bày bán sản phẩm đã quá hạn hoặc bao bì không còn nguyên vẹn.
Về phía người tiêu dùng, sự tiện lợi không nên là tiêu chí duy nhất khi lựa chọn bánh Trung thu. Trước khi mua, khách hàng cần đọc kỹ tên và địa chỉ cơ sở sản xuất, thành phần, ngày sản xuất, hạn sử dụng và hướng dẫn bảo quản. Không nên chọn bánh bị móp méo, rách bao bì, có dấu hiệu chảy dầu, mùi bất thường hoặc thông tin trên nhãn không rõ ràng. Với bánh bán rời không có bao bì và không thể xác định nơi sản xuất, người mua cần đặc biệt thận trọng.
Thị trường bánh Trung thu càng mở rộng thì trách nhiệm kiểm soát càng phải theo sát từng khâu. Sự xuất hiện của bánh nướng, bánh dẻo trong chợ dân sinh giúp mặt hàng truyền thống này đến gần hơn với người tiêu dùng. Tuy nhiên, phía sau sự thuận tiện ấy là yêu cầu không thể xem nhẹ về nguồn gốc và an toàn thực phẩm.
Từ nay đến Rằm tháng Tám, số lượng điểm bán dự kiến còn tiếp tục tăng. Kiểm tra thường xuyên tại các chợ dân sinh, xử lý kịp thời sản phẩm không bảo đảm và công khai những trường hợp vi phạm sẽ góp phần bảo vệ người tiêu dùng, đồng thời giúp thị trường bánh Trung thu diễn ra lành mạnh hơn trong mùa cao điểm.
PV
Nguồn: thuongtruong.com.vn
